Hide Articles List

13 articles on this Page

I GOHEBIAETH.I

EISTEDDFOD MADOG.

AT Y SAWL Y PERTH YN IDDYNT…

[No title]

[No title]

ICYFARFOD GAN YR EGLWYS WLADOL1

PEDWERYDD ARAETH Y TAD GAYAZZL.

YMFUDIAETH I OREGON.I

News
Cite
Share

YMFUDIAETH I OREGON. Tebygir nad oes un wlad dan haul yn estyn an- nogaethau niwy dengar i ym'fudwyr nag y mae Oregon yn e:-t cynyg yn bresenol. Mae, cynyg y llywodraeth i roi 3'20 erwau o dir i bob gwr a gwraig a yinfudo ac a sefydlo yu y wlad newydd fiono, cyn y laf o Ragfyr, 1853, yn demtasiwl1 lied gryf i un d),n,-yu enwedig pan y mae pob ynii'ud- WI" at ei ryddid i gymeryd ei ddewis ei hunan o'r tiroedd breision hyny, (na byddo wedi ei feddianu eisoes,) am y rhai y dywedir nad oes mo'u bath mewn ll'rwythlonrwydd, i gynnyrchu pob rnath o rawn ae yd, ar wyrieb y ddaear. Mae annerchiud oddiwrth Gynrychiolydd y Tiiiogaeth yma wedi cael ei gyhoeddi yn ddiyreddar at bobl yr Unol Dalcithiau i'r dyben o roi gwybodaeth iddynt am yr argymheiliadau anarferol a ddelir allan i ym- fudwyr i Oregon, ac am y gwahanol Iwybrau a drafaelir i fyned i'r wlad hono. Rhoddwn yma rydd gyfieithiad o ranau o'r Anerchiad hwn, gan anog sylw y Cymry ato, yn v wlad hon, ac yn yr Hen Wlad hefyd. Pasiw) d cyfraith yn Eisteddfod ddiweddar y Gjug- horfa, yu darparu ffordd sicr ac esinwvth er diddymu iiiiwnau yr inaiaxu i r cyian ti-r rnan nono o Uregon sydd yn gorwedd y tu gorllewinol i benau y Cascade Mountains, ac hefyd er symud yr lndaid a breswyl-' iant y fro hono i ryw wlad yr ochr ddwyreiniol i'r cyfryw fvnyddoedd. Pennodwyd Bwrdd o Ddirprwv- wyr i brynu y tiroedd yma gan yr lndiaid, ac i brynu tiroedd eraill i'w symud hnytliau iddynt. 0 ganlyn- iad gall pawb deimlo yn hollol sicr nad oes y perygl lleiaf o flinder oddiwrth yr lndiaid ar ol hyn. Nid oes dim perygl oddiwrth lndiaid with fyned i Oregon ar draws y tir, nac vchwaith ar ol cyrhacdd y wlad. I ganlyn y gyfraith hon pasiwyd un arall yn yr Eisteddfod ddiweddaf, yn caniatau i bob dyn uwch- law dennaw oed, yn myned ac yn sefydlu yn Oregon cyu y laf o Ragfyr 1850, 320 o erwau o dir, os gwr sengl fydd, ac os gwr priod fydd, yna 640 o erwau, yr hanner i fod yn eiddo y wraig. Ond aeth yn rhy ddiweddar i son am hyny mwy. Ond maey gyfra th yn myned yn mlaen i osod cynnygion mae modd cyuitryd mantais o honynt eto. Pob dyn gwyn a ymfudo i'r wlad, ac a sefydlo yno, rhwng y laf o Rag- (yr, 1850, a'r laf o Ragfyr, 1853, a dderbynia ItiO o erwau o dir, os dyn sengI, ac os priod, yna 320 o erwau. Ond mae darpariaeth yn y fan yma, os pri- oda dyn sengl yn mhen un flynedd ar ol cyrhaedd i fewn i'r Tiriogaeth, yna y durbyniant hwythau 320 0 erwau. Llanciau dan oed a ant i'r wlad ac a sel- ydlant, ac a gyrhaeddant un-ar-hugain oed cyn y laf o Ragfyr, 1853, a gant dderbyn 160 erwau o dir yn sicr; ac os priodant yn mben blwyddyn ar ol cyr baedd eu hoed. yna derbyniant 320. Ymfudtvyr o wledydd erai!l, drwy gofiestru eu bwriad o ddyfod yn ddinaswyr Americanaidd, ydynt yn cael eu hystyried yn ddinasyddiongenedigol Americanaidd,ac ni ofynir dim ganddynt ond i orpben eu rhyddfreiniad cyn derbyn y teitl diweddaf i'r tir. Wrth reswm byddai raid gwneud hyn yu yr amser byraf, onite liwy a goll- ant eu tir. Yn mhob amgylchiad rhaid byw ar v tir a'i drin am bedair blynedd cyn derbyn y teitl diwedd af, er fod yr hawl a roddir wrth gymeryd meddiant ar y cyntaf, yn dyogelu y dyn yn erbyn pawb ond y llywodraeth. Hefyd mac 160 o crwau, sefyr banner, i fod yn eiddo priodol y wraig yn ei henw ei hun. Caniateir i bob dyn ddewis ei dir lie y gwelo yn dda, os na bydd wedi ei feddianna o'r blaen. Dymunwn i bawb ddeall yn dda, fod y tir yma yn mhlith y tiroedd brasaf yn y byd, nad yw yn cael rhagori arno yn un man am ei ffrwythlonrwydd, ac mewn cynyrchu pob math o rawn nid oes hefelydd iddo. Ac nid oes un rhan o Ogledd America, heb eithrio New England, mor enwog am iachusrwydd ei hinsawdd, ag Oregon. Ni ragorir ar y wlad bon yn wn lie am ei nerth dyfrol, ac ni chystadlir a hi am ei dwfr da, am ragoroldeb ei choed ddefnyddiau, am y pysgod a noliant yn ei hafonydd, am ei bwystfilod belwriaethol, ac aiti wastadrwydd ei hinsawdd. Hefyd mac penym fwngloddiau glo, baiain, a marmor, a graenfaen (granite) a halen, ac hwyrach aur. Gall dyn fyddo yn byw yn Oregon fyned ar gefn ei geffyl i Galifornia heb ddolar o gost. Cewch o 5 dollar i 15 dol, y dydd yn Oregon, yn ol fel y byddo eieh crefft, a chyflogau tebyg wrth y mis neu y flwyddyn ac am yr hyn a ellwch godi cewch, a chymeryd canolbris y farchnad fel y mae yn cael ei roi yn yr Oregon Spec- tator am Fedi 5ed, 1850, fel y canlyn:- "Cig cidion, o 15 i 20 cent y pwys; cig inoeh, o 16 i 20 cent y pwys; ymenyn, Idol, y pwys; caws, 62c. y pwys; gweiiith, I dol. 50e. i 2dol. y bwshel; ceirch, 3dol. y bwshel; wyan, 50 i 75e. y dwsin; lard, 40c. y pwys; a lumber 50 i 60dol. y til," ac y mae y prisiau yua yn debyg o bara. Mae hon yn wlad lie y gellwch godi faint a fynnch o auifeiliaid heb dori dim gwair na phorthiant idd- ynt, ac nid oes eisieu un math o letty iddynt tJiwy yr li-)Il fl,.vv(ldyn. Am iau o ychain cewch 150dol; ac am geffyiau Americanaidd, 150 i 200 a300d<d; buch- od da, 50dol.; a da eraill yn gyfartal. Nid wyf yn teimlo un petrusder i ddyweyd na estynwvd y fath gvnygion a manteision i ymfudwyr erioed er finrfiad y llywodraeth. Ac nid oes petrusder ynof ychwaith i ddyweyd fod pum' mlynedd yn y wlad yma yn werth cymaint i ddyn diwyd a ehynil, er cnill eiddo, ag ugain mlyn- edd y tu dwyrain i'r Mynyddoedd Creigiog. Yn awr yr unig ofyniad i'w ystyried yw, « Pa fodd y gellir myned yno?'' Y mae tair ffordd un heibio i Benrhyn Horn— amser chwe' mis o New York; arall, dros wddf-dir Panama-alnser o 40 i 4.3 o ddyddiau o New York; a'r drydedd ar draws y tir-aiiisty o'r afon fllissouri yn miaen, o ddau a hailer i bum' mis. Y draul o am- gylch Deheudir America yw, o 200 i SOOdol. i bob person mewn maint. Tros y gw ddf- (I ir niae y dau bris, y naill tua 550dol. a'r Hall 300dol. Os dcwisir y llwybr dros y tir dylai yr ymfudwyr fod vn un o'r lie- (.)ed(i canivnol:-Itidependence neu St. Joseph yn Missouri, neu Kancsvilie yn Iowa—yn barod i gych- wyn mor gynnar yn y gwanwyn ag y bytido y glas- wellt wedi tyfu digon i'r anifciliaid ei bori, sef rlnvng y lafo EbrJll a'r laf o Fai. Gall gymeryd gwedd o ychain, o fulod, neu o gefyylau. Dylid trafaelio yn finteioedd o tuag ugain o wageni. Pryned pob dyn o dair i bum' gwedd o ychain, cymered gydag ef ddi gon o ymborth i bara ei holl daith, ac hefyd ar gyfer damweiniau ac angen, a gwnaed ti Iwyth mor ysgafn ag y byddo modd, ac yna brysied yn mlaen. Mae y gost yn ymddibynu ar y pelider rhwng y lie y cych wynir o hono a'r afon Misscwri. 04diyno yn m!aen gallwn gyfrjf y draul. JJwriwch fod eich ychain yn coslio 50dol. yr iau. yr hyn sydd bris uchel ar y cyfiindiroedd. Costiai pum' iau i chwi 250dol. Gwagen, 75dol.; caseg Americ- anaidd ddn, 75dol.; dwy fnweb dda, 25dol. y ddwy- yn usvneud y cyfan, 425dol. Yst)riwn cich holl ddefnyddiau ymborth o bob math, meddyginiaethau, &c., yn Werth 10' dol, yr hyn a wnai 525dol. Gy,la gofal pallvch fyfted trwodd heb golli yr un anifail, ond bwriwn chwi golii un iau o ychain,—byddai y 4 iau gweddill yn werth 400dol. o leiaf yn Oiegori, eich pwagen, fieh caseg, 150dol.; a'ch buch- oil I OOdnl.-y C\I1 "¡50dol. lUae y prisiau yma yn isel. Ni felly gwnewch 225do^. yn y daith. Me y daith yn un iacluis, ac ni raid ofni diffvg dwfr "t sydd ar y flordd i Gali- fornia. Gyd-ddinasyddion, yr wyf fel hyn wedi g-osod y peth yn deg o'ch blaen. Beth vdych yn feddwl o bonoT C'vmerais fy nheulu fy btin yno ar draws y tir yn 1847, ac ni bu byth yn edifar genyf hyuy. Pe buaswn eto heb wnend hyny, ni iyuaswn vu hunonac yn cysgu nes penderfynu i fyned, uac yu llacsu fy nwylaw nes evrhaedd v wlad. v Gan ddymuno ar holl bapuian yrL'ndeb i gyhoeddi y cylcb jythyr hwn, a chan roi iddynt Adwich am v ¡ g y mw y nas drosof fy hun a thros bobl fowrtddog "a Kym?yoas dr<?of fy hnn a thros bobl ?wreddng- n I dewr ac yr wyfyn cu cynrychioli, terfynaf.?ich cvd ? ddinasydd, » ddinusydd) SnIvEL R. THCRSTn?.. I Cynrychioltcr o Oregon'. Pa bam na chai y Cymry gyfran o'r wlad fras ar tir rhad yma gystal a rhyw genedl arallT Os yw yl i(I.N-chfa Gymreig y soniwyd cymaint am dani yn i y wlad hon a'r hen wlad, i fyned yn mlaen, tybiwll mai yn awr yw yr adeg, ac mai Oregon yw'r fan.

I Y SENEDD-DAI NEWYDD AR DAN.f

Family Notices

[No title]

NEWYDDION CYMREIG.

MARWOLAETHAU YN Y BR IF DDINAS.