Skip to main content
Hide Articles List

5 articles on this Page

Advertising

pr..., I TREM 1 I TRWY Y DRYCH.…

--0--Ffetan y Gol.

--0--Senedd y Byd.

adolygiad

News
Cite
Share

adolygiad [Gan y Parch. O. EILIAN OWEK-J DAPEES FOR THINKING J- MEN, by A. W. Wade Evans, Off[ LONDON Henry Gray, East Act011' PRICE 1 NET. LLYFR liynod o ddyddorol ac a(ldys^ft[ ydyw hwn, gan un o weinidogion 111 dysgedig Eglwys Loegr yng Ngliyrnru. yV yn eithriad ymysg offeiriaid gan ei tocyii Gymro twymgalon, yn caru ei genedl, c yO gweithio yn ddyfal drosti. Mae'r lly (o gyfryw ag y byddai yn werth i bob yIJ ei ddarllen yn ofalus a meddwl dros f, fe ddylai argraffiad Cymraeg ohono gyhoeddi ar fyrder, gan ei fod yn cylchrediad helaethaf. Nid ydym yn ein bod yn cytuno a phob peth ddyw*edir>^fl( y mae'r rhan fwyaf o'r llyfr mor bur 0 gymhedrol fel mai gwell gennym ar W et bryd yw rhoddi byr olwg ar ei gynn^,f y mwyn ceisio denu pob un o ddarllen BRYTHON i'w brynnu. Mae yn cym rhagdraeth a saith o benodau. Rhagair i Wleidyddwyf Cymreig.,hyddfry Mae cenedlaetholwyr sydd yn „ej- wyr ac Anghydffurfwyr yn rhy barod yd yn ganiataol fod poI) eglwyswr cel yn Ddic-Shon-Dafydd. Pa fodd by y mae angen dweyd nad yw'r ffaith to yn Rhyddfrydwr ac yn Anghydfft yv oherwydd hynny o angenrheidrwyd- genedlaetholwr. Mae yn destyn cyson fod teuluoedd "mwyaf ljarC Anghydffurfiaetli a thuedd ynddynt eu cefn ar bethau Cymreig am bethau deog, ganddynt yn fwy ardderchog, yr hyn a d ys yn eglur nas gellir ystyried y cvfry^ y yn Genedlaetholwyr. Mewn ysgrif Llan, mentrais ddweyd ar draul bod j. perygl o golli mywyd, fod Cyfundeb y IVOtbo istiaid Calfinaidd yn genedlaethol ysbryd a chydymdeimlad. Atebodd S. fgii ydd fod y Cyfundeb hwnnw wedi da ^j,e ochr Seisnig adwaenir wrth yr enw Presbyterian Church of Wales." grifennydd yn gofyn Pwy sydd yn eYbopl soddi aelodau y Corff hwnnw? Orlid Y bO W- ymysg y Methodistiaid Calfinaidd sydd di, fodd wedi ychwanegu at bwysau eu P ac sy'n credu mai mwy anrhydedd11 addoli mewn Saesneg na Chymraeg • j,y- dau allan o bob tri o aelodau The 1 0p terian Church of Wales" yn Ddic^ Dafyddion. O'r ochr arall, y mae Ceidwadwyr wedi bod yn rhy barod i gredu fod 0$ aetholdeb yr un peth a Rad; cali»e Y mneillfeuaeth. Hanes Cymru yn Ysgolion Cymru. Treuliais un mlynedd ar bymtheg (* 1896) o'm bywyd mewn sefydliadau yii Cymreig, o ysgol elfennol i Goleg yr 01 ystod pa adeg ni dderbyniais unrhyW to, mewn hanes nac iaith na llenyddiaeth Bum yn byw mewn ysgol rarnadego, Ji Nghymru, nad ellid ei gwahaniaethu Oddio sefydliad cyffelyb yn Norfolk a Ke° yn unig ei bod wedi ei' sefydlu gaU yjj)> Cymreig. Mewn canlyniad i'r cynlh^^j,^ 0 addysgiaeth, mae ein gwybodaeth o Cymreig yn gy wilyddus o anghyfaf j r ein gwybodaeth o bethau Seisnig, fel fit, 0 y cyfangorff ohonom roddi iinrhyvv' ^$ am y ffydd sydd ynom. Y cwrs oy1^ if eglur ydyw dwyn hanes Cymru i n'e holl ysgolion a cholegau, canys cyn disgwyl iddynt godi fel un gwr i dday awydd i ddysgu Cymraeg, rhaid iddyn gydnabyddiaeth a'u hanes eu hunam paham y dylent hwy o bawb wne?fe(jdf' Nis gall yr anhawsterau ynglyn a d|V(' fflgl e1' iau llawer am Genedlaetholdeb ac iaith S y(> V clirio ymaith yn unig ond trwy eu^ fanylach holl gwrs ein datbiygiad fe| pan y daw dysgu Cymraeg yn raddoi i ^1' ar' iawn bwyll a gweddeidd-dra, nad yw miloedd o ddynion a mercn6 pyl^1 dymuno'n dda eto ddim yn ei weled. athrawon gael eu rhybuddio rhag lyfrau cyffredin Hanes Lloegr, yn llyfrau fel John Richard Green's of England and Short History of the ^jj^j People," ymha le y mae gwladgarwch e1 0 fe yr awdwr fel Sais wedi cael y goreu a hanesydd. Y Dic=Shon=Dafydd. Mae'r Dic-Shon-Dafydd i'w ganf° llawer ffurf ac ymhob dosbarth 0 d £ Cymreig. Weithiau gwelir ef lIlellbtJllof ieuanc (sydd wedi bod yn Affrica D ÐblwÝ; yn siarad mewn dull uwchraddol anj$$ oliaeth pethau Cymreig. Neu, geneth o forwyn yw newydd ar ol gwasanaethu am chwe mis yn y Q} ac sy'n ymddangos fel pe wedi colli e1 raeg. Neu wraig dda y persondy f'1', ofn rhag i'w phlant feithrin lledia^ gyflawn. Neu y mae yn troi i masnachwr hynod o barchus, yr c0,d^ d dyn ymarferol sydd yn methu dymer wrth feddwl am ffug-deiinla Cymreig. Yr wyf hyd yn oed wedi a gwr o Rydychen yn enwog roe^8f}r,f'lt yddiaeth," yr hwn gyda phlen i'g mwyaf diwylledig a haerai nad o eii>f 1 Hanes Cymru, neu o leiaf 'nal l(l lwythau ydoedd. ^jjll Nid oes dim yn anghyson 1 ?!,e c^1'11 v» I profiad yn y ffaith fod Cymry jynt' *e$ gwlad, ond y ceir Cymry nad y gwneud hyn—dyna sy'n rhyfedd. #1 deng milltir ysgwar yn holl dair sU" Cymru heb Ddic-Shon-Dafyddion CT eu hunain yn feunyddiol ym wyneh —dyna sy'n anghyson. Fod y ,rsg0 Dafydd yn y palas, a'r pulpud, a yjiy ie, ym mwthyn y gweithiwr '<A sarhau o'r Fainc Ynadol, ei fod }r^ yn dorsyth yn uchel-leoedd ein by^