Skip to main content
Hide Articles List

5 articles on this Page

-- IelI'll1-'" iiiiiii0 .-...""'-1…

[No title]

SENEDD YMERODIIOL,

News
Cite
Share

SENEDD YMERODIIOL, TY YR AUGIJVYDDI, Linn, Mui i,Mewti attcbiad i ofyniad oddiwrth Iarll Gr<>v, ynghyJeh y modd y mae ptthan yn sefvli rhyngoni ni a Naples. Dywcdodd "I I y gnasid ein hYstyricd ni mewn eyflwr o ryfel a Llywodfaethwr Naples ary pryd hwn. Dim 0 bwys i'i cy?'reJin ar y dyddhm a esce?h?i! C?-ner, 5.Ar gyn.nyg yr At't;;v.ydd Cm?hei;awr, bwrwyd yr ysgrif dros ddifreinio Etbolwyr Hdstonc allan. TY Y CTFFREDLY. deisyfiad i'r Ty gan Syr Wm. Curtis, oddiwrth Arghvydd Maer a (iinasyddion Llundain, yn crbri) rhyfel ncv/y<Id ac addfywiad y dreth ar feddiant; eithr dywedodd y cyfiwynwr An- i hydeddus niai prin yr oedd efe yo cydCyncd ag un o'r iraigyfllredioii cymiwysedig yn y deisvfi,-I(i. OwrHiwyRobwyd gwneuthur dei-btniad o'r ileisvra(i gan Ganghellawr y s, Sir. Best, a Mr. Gr;lIfel. I Dywedodd Mr. Abercrombie fod yr holl ddeisyfiad yn reswm yn erbyn ymddygiad y Gweinidogion, am dtlwyn y wlad i ryfel ag ocdd vn yinddangos i'r deisyf- wvi yn hollol afreidiol ac anweddus, o Iciaf cyn profi both a allasid wiieutliur trvry gynnadleddu. Yi- oe(ld yr Henadiir Atkins wedi ei argyhoddi yn drv yadl tod y rhan amlaf o lawer o Fwrdeisiaid Llnn- dain yn anghynimeradwyo'r auigyttiedion cynnwysedig yn y deisyfiad. Wedi ychydig ymddiddan ynihcllach ymrannodd y Ty.Dros dderbyu y deisyfiad, 50.; y¡¡el 1"IJyl1, 107. Gwahaniaeth, 57. TRETIt AR FEnniWT. Ar gynnyg Canghellawr y Trvsorlys ar fod i'r Ty j fyned yn eisteddfod ar ysgrif y dreth arfeddiant, ) Cyfododd y Cadfridog. Gascoine i gynnyg ar fod i 1 swyddogion y fyddin a'r Hynges i gae! bod yn rhydd oddiwrth Y dreth lion, tra fydd cut mewn gvvasanaeth tramor. Acyn crybwyllodd amryw amgylcliiadau cytng a cljelyd ag oedd y swyddogion hyn ddarostyng- j edig iddynt yngwasanaeth en gwlad mewn Heocddi pellenig; o herwydd c\i'bb'd weithiau lisoedd yn methn cat* cyfle i ddcrbYH y tal d,IL. tzs iddynt; ac weithiati yn myned i lawer niwy o drHuli barottoi eu hunain yn addas i'w scfyllfa, prynn cefFylan ar cyfFelyb, nag oedd v Lh wcdracth yn ganiattan iddynt; nid oedd ond JS1. yn cael ei roddi i rai swyddogion tnag at bvynu cefFylan at eu gwasanacth, ti'a'r,.oeti'dvllt vn cae! en dwyn wcith- iau i'r eyfryw amgylchiadau mewn parthau pellenig, fel nad oedd hynny banner digon i bi-viiii mnl; ac yn neill- duol o herwydd fod aasawdd y cyfnewidfeydd gym- maint yn erbyn y wlad hon, fel na ellasai swyddog mewn gorsaf dramoi gael ei gyflog heb leiliad o 25 yn y cant. Terfynodd ei arjictii trwy gynnyg ar fod i'r eist- eddfod gael ei gyfarwy«ido i ddiwygio'r ysgrif yn y fath fodd ag i ryddhau swyddogion y fyddin a'r Hynges rhag y dreth, tra fyddent arwasanaCth tranror, ond nid mewn modd amgen. Dywedodd Canghellawr y Trysorlys, ei fod efe yn ystn i-ied y budd a gyfinygwyd ar fod i'r swyddogion hyn ei gaelyn dra niweidiol i'r gwasanaeth cylfredin; o her- wydd pe caniattaisid hyn i swyddogion mewn partiian pellenig, gallasai'r rliai fyddai gartref fod yn gofidio o herwydd nad oeddynt hwy yn cael en breinio yn yr nn modd; am y dywediad, fod y cyfnewidfeydd yn erbyn y w!ad hou, efe a sylwodd mai colled y cyfiredtn oedd hynuy, ac nid eiddo'r swyddogion, y rhai oeddynt yn cael cu tal yn Ilawiii a gallasai'r un rhesymau gael en dwyn ymlaeii o cln'r offeiHaH o'r ftidd isolaf, meddiant y rhai oedd yf un m. oi- ansicr. Mewn trefn i ochelyd hir ddad), yr oedd efe yn bwriadu cynnyg i ystyriaeth yr eisteddfod, ar fed i'r modd y codwyd y dreth y fl-Wyddyn ddiweddaf i fod yn sylfaen i'r modd 6'i chodi y fiwyddyn hon, ac na byddai'r bobl ddarostyngedig i brisiad newydd o'u meddiant a'it Clywch, clyweh !) Yr oedd Mr. Onslow yn hollol gydweled ft'r cynnygwr atirliN,tie(idtis, gan farnu nad oedd ei resyman wedi cael eu gwanhau yn y mesur lleiaf trwy'r hyn a ddywedodd Canghellawr y Trysorlys. Wedi hynny gwrthodwyd y cynnyg heb ymranniad. Cynnygodd Mr. Grenfel, ar fod i'r eisteddfod gael ei gyfarwyddo i ddiwygio'r weithred, trwy osod y barnwvr awduredig ar eu llvvon i beidio-amlygu amgylchiadau'r saw! aliolid ganddynt ynghylch helaetlirvvydd eu medd- iannan, ond cymmaint a fyddai angenrheidiol tnag at gyflawili bwriadau'r w eithred. Ar 01 ychydlg wftiiWynebiad, cyttanwyd ar y cynnyg hwn yn ddiymraniad; Yna cynnygodd Canghellawr y Trvsorlys ar fod i'j- prisiad a wnawd, nen oedd i gael ei wneutlnlr yn Ebrill, 1815, i fod yn sylfaen i'r hyn a wneud gan y barnwyr yn yr achos h\n y Hwvddyn gantynot.—Cyttunwyd. Cynnygodd Arglwydd Milton ar fod i'r eisteddfod gael cyfarwyddyd i ddiwygio'r weithred yn y fath fodd ag i symmnd yr hyri a fernid fwyaf gorthiymus gan y wlad yn gyflredin. Cymi7ierodd gi'Mi tidadl le ar hyn, yn yr lioti v cyf- ratmogodd amryw areithwyr; ac ymrannodd y Ty-— Dros y Cynnyg, 37; yn ei erbyn, 134. Wedi hynny acth yr ysgrif trwy'r eisteddfod. I Mawrih, 2.Ceisiodd Mr. H. Addington gennad i ddwyn ysgrif i'r Ty i ddiwygio eyfreithall'r Meiwyr; yr oeddid y n bwriadu rhoddi banner tal i'r Swyddogion hynny o'r Mciwyrag oeddynt wedi myncd i wasanaeth y gadres, a'r rhai a ordeinwyd gan y Goron. Sylwodd Mr. Horner yn faith ar y gwasanaeth a wrmeth Murat, Brcnin Naples y fiwyddyn ddiweddaf i'r Cyngreirwyr, ac ar y cvttnndeb a wnaeth y Cyng- { reirwyr ag ef, yr hwn a ddcylliasant pan dybiasant nad oedd raid iddynt ri ofni mwyach, a therfynodd ei aracth trwy gynnyg ar fod i'r holl bapurau a gynnwvsent banes yr vmrwymiadan a gwasanaeth miiwraidd Murat i gael eu gosod ger bron aelodau'r Ty. AmdditTynwyd ymddygiad Gweinidogion ei Fawr- hydi gan Arglwydd Castlrreagh, yrhwn a cglnr brofodd fod Murat yn cynnadleddn a Bonaparte ar yr amser pan oedd yn ff'ngio cydweithredu a'i- Cyngrcirwyr. Wedi hynny darllenodd ei Argiwyddiaeth amrvw lyth- yrau i'r Ty y rhai a gawsai'rTywysog Tatcyrand yn Paris. Yr oedd j Cyntaf wcdi ei amseni Lucca Chwef. 14, 1814, oddi tvrth ei chwaer y Dywysoges Borghese at Bonaparte, yn yr hwn y dywedai fod j Murat yn synnu o herwydd fod KhagiVenin yr Eidal wedi myncd dj-os yr Adigc, ac am fod yr Ymerawdr yn tybicd y gallasai efe (Murat) fod yn elyn iddo ef. J j Y llythyr ncsaf oedd oddiwrth Botlaparte at Frenhines | Naples, a amserwyd Nogezit, Chwef. 17, ac yn dechreu yn y modd hya-" Y mile eich gwr mor ddewied dvri ag un yn fyw ar faes y gwaed, end ymhob man allau a } hono y mae mor waned a beuyw neu fymu", -e Y mae yn ddiffygiol o ddewrder moes 4e sua y rime yn myned rhagddo i fynegu ei foddlonywydd vnyv hysbysiacth a gawsai gauddi ynghylch bwriadau Murat, a'i fod yn gobeithio y byddai iddo ddcfnyddio'r eyfle cyntaf i bron cywirdeb ei edifeirvvch. Y trydydd oedd oddiwith Fouche at Napoleon, a amserwyd Lucca, Chwefror 8, yn aclnvyn ar ddiffyg diysgogrvvydd yn 31nrat, a dywcdyd ei fod yn cael ei waradwvddo gan yr Awitriaid a'r Brytaniaid o fod yn bloidiwr dirgel i Bonaparte. Y pedwarydd llythyr oedd oddiwrth En- gene Beauhanioisat Bonaparte, a amserwyd Chwcf. 20, âc yn dywcdyd ei fod yn gobeithio na fyddai i Murat yehwanegu at yearn a wnaethai a'r Ymerawdr trwy saethu ar ei hioedd, yn neilkbiol gan fod y Ffrangcod wedi ennill bnddngoliacth fawr. Y pmnmed llythyr oedd oddiwrth y dadleuwr Ffrengig yn Ancona at Na poleon, yn mynegu fod anfoddlonrwydd y bobl wedi peri i Murat IIno a'r Cyngreirwyr; ond ei fod efe VII cofio mai Ffrangcwr oedd a brawd i'r Ymerawdr- y chwechfcd llythyr sydd oddiwi th Bonaparte at Murat: ac yn dechreu vn y modd hyn—" Syr, a'm brawd efe a gyhuddodd BItirat o. drosedd ar ei ddyledswydd, yr hyn a gyfodai oddi ar wendid ei nattur; ac yndywedvd wrtho ei fod yn; fiha da" ond ei fod heb gynnneriad mewn un sefyllfa arall; eitlir vr oedd efe (Bonaparte) yn ymddibynnu ar ei addewidion, ac yn gobeithio nad oedd efe yn un o'r rhai a dybient fod y Hew wedi marw. et que Von pent pisser sur Ini," (darllenwyd y sylwad diweddaf hwn Man ei Argiwyddiaeth yn yr iaith wreiddiol, megis y mae ar lawr yma, yr hyn a barodd lawer o chwerthin yn y Ty. Yn awr yr oedd ei Argiwyddiaeth yn cbwennych ap- pclio at y Ty a ellasai dim fod yn fwy anghyfiawn ua'r cyhuddiadau yn erbyn y Llywodraeth Frytauaidd tuag at y dyn hwn; ac yr oedd yn dra gvvrthnn i fetid wI fod rhwymau ar y Cyngrcirwyr i gadw teleran heddvchol iig Cf, wcdi iddo ymosod yn gyhoedd ar hioedd A ws- tria. Nid oeddgallddo ef un gwi-tlitldadi i ddwyn y papurau crybwylledig ger bron y Ty ac os na bydd- ent yn boddloni'r Bonheddig a'u eeisiodd, neu ereill, j gallasent ofyn yr holiadan a fynncnt yn ell cylch; yr oedd efe yn ewyllysio gwneuthur hyn i'r diben i symud y gwarth diachos <tc anghytiawn a daflwyd arno ef a'i gydlafunvyr. Yr oedd Ffraingc a Spain (medd ei Arglwyddiatth) yn awyddus am ddiorseddu Murat pa fodd bynnag, gallasai efe (Castlereagh) ddywcdyd yn hydcrus, pe buasai Joachim yn ymdtlwyn yn cleg yn yr achos cyii- rediiJj y bnasai. nid yn unig ywlad hon, ond Awstria, ltwsaia, a Phrwssla, yn scfyll dros ei hawl i frenhiniaeth Naples. Ynghylch yr amser ag yr ymadawodd Bona- parte o Elba, cyrhmerodd cyfnewidiad hynod le yn ym- ddygiad Llywodraeth Naples dechreuodd Murat ach- wyn ar vmddygiadau Llywodraeth Ffraingc. a cheisiodd gennad i ddanfon byddin o 80,0()0 o wyr trwy barth o Lvwodraeth Awstria yn yr Eidal, yr hyn a wrthodwyd iddo wedi hynny efe a sefydlodd ei gadlys yn Aricona, adangosodd ei holl yuiddygiadau wedi hynny ei fod yn ewyllysio cydwcithrcdl1 a Bonaparte. W rl.ii ddiweddu dywedodd ei Argiwyddiaeth, fod y Boneddiirion o'r tu arall i'r '1'9 yn derbyn eu hysbysiaeth o gennadiaethau swyddol allghyoedd gwledydd clcill, ae ar y cyfryw sylfaen yn ymosod ar Lvwodraeth ei Fawrhvdi; ondyr oedd efe yn gobeithioy byddai yr llyn a fynegodd efe yn awr, ac a brofid gan y papurau ag oeddynt i gael eu gosod gei- ep bronau, i fod yn rhybudd iddynt i ymgadw rhag y eyfry w ymddygiad rhagllaw. Dywedodd Mr. Ponsonby nad oedd dim a ddywed- wyd gan yr Arglwydd dyledog, neu ddim a allasai ddy- wedyd, gad ei ystvried ganddynt hwy, nac yn awdur- dod nac yn hyfforddiad; ac yr oedd efe yn cyfrif cyhuddia-d ei Arghrvddiaeth. o hono ef a'i gyfeillion anrhydeddus, sef derbyn hysbysiaeth anghyoedd o wledydd tramor, yn lIlttra gwarth us. Attebodd Arg. Castlereagh ei fod efe yn cyfcirio at lythyr ag oedd Bonheddig o'r tn hwnnw wedi dywedyd iddo dderbyn o Genoa, ynghylch yr tellos hwn. tjywedodd ?.fr, ^hitbrfead fod y llythyj" a ^flerbyn- J iodd efe o Genoa wedi cael ei anfon gall wr ag oedd a hawl ganddo i ddanfon yr hysbysiaeth a Welai efe yh a ti di Wedi ychydig gyfrinach ymhellacb eyttnSwyd ar y |i cynnyg yn ddiwrthwynebiad. Mercker, 3.t>ygwyd y?grif i hiewn gan ?,Ir. B-Sst i | ddiwygio gWeithred carciiaroiitm methdnledigol. | Cyntiygodd Argi Nugeht ar fod i'r papurau perthynol j i frwydr a ymladdwyd rhwng y llythyr-longaii Mon- tagne a Pelham ag Herw-long Americaidd, (yn yr lion y collodd y blaenaf ei llythyr-god) i gae, eu gosod get- bron eisteddfod o'r Ty; canys yr oedd etc yn deail, o tic i fynegiad eu heisteddfod en hmiain a rhagfarn y Cadpen Perring, o'r Pelham, fod swyddogion y Llyth- yrdy wedi dyrchafu'r Cadpen Watkins, o'r Montaghe. Dywedodd Mr. Lushington fod cvinsneriad Swydd- i og-ion y Llythyrdy yn rhy uchel a safadwy i gytiawn- fatti gyiitiddiii(i yi, hwn oedd heb v cysgodHéíaf o sylfaen.—Gwrthodwyd y eynnyg hb ymrauiad, Canghellawr y Trysorlys ar fod i ysgrif y dreth ar feddiant gael ei darllen y drydedd waith. Cynnygodd Mr. Dickenson, gan fod cyfrifon tyddyn- wyr yn gystal ag eiddo maelieivvyr, YI1 gynnwysedig mewn prynu a gwerthn, ar fod iddynt gael cennad i appelio, a lleihau eu taljaduu ar gyfrif colledion a allent ,act yn y fiwyddyn, fel na-byddai iddynt gael eu trethi am eucoiledion. j Dywedodd Mr. Vansittart, y buasai caniattan hyn vn creu dyryswch ncillduol; ac y buasai anliawsdra yn cydfyned a hyn, o herwydd nad oedd y tyddynwyr yn gyfFredin yn cadw cyfrifon rheolaidd. F.nnillwyd y trydydd darlleniad gan 160 yn erbyn 23. Mewn eisteddfod ynghylch' y fasnac-h mewn caethion, gwnawd y troscdd O)!YlHlOrthwyo yn y gorchwyl hwn yn gospadwv trwy ddirwy a charehariatb

HANES GWAHANOL GYFIEITKIADAU…

f: OL-YSGRIFEN. 'I _2-,-