Hide Articles List

4 articles on this Page

DYCHWELIAD Y ARDALYDD HARTINGTON,…

News
Cite
Share

DYCHWELIAD Y ARDALYDD HARTINGTON, DROS FWRDEISDREF MAESYFED. Y MA.E cm darllenwyr yn coRo ddarfcd ir Ardalydd HAKTiNGTON ymgeisio yn yr ethol- iad cynredinol diweddaf am gynnrychio!aetb rhan o sir Lancaster, ac iddo gael ei wrthod, er pob ymdrech a wnaed gan ei gyfei)!ion o'i Maid. Parodd ei anwyddiant ond nid bychan i'r holl Ryddfrydwyr. Gan fod yr Arda)ydd nid yn uuig yn Rhyddf'ydwr trwyadt, ond yn wteidyddwr gatluog, mpdrus, a pbronado], teimtai Mr. GLADSTONE y buasai bod heb ei wasanaeth yn y Cyfriogynghor yn golled fawr i'r w!ad; am hyny, pennododd ef i'r swydd bwysig o Ben LIythyrydd, gan twyr gredu na byddai yn hir heb eisteddle yn Nhy y CyBredin: ac yn hyn ni siomwyd ef. Mewn trefn i roddi He i'r Ardalydd i ymgeisio am eisteddle, derbyniodd R. G. PRICE, Ysw. yr aelod dro? fwrdeiadref Maesyfed—y Cltiltern Hundreds swydd mewn enw a roddir gan y Goron i aoiodau seneddol a ddymunant roddi eu heisteddleoedd i fyny. Cynnygiodd yr Ardalydd ei bun fel ymgeis ydd, a chafodd y derbyniad mwyafbrwdfrydig. Cynnaliwyd cyfarfodydd cyhoeddus mawrion Fw gefnogi, gweithiwyd yn egmol o'i Maid, a chafedd yn ddioed addevidion gan gynnifer o bleidleisiau fel y gwelid ar unwaith fod ei ddychweliad yn sicr. Er hyn ol), dygodd y Toryaid foneddwr o'r enw Mr. PHtLUfs yn m!aen i'w wrthwynebu; ac er iddynt arfer pob ystryw, dicheU, a dylanwad a feddect, cawiiaDt y fath gurfa, ddydd lau diweddaf, fel nad anghoBant mo honi yn fuan. Citfbdd yr Ardalydd 546 o bleidleisiau, tra na chafodd et wrthwynebydd end 175; ac felly nid oedd ei fwyafrif yn ddim llai na 371. Pan ystyr- iom fychandra nifer yr etholwyr yn y fwr- deiadref, y mae hwn yn fwyafrif mawr ia.wB, ac yn brawf eglur fod egwyddorion rhydd- ftydig wedi gwreiddio yn ddwfn yn meddyt- iau y boblogaeth; ac oni buasai ofh yr ysgriw, y mae yn ddiammhen y buasai yn Hawer i:twn mwy. Ac feHy, fel y sytwa y Star, pe buasai Mr. BnucE wedi ei ddychwe!yd droa Ferthyr Tydiit, buasai Cymru yn awr yn cael ei ehynnrychioli yn y Uyfringynghor gan ddao aelod. Em prif amcat yn yr erthygl hon ydyw galv sylw ein darllenwyr at yr araeth ragoroi a draddodwyd gan ei arglwyddiaeth ar y diwrnod yr enwyd yr ymgeiswyr am y gyn- Mychiolaeth. Gan ei fod yn aetod o'r Cyfrin- gynghor, wrth gwrs y mae yn siarad gydag awdurdod ar wahanot byngciau, cattrefol a thramor; ond y prif beth ynddi-o leiaf, y peth tebycafo dynu aylw ar hyn obryd—ydyw y dadganiad pendant a gynnwysa gyda golwg ar y balot. Y mae y Hywodraeth bresen- Ml," meddai, yn addef fod I]ygredlgaethau dychrynllyd yn Cynu yn bresennol mewn etholiadau, ac yn awyddus i ffurfio rhyw ieaur i'w puro oddi wrthynt. Y mae teimlad cya'redinol yn y wlad, nid yn unig nad ydyw yr arferiad o enwi ymgeiswyr yn atteb un dyben jdaionus, ond ei fod yn fynych yn arwain i ymrysonau a therfysgoedd perygtus. Gan hyny, y mae y tlywodraeth yn bwriadu cynnyg fod i ymchwUiad manwl a chyflaw gaet ei wneyd i'r duti preeennol o ddwyn etholiadau yn miaen, gyda gotwg ar enwi ymgeiswyr a pholio." Wrth gwrs, nid ydyw yr ymehwilmd hwn ond moddion i gyrhaedd rhyw ddyben; ao y mae ei arglwyddiaeth wedi dyweyd wrthym yn eglur beth ydyw natur y dyben hwnw. Dymuniad y Hywodraeth, meddai, "ydyw fod i'r ymohwiliad fod mor he!aeth, cynawn, a diduedd ag y mae yn OMMb!, ac os ceir fod y balot yn fwy eSeith lol nag unrhyw drefn arall i sicrhau tawelwch a phmdeb ethoiiado!, yna ni theimla y Ilyw- odraeth na'r blaid Ryddfrydig un gwrthwyn- ebiad i fabwysiadu y balot." Diau y rhydd y dadganiad pwysig hwn 'oddtonrwydd cyn'redinol i'r wlad. Gwyddom 111 egtur yn awr beth ydyw meddwl ein glyeinidogionarypwnge. Gan fod ymchwi]- '<Ki i g&el ei wneyd cyn dwyn mesur i mewn "'y mater, ni a hyderwn y bydd i Ryddfryd- ?y y Dywysogaeth gMg!a cymdtdnt ag a :Z.t o S'tithiau aafad wy a diammheuoi mewn ?? i ddangos yr Migenrheidrwydd MD &b- 'wysia.du y balot fel yr unig gynllun eSeithtol! i amddiByn yr etholwyr rhag dialedd fonedJij- i ion & thirfeddianwyr o heiwydd pleidleMio yn ol Uaia eu cydwybodan.

Iy "BANQUET."

[No title]

- I CWESTIWN YR "ALABAMA"…