Skip to main content
Hide Articles List

5 articles on this Page

[No title]

[No title]

- -7---I SENEDD YMERODROL.…

News
Cite
Share

7 I SENEDD YMERODROL. I- TY YR ARGLWYDD!. I [Dim o bwys i'r cyffredin yn cael ei drin ar y dydd- iart a essieulusir.] Ian, Mehefin l.Darllenwyå yr ail wnith yr ysgrif dros wahardd defnyddio at ian gan ddt-iliaid Prydain yn yfasnach mewn c.aetliion. „ Derbynwyd mynegiad yr eisteddfetl ar ysgrif ysgar- iactli lirli ti-wv'i- vs,rif lioii gwaherddir y liendctiges Rosebevry i bviodi a Syr Henry Mildmav dirymir ei gweitliredoedtl priodas ag larii Roscberry, a cliyfyngir ei dogn blynyddol i 3001. TY Y CYFFREDIN. I Mawrtk, Mai 30.—Cyriiiygocid Syr H. Parnel, ar fod i'r Ty fynect yn eisteddfod, i ystyried ansawdd y cyf- reithau ag ydynt yn gtvasgn ar y Pahyddion, gydrl gob wg i ddyfeisio rUyw foddion i w i Uyddliau oddiwrth yr hya ag sydd yn eu hangbym>?y«e i leuwi awyddau gwlridol a yr hyn yn Cifarn efa-CR.tiifai CH diolchgarwcli. tragjtwyddol, a gryfhai eu ífyddlondeo, a'u serch, a tiirvvy ymnno pob gnuldau yn y wladwriaeth j a ychwanegai atgryfder yr vmerodraetft- yn gyflVedbi; sylwodd y Barwnig Anrhyueddas ar ell gwasanaetli i'r wlad lion trwy yiuladd ei i hyfcloedd yn y modd dewraf-, ac os oedd rhai o'r Pabydiiion wedi ymddvfya tuewn modd byrbwyIl ae aLiiiQeth, peth auweddus fyd;isi viii- weled eu troseddau hwy ar yr holl gorph; ac am Esgok- ion Pabaidd yr Twei-dfioiii nid oedd neb wedi anilvgn mwy o ffyddlondeb i'r Llywodraeth Frytanaidd na hwy. hyd yn oed ar holl amser y terfyst: yn y chwaer ynys, pryd yr yradrechasant hyd yr eithaf i thiwyn eu hoil braidd odd! ar Iwybr gwrthr.yfol tra parhaodd yr ym- ryson annymlinol. Dadlenodd Syr J. C. Hippesley yn erbyn riiyddneiir- tad dianiuiodol., ond nid oedd efeyn cynnyg i fyned yn eisteddfod ar y pwiige, ei- na ellasai tin budd yn debyg i godi oddi ar iiynny. Gwrthwynebwyd yr eisteddfod gan Mr. York, o her- wydd ei fod yn credti ua fuasai Iiwyhan'r ddadt ar y pwngc hwn ondmeithrin terfysg yn yrTwcrddon eithr pe gwrthodid y cynnyg yn awr., byddai hynny yn fodd- ion t ddigaionnl blaehoriaid penboeth y Pahyddion yn eu cyfarfodydd, a byddai i r bobl"ganfod ar nn waith mai oferfidd yw yniddiried ynddynt hwy, yn neilldiiol II hyd oni fyddai eu hyrnddygiad t'yw ychydig yn tl- y mo c r.. mocsgar. Ni.dia?aiMr.Knox gyttnno mown nn modd a'r evr- nyg i fyned yn C is teth¡_f'd, 0 hemydd yn ei ÜIHItJ :>'3'11 opdd yn anaHoed:? i gael y diogdweh hwnnw gati v PaLyddimmg oedd raid i'r Senedd bob amser sefyii ani ei gael, tra'r oeddynt yn ymddwyu m?gis yg\HJaent! yn aw r. ■ „ PJjodd.u Mr. M'FitzgernTd ei Iais dros fyned yn eisteddfod, i'r dibejr i jstyried pa cyn belled yr oedd" hawl-honniiidan'r Pabyddiort yn gyliawrtadvvy, a pha ddiogelwch' i'r "eglwys Bi-otesfunaidd ocdd yn angen- t: rlieidiol i'vv gael cyii caniatiau iddynt eu deisytiad. Cy.dsynbu Bf.r. Po.nso:ihy ynftoilol a'r hyn a draeth- odd v licfamr diweddaf, ond yr oedd efe yn ystyried y modd a'r amser a ddewisodd y I'abyddion i drafod y pwngc hwn yn annoeth. Amddiflynwyd cryn lawer ar y Pahyddion gan Syr John Newport; nid OC(i (I efe yn edryc!: ar y berthynas rhyngddynt a'r Pab yn niweidiol mewn nn modd nid oedd ei Sancteiddi w.vdd yn dcfnyddio nemmawr mvvy. o'i awdurdod -r lwev,,Itlo!i ii,ig oedd yn Eglwys Loegr ei linn; gwir yw, yn achos dewisiad esgobion, y mae'r ofleiriaid wedi cthol o hon- ynt un o'u nifer i tdyn csgob, yn danfon ei enw i c. vn ( l aiii!on Ci eiiw i Kufain am gyiniii i-,i(lwvac-tij y Pab, yr hwn sydd ag awdurdod ganddo i wneuthnr en dewisiad yn ddifadd cyn fynyclied ag y mynno, ond nid Srw efe fyth yn gwii- eutluir felly, ac o ganlyniad y mae holl esgobion Pabaiiid yr Iwerddon gynimaiiit o ddewisiad -I- a phe na byddai un berthynas rhyngddynt a'r Pab; ac am hynny rhoddai efe ei lais dros yr eisteddfod. Yr oedd Arglwydd Castlereagh ynchwcnnyeh i'r T? fyned yn eisteddfodd, er ci fod yn 1101101 grocs i ganiattnl1l'hydd-fl'cini;ÚldiaJmllodol, lien heb gaeJ rhyw.l¡ betli ag a ddiog^Iai y sef'ydiiad I'rotestanaidd yn y betli -.ig a (litiogf,,L-,ii 'y sef'  Tybiai Mr/Wliitbread fod y rhc?yman cadarnaf yn erbyn rhydd-freiniad y Pahyddion pan fnwyd yn trin eu hachos o'r blaen, wedi diflannn yn awr—yr oedd son l maw r y pryd hynnv fod y Pab ym meddiant Bonaparte, a gelwid ef yn Bab Bonaparte, gan ofui y byddai Ym- erawdr y Ffrangcod bevi i'r Pab i annog ei braidd i wrthryfola yn cin herbyn pa fodd bymsag, yr oedd efe fel Arglwydd- Castlereagh yn groes i rydd-freiniad di-1 amniodol, ond dros yr eisteddfod. edi i Mr., Graltaa a ,5Ir. Huskisson anilygn cu meddylian .vnewn ryffe!yl> fodd, ymrannodd y rl'y. Dros yr eisteddfod 117. Yn ei erbyn 228.—Uwahaniaetli 81. Mer,;herf SI.—Cyflwynwyd ck isyfi.ad Ty gan Mr. J. Smith, yr liwn a aiwyddwyd gHTI -1000 o dÚgoJion Nottinghamj yn erbyn adnewyddiad y rhyfel a Ffraingc. Parwyd ei osod ar y bwrdd. Cyffwynwyd deisyfi.ul gan Mr. Horner, oddiwrth ddvn o'r enw -Win. Fletcher,'yr hwn a acliwynai ar ormes yn aclios cyfreithau'r gyllidiaeth (excise), a yln- biliai am esniwythad. Parwyd ei osod ar y bwrdd. Rhoddwyd cennad i Mr. Peele ddwyn ysgrif i mewn dros dalu costiau a thranl erlyruvyr a thystion mewn cyfraiib,.mewn.achosion beian angheaol yn yr Iwerddon. Sylwodd Mr. Grenfel fod yr Ariandy yn 1791 yn rhoi 12,()oo?. i'r Llywodraeth yn un swm, yn lie tain trctlt yr argrafinodiiu (stumps) ar eu hvsgrifau. Fitlir wedj hynny cynnyddodd y dretli ar argratrnotlan, ac yehwa- negodd rhifedi ysgrifan yr Ariauily hefyd, ond nid oedd v swm a deiid i'r Llywodraeth wedi cynnyddu yn gyfattebol; yn ol cyfrif teg dySai yt Ariandy daln can mil o hunnan yn (lynyddol yn awr, yu lie 4.2,CO;)?, Efe a derfyuodd ei araeth trwy gynnyg- ar fM i gyfrif a'r lioll ysgrifan a yr-wvd allaa gan yr Ariandy i gael ei ddwyn i'r TyC-.niattawyd. Wedi ychydig gyfrinach lhwng amryw o'r Aelodan, cynuygodd Mr. Orenfel ar fod i'r Ty fyned yu eistedd- fod dydd Meu-hei:, i ystyried yrliyu a fyddai resvmol i AtiaiuK' Lloegt dalu yn lie y dreth ar al-giafilociall. Gwrthwynebwyd v cynnvg hwn gan y Mrd. Vansit. tart, Ward a Baring, a chelnogwvd et gan y Mrd.. Tierney, Horner, a Forbes, ac wedi hyiiny gvvrthodwyd ef gan (5;3 yn erbyn 43. Cynnygadd Avg. Althorp ar fod i eisteddfod o'r Ty ymholi ilriiiotid y tveuliwyd y can milo bunnau a gan- iatawyd gan y Sen<;dd"f Tywysog :mlaghm iwaddasll i'r Rhaglawiaelh ac os gallai efe ddangos fod Gweith- red o eiddo y Senedd wedi eacl ei thorri, yroedd hynny yn rheswm digonol t'w gyfiawnhau am oso-d yr ymof'yn-, iad hwn ar drbedv Yna darluniodd yr Arglwydd tlrddasol naSWr y caniattad, a haerodd na ellasai y swm dywededig pa.e.t ei dreijlio .yn gyfreithlon ar ddim end yr hyn a fyddai yn addasu y Rhaglaw i ymdJ.aiiges yn ei swydd fel y. cyfryw, mewn rrnvysg cyfattebol i'w sefyltfa, ond yn lie hynny yr oedd efe yn baiod i broli fod v svrli, uchod, nenran heiaeth o hono, wedi myned i dalu dyledion Tywysog C-iini-u, lc am hynny yr oedd y Tý wedi cael ei ceiswyd yr arian i un diben,. a threulwyd hwy ar heth gwahanol. • ierfynodd ei Ar- glwyddiaeth trvvy gynnyg ar fod i eisteddfod gael ei threfnu i ehwiUo i'r pwngc r^hod, a chael ei hawclnr- dodi i ddanfon an). bob papurad'-a -fennd yn angeurUeid-, iol iliv eglili..O. g-,In A rg ae Gwrthwynebwyd y cynnyg gan Argl. Caftieyeagh ac j amryw ereill, y riiai a brotUsaht nad oedd y wlad wedi cael ei cholledu mewn eeiuiog; o acbos y modd y treul- wyd y swm dywededig,ond yn hytrach t'f gwrthwyneb, ac o ganlyniad yroedd trefnu vr eisteddfod gynnyg-! iedig yn hollol afreidiol, ac yn niweidiol. Dadleuwyd yr un rncir wresog dros y cynnyg gan y Ti,eniey, ^hitbread, Ponsonhy, Wynne, ac eveill, y i-liai a ddywedeut nad y ddadl oedd, pa im a gHed- wyd y wlad tVv^y'r modd y treulwyd yr ariau dywed- edig ai peidid, Pithr a ocddynt wcdi cael en defnyddio yn gyfattebol i'r modd y rhoddwyd hwy gan y Senedd. Wedi hynny yinrauodd y Ty; dros y cynnyg, 105; yn ei erbyn, 2.-&. laux; Mehejin 1.CaiiiAttawyd i Mi". Wynne ddwyn ysgrif ili- Ty, i ddileu rhan o ysgrif arall ag oedd wcdi ei gwneuthui yn gyfraitli. ac yn gwahar'dd dynioo i Tro" (-I i yn- yr afon Tiiame's wrth oleti' (I (i vdil gadlas Cynalcithasyr India DdwyreJfttol' yn Blaekwal, (I boi-it I'atteisea. ok hi yn tueddu at lendid ac ii-ehyd, a'i fod wedi <!»>y dynion yn en ieneiiirctyd i ddysgu noiio, yr hyn ziiiisur a eliai fOtlyn fodd i aehtib ell lieillioes- ea ain, acifod yn w.asanaetligar mewn ach&biaeth ythm ereill. Ennillwyd y cynnyg dros ddwyn ymlaen Fvnegiad J. Llythyrdv newydd yn y ddinas gan 56 yn erbvn id-, Ennillwyd cynnyg arall i wneutluir yu d»la y diH.r. yn y trethi plwyefl, at oleuo a phalinentu yr heolydo, ,■ rhai ydynt ddiflygiol o achos v tui ag y'dyut i gael << tviiii i lawr yn y gwahanol (iteener, Arglwydd Palmerston ar f'"| t'r SWIn o 199,6677. gaol ei ganiattan i gynhal y Huoc"1. ¡ ar y fir (heblaw y rhai ag ydynt yn ngwasanff' Cymdeithas yr India Ddwyreihiol). Wedi qyltunsr ar y cynnyg lmn, -cynnygodd yr Ar* gKvydd Urddasol ar fod i wahanol symau, y cwid y" •I.674,000!. i gael en caaiattatV at amryw vvaounaetii- Wtth?ynny?.nr f(.d i dran?anarfo'olvbyddn!'?' Cyttunuyd. ] aiiat- f ei,ol  i ?ae! ei chaniatau, yr hyn a rag-gyfritid yn 12,000,0' dywedodd Caughellawr y Trysorlys ei fod yn amcsit" gyfrif traul v fyddin ar y Cvfandiv yn 259,0001. yn mis, yi- hyn a fyddai yn 6,000,yn y flwyddyt" byddai 3,000,0001. yn ychwaneg yn ofynol i gysuial (yddin sefydlog yn yr Americ t'r India OrllewiH«'» a'r 3,000,oeol. ereill a fyddent at dalu dyiedion a': aniryw dranl yn y Caneldir. Dywedodd. Mr. Tierney y byddai tranl y Ilynges Ý flwyddvn hon yn 80 miliivn, pa fodd gan byn'ay f galiasid meddwlg fthvyn. yinlacn ryfel mor draiiffa^'V dros ddwy neu, dair yr gynnygion. Cynny»odd Mr;-Grtrdon ar fod i ymddygiad y RIuilT" iaw Aiuslie Ufa yT: otidd' yn Rhaglaw yn Dominca, (.}'T hw.n a gyhuddasid o grculondeb tuag ¡It rai o'r caethion duon yno)T i gael ei ystyvied gan y 'i'f Aniddiffyn wyd y. Rhaglaw Ainslie gan Sy v R.,HeJol!1 a phan t'ynegwyd i Mr. Gordon na fyddai i Aiuslie ei adfeiu i'w Raglawiaetli hyd oni fyddai ei aeii<iS, wcdi ci brofi mewn brawdlys rheolaidd, efe a ah..od, ci gynnyg yn ol. ■LWJtMWMiilllllLIMIIILtflim

HANES GWAHANOL G YFI EITHt…

[No title]