Hide Articles List

12 articles on this Page

BARDDONIAETH-----

News
Cite
Share

BARDDONIAETH- Y RI1ESWM PAHAM. Cyjieiihiad o wfiitt, Dr. Charles Marl-ay. 1 Bu amser pan weithiai'r Hafurwr tylawd A'i n yn isel a 'hnun; Prin iawn oedd y bara~- a drud oe(;d v blawd, Pob ceil a phob Ue.gal! yn liom Ond gwellodd—nrae arian y n awr vn y pwrs>, Wna'r lis gad mot thiysglaer a'r tliain Cawn dorth fu\Yf a phlcdin buh dvdd, ac wrth Ni a wyddom y iheswm paham. [,wl-s 2 Bob nos ni gawn cisfedd o amuyleh y tan, A'n plant in ell. A chodi ben boreu ic yn lan Gyda'r haul sy'n adofecin yr yd Gakwn dalu am iyfrau ac ysgol bob ball, A phryiui gwisg newyd.i i'r fain A thybiem fod hwnw yn ddyn banner call Na vrycMfti y il.eswin paJwm. 3 Ni raid iui dyrn, dun rwiain(• li, yn hwy, At ddrys.au y gweithdai dilun; Ni wnawlI nfigeni: svrth fawrmn byth mwy, Na iii eci (li I a in (i t] r t! ii e b (I t: n Pan glywn am helyntion, ni waeadwn," 0 Dduw, Cadw'r wind a'n brenines rhag cam; Yr ydym yn foddlawn mewn hawiKitr yn bysv, A gwyddoui y rheswm piham. 4 Yn awr, Mister Dizrv a Derby, llas^n brys, Gochelwch y perygl a g«\d Ccwch gasglu a ailoch i goOrau y l'ys. Ond ni ehewtb bytb drcthn em bsvyd Y dorth y d-^rtli! ac os ymladd lydd raid Cvn darfod. er achub ein cam, Wrth gvfraith, dangossvn i rhwi a'el! hoil haid, Y gwyddom y rhussvm paham. PEDR MOSTVN. MYFYRGAN AR DEGWCH, CYNYDD, AC IA C11U 6 R W Y D D Y RHYL. MESI'R,—" Difi/ricch Gwyr Harlech. 1 0 MOR hardd a gwych yw gweied, Ac in or hyl'ryd ydyw c:\sved, Am y R'nvl! Pa le can tLleced- Pwv all ddweyd ei bri ? Rbvl yw gloesvuer, gwychder Cymru, JVIae'r boneddion iddi'n cyrchn, Ac niewn syndo 1 arni'n syliu,— Huds-1 ydyw hi. Boneddion pena'r ueyrnas, Lld'ont iddi yn eu lumkias; Arglwvdd John Russell Ion, A'i detilu- bonedd addas; '.Ngbyda thai c'r hillmminoI, Ai canmoiant yn wastado), Un-na en bvsnr'd llesg yn siriol, GyùÙ hawel fwyn. S Mae prydfertbweh ei henlvdd Yn ddiareb drvvy'r boll wiedydd; Ac ie'u cedwir yu dtg beunydd, Gal) v swniùwH cu. Nid oes fan trsvy Gyrnru bynod, N.tc iiii di-e' trwv'r ilad il%v clialifod, l'w clivmbarn mewn tsilvngdod, A'r Rhyl yn mam y liu. Nis gall tafoi draetliu, Geiriau sveid vn metliti, Hhod.li'n linn trer eich broil, Ddarhiniad iion i Gymiu; Ni fv'i:e^wyd i chwi'r h;:ner Am ei burddas wYCh boend^r,; Ynd ii time r!iinvveddau lawnder, Ar f'vrder aiiF yn tavvr. 5 Er mor hardd, uid yw hi cto, Ond lei bonedd yn vmdrwsio, Paiasau tetr sydd i'w fad(turno- Te^ y uiyn hi fod. Teuatic t) ritti oc.-ilriii, Hardd ei ir«iw?, gruadiau crwiwlan, Hi a wnaed fd coron anian—■ Eden den ei chiud. Tebvu: i feddre", A cir.iriad l"n'd ei monwes, C'y-ur rhydn, iwch' bob dydd, A'r prudd tja ynddi fawrlcs Diane 'vmaitu mae clefydun, ei Dvrv iecnyd Aiionyrmddwciind. 4 I'r rhai cloifion bu o lesiunt, Ac i'r deiliion rhoddodd twyniantj Ac amrywol gawsant weihant, Vn ei huwyr bi. Cawsant d.edwvdd frddyginiaeth, 'er drm i aet ], Id-ivnt rboddwyd tyi.'er ,lfll1iaeth, y ilamont yn t-u iiuliaetii,— -.It cu Ili'. Ei hawel sy'd adfvwiul, A'i gwlwg syud yn ddenu!, Uo»a h*>n y pru id ei iron, A,iierod(I rai <u-dd nie'.vn aniMiaith, 111 it eysnron ddygenid cilwaith- Au (eddianwvd iec-livd pciflaitli; ( 1 r', n map vt. ii™ « n 6 Ynddi mae yr heirdd faddonau, Brwd ac oer, yn oi tu heisiau, Y rliai wellasit ein anlnvylderau () bob mathau niwv; Rhyddid geir i fyn'd i'r cenlli", CyilasMi roesavv i ymJroclii, Aros vno heb ytnhoii, Nes y gweiia'r elwy'. Cbwi (fvlrxiion, deuweh, A'r bonedd vingymysmveh, Cewch heb wad, tViidyg rliad, Adferiad a difyrwcii 0 na fvddwcli anufuddion — Gwrtimd gadael iirh trallodion, Neu yn citiiaf ral ai;noetiiioii Y lytnfir ebvN i. fI Yn ei meddiant v mae moddmn, O foddau a^'os, wiw |Vddygon, Sydd a' ti clod yn dod o'r galon; Uhai mv siv.on—dynion da. Hwy ganim lir yn fennyddinl — Am eu gofal — maent ragnrol — Yn teilynsu cael cu camnoj BI or siriol dy w'r cia'! Y rhai fu n hir n nyrblyd, Yn gnddcf poenau cnbyd, Deuweii oil, heb oil ar goll, Fel eaffoeh eieh adferyd Llawcr un, fel cl)wilii tiaeiiorol, Ddvcbwdas!lnt adreu'lI sirioi; v yr ueltit vii c,,tiiinol Auel iach y Kbyl. 7 Ynddi hefyd nvae fieiyilwyr, Dynion uiedrus, mawr eu synwyr, Rai gylrilir yn oreiiwxr; A gweddus g-.vnant eu gwaith. Tri o honynt, mown rbifedi, Chwi geweb ddewis, fel bo'ch Jfu/tsi Rboddant aiyfarvvyddvd i cbwi,— Ni bydd eu stori'n faith. Do web cbwi, y riiai sylli poeni, 0 Ian eu llaw liell oedi Rbag pob bradjcewch wellbad, A iluniaeth rhad i'eb lloni: 0 cvmerweh eicli perswadio, Cyn y byddweh wedi eiuh pnddo, Ce,cli wyeli.siaraJ a'cli cysuro, Vn y fro ar fiys. 8 GWeiilln lawer mae'n eu meddu, Deuaat ato(d) i weniyddu, A rlianu t u mawrhad Enwaf rai oï uhyfleusterau I eluvi'n siri d wrtb eu h-enwau, Fel v galloeh jfredu'm goiriau Yii ivlad. Yr agerlong yn gynta', Un hvvyius am siwrneua, Mor hardd mae hon ar y don, Gan loni'r galoii gula Hon yn dei; yn ein evmdogaeth Sy<( yn swyuo a'i glvasai.aetb, Vn helaeth ei nnvynbad 9 Dvma un arall wyf am enwi, ljii,)ed ni "ei%vvtl un ail i,iii, Sefy rhcimm-dd weeb ddiwcgi, I'n iloni er llesad Rhed yn gyilviii y cerbveiau, A'it a i)i i bell e;ii t(,itiliau, II'b gyfarfo l a gulidiaii, Ond llunder, mwvnder mad. Ni vvehvvd dull inor hwylus I deilhio yn ein bvnys; Y mae lion y riesa.' bron I'r gwynt, am wnevd yn liysbys Mae o d eg well gweinidoges, Yn ddinag hi wna ei nees; llaweroedd hi wnai ra rls, Yn gynes un ac oil. 10 Gwaith golennwy sydd fanteisiol Yn y nos, gwna yn sjriol. Gwasgar imiant yn rhyfeddol O'i ol i ganol gwvll. Gwaith y dwir rydd gysur eilwaith, Disjebeda bawl) arunwaith — Golclia bob atlendid ymaitb Gwna'n bin y gwyneb byll. Ceir uielin eto i lalu,— Mae'r gwaith yu uiyu'd i fynu; Ac yn wir, cvn pen hir, Ceir gweithieii i'w cliorj/nori Er fod i'n wabanol f irnau, Pawb yn gwneyd eu baiieiladau, I Yn eu golwg fel I)o'r gorau Y n ddiau llwyddiant ddaw. 11 ffard.1 oedd Palestinn wiwglod, | Hardd oedd golw; Salem liyiio Hardd ei chaeran cyn ei g>>sud Vn n6d i saetliau NAfj Ond i mi mae'n fwv dewisol DM! yn C'Uvyd. O *f:o hy fry doll Pan y gwjlir harddweb dwyfol Y11 sirinl wenau haf. Oil(i bc!i t,),oiiiaiit, Ce r yma ll'rydiau mwyniant, vii deg t u :;A av. r, G Il¡jd,) ('nawr dywedaut) Yw'r t)n'!so??'n?ustcm)! j A fwynheir b<?))'ywcLdc?an; j Hiiv i'aith ei.'wi ei rhinwetidau Mewn geiriau yma »r g'oet.d. I MMtHI, L:L n, i Pi?, 1. ITCA SAMIITL PARRY, i

I I GOHSBIAESTH. |

J ETilOLlAD Silt DDINLiYCLI.…

I c'YMcvCjbiiou vi) c;wiKti.…

-A"II:'Tll\';'1"1'CIi A3IAETIIWYR…

LENYDDOL BLAENAU FFESTINIOG.

AMDDIFFYNIAD CYMERIAD. I i

AT OLYG'.VYI! YR AMSEUAU.

Li.LNOiUON CYMRU.

I COFGOLOFN IEUAN GWYNEDD.

i - - j LLÙFFIO GOREBOL.-

I NEWYDDION CYMREIG. I