Skip to main content
Hide Articles List

9 articles on this Page

Advertising

II AT EIN CGHEHWYK.

[No title]

SENEDD YMERODROL.

News
Cite
Share

SENEDD YMERODROL. I TV YR ARGIAVYDDL Dydd Linn, Chwef. 13.-Cyflwynodd Iarll Shaftes- bury ddeisyfiad oddi wrth Arglwydd Maer, Hcnadnr- i iaid, a Bwrdeisiaid Llundain, yn ymbil am ddilead. ysgrify Dyledwyr Methdalog (Insolvent Debtor's Bill) —Parwyd ei osod ar y bwrdd. CYFREITIIAIU YR YD. Cyflwjmwyd Deisyfiad oddi wrth d-ddeiliaid Royston a lleoedd ereill, gan Iarll HardvHcke, yn aehwyn ar drosghvyddiad ydau o Ffraingc i'r wlad hon. Dywedodd ei Arghvyddia'eth ei fod ef yn ys- tyried ei hun yn ddedwydd o hcrwydd ei fod ef yn gallu cadarnhau yr hyn a ddywedyd gan ei gyfaill urddasol, Iarll Lauderdale, arnosflaenorol, sef nad oeddid yn bwriadu i artnevvyddu'r eisteddfod ar gyr veithiau yr yd; canys er y gallasai hynny fod yn ang- enrheidiol mewn gwalninol amgylchiadan, ac i yni- holi yn fanylaeh i'r achos, ond yr oedd y trosglwyddiad i mewu helaeth a. gymmerodd le yn ei. wnenthuv yn af- reidiol, gan ei bod yn debyg y byddai i'r pyvngc gael. ei gymmeryd mewn Haw gan ereill (g^veinidogion ci Fawrhydi).—Parwyd gosod y Deisyfiad ar y bwrdd. Dadganodd Arg. Grenville yn y modd nnvyaf dibet- rus, ei fod yn hollol wrthwyneb i'r Deddfroddwyr i ymyraeth a'r pwngc yn y ffordd a fwriadwyd. Yr oedd efe yn.sgfyll ar yr angenrheidrwydd o gael I hysbysiaetb ychwanegol cyn ffurfio wn gyfraith o'r newydd yngliylch ffon cynnaliaeth bywyd; yr oedd y, mesnr a fwriadid yn tueddu i symud y baich oddi ar y rhai a ddylai ei ddwyu, a'i osod ar.ysgwyddau lie ni ddylai fod; efe a derfynodd ei araeth trwy alw am gyfrif o'r hyn oil a drosglwyddvvyd allan ac i mewn i Lloegr a'r I werddon, yn yd ac yn flawd, oddi ar y fiwyddyn 180f hyd yr amser diweddaraf ag y gelli-A gael y cyfrif. Wedi ychydig eiriau oddi wrth Iarll Lauderdale, yr hwn a haerai fod y Ty mewn incd(liant o hysbysiacth digonol ar y pen hwn; cyttunwyd ar gynnyg Arglwydd Grenville- ■ ■ TY Y CYFFREDIN. Llun, Chwef. 1:3.—Parwyd i lawei, o ddcisyfiadau y rhai a gyfiwynwyd yn erbyn parhad y dreth ar feddiant, i gael eu gosop ar y bwr:ld. Chweiinychai Mr. Whitbread wybod, pa nn a oedd yr hyn a glywsai efe yn wirionedd, sef fod Ysgrif-rag- law i gael ci ychwanegn at y draul o gynnal cennadwr- iaeth ddiles yn Lisbon, yr hwn sydd i gaei tal blynyddol o 1,200Z. ? Nid oedd Canghellwr y Trysorlys yn gvrybod am y fath Ysgrif-raglaw pertliynol i'r dywededig gennad- wriaeth. Mr. Whitbread—' A fydd i ryw nn arall ar faingc y drysorfa ein cynnysgaeddn ni ag hysbysiaeth ar y pen hwn, neu a fydd iddynt oil yn eu hattebion ddych- welyd ignoramus,' i'r gofyniadCh/tcch, clywch.'J Dywedodd Canghellawr y Trysorlys drachefu na wyddai efe fo, d un Ysgrifraglaw wedi cael ei drefnu i'r gennadwriaeth. Mr. Whitbread—e Nid oes dim dirgelwch yn yr achos hwn. A oes Arglwydd olr Morlys yn myned allan fel Ysgrifraglaw i'r gennadwriaeth yn Lisbon,—neu nid yw? Nis dichon fod dim elirgelwch yn hyn.' Wedi ychydig ddistawrwydd, cyfododd Mr. Pon. sonbv, a gofynodd, Pa beth sydd i ni i'w ddeall wrth eglurhad amherffaith y Gwir Anrhydeddus Fonheddig ar ein cN?Ccr P-A oes y fath drefniad i gymmeryd He— neu a ydyw hynny mewn bwriad ? Beth yw'r casgliad ag ydym i ffurfio ?' Canghellawr y Trysorlys—{Bydd gasglu fod holiad wedi cael ei ofyn i mi,yr hwn nad wyfbarod i'w atteb.' Cyfododd Mr. Whitbread i ahv sylw'r Ty at Gy- hoeddiad y Tyvvysog Repnin pan gyfeiriasai efe o'r blaen at y teshm hwn, dywedodd Canghellawr y Try. sorlys a'i gyfeillion na wyddent hwy ddim am dano, ac na ailasai fod gan Arglwydd Castlereagh un llaw yn y gorchwyl; ond gallasai Mr. W. baeru ar sylfaen dda,ac yr oedd yn rhairi iddo sefyll at hynny hyd oni cliaffai ei wrthwyuehu yn ffurfiol, fod Argl. Castlereagh ei hun wedi arwyddo gweithred y trosglwyddiad gvvarthns ag oedd mcwn golwg, ac wedi hynny, yn gaulynol i gyfar- wvddiadau a dderbyniodd o'r wlad hon, efe a ddanfon- odd ysgrif i'r gynnadleddfa i dystio yn erbyn y weithred ag y bn ef gyfraniiog ynddi A-),i- —Wedi hynny etc iL gyfeiriodd at gyho.eddiad" o eiddo Argwydd Wm. Bentinck, pan aeth efe gyda'i luoedd i Tuscany, yn yr hwn y galwai ar yr Italiaid i ysgwyd ymaith eu iau, megis y gwnaethai yr Yspaen a IIlioi-tii- gal, gan ymrwymo yn cnw Prydain Fawr i gyi^i al all- ymddibyniaeth a ffurf-lywodraeth y wlad. Penwyd ar y bed 0 Ionawr lQir;, i adferu i drigolion Genoa y rhvdd-did a'r breintiau o'r rbai y difeddianasid hwy yn iiir, ond ychydig ddyddian cyn hynny hysbyswyd ¡¡j¡I- ynt gan gennad, yr hwn a ddanfonwyd attynt o'r Gym- manfa, a'r h,ys'siae.t du a chreulon, nad oeddynt mwyaeh i fod yn anyraddibynol, fod yt. hyn oil a ddy- wedasid gan y Cyngreirwyr yn Paris yn arwynebol a dirym, ac mai hwy oedd i fod yr abcrthan cyntaf i'r ormes a ganlyri hynny. Yr oedd ymddygiad Awstria hefyd yn yr Eidal wedi bod yn dra rhyfetfd, cymmeroùÜ feddiant ammodol o'r wlad honno, credwyd ei chen- nadon gan y trigolion, ond er eu galar, canys meddian- wyd eu hamddiffynfeydd yn dra buan gan Awstria; lii a orcsgynodd Venice, Lucca, a Milan, cyn yr aiiiser pennodol; a chofier ein bod ni yn tal 11 tnag at gynnal 75,000 o wyr ar y Cyfandir, i'r diben i ddiogeln ac nid i ddinystrio talaethau. Cymmerodd Awstria feddiant o'r gwiedydd hynny y rhai na fuont erioed, ac nis gallant fyth yn ddyladwy berthyn iddi; a'r rhai a lwythodd hi yn drwn a threthi. Dyma ganlvniadan cyntaf y geiriau teg a lefarwyd gan y Cyngreirwyr yn Paris; dyma ffrwythau'r pren iec-hydwriaeth ag oedd i gael ei osod yn lie pren rhydd-did y mae Awstria yn cael ei ffieiddie trwy'r holl Eitial TerfNn,od(i y gwr bonheddig nchod ei araeth fywiog trwy ddywedyd mai prin y gallasai efe ddisgwyl am attebiad i'rsylvvadau uchod, gan fod Cang- hdIawr y Trysorlys wedi yftiroddi i fudaniaeth pa fodd bynnag, ni ailasai efe roddi lliw gweil ar ddistawrwydd y Gweinidogion, na'u bod yn addef cywirdeb ei haer- iadan. Dywedodd Mr. Vansittart na antnriai efe i derfynn l gyda pha gyfiawnder neu addasivrydd y dygwyd cyhnddiad ymlaen gan yr Anrhydeddus fonhcddig yn erbyn gwr ag oedd heb.fod yn y lie; efe a adawai hynny i deimladaiid^ii|^ "y c\ hi a ddywedai efe oedd ei fod yn credu fod SKymddvgiad yn nollol ddieithr i'r Seneddr ( Cli/icch, clywch!J Dywedai'r gwr bonheddig nad oedd efe yn disgwyl attcbiad, ac yn hynny yn sicr, nibyddaLiddo gael ei siomi, gan nad attebai efe ddim oil, o herwydd ei fod yn ystyried na d(iviailr pyngciau crybwylledig gael eu trin yn awr. Dywedodd Mr. Ponsonby, na ellasailr Gwir Anrhyd- eddus fonheddig fod yn anwybodus o ansawdd y petliati a grybwyllwyd gan ei Anrhydeddus gyfaill (Mr. W). cr y gallasai nad oedd efe yn dewis siarad dim yn en cylch. Ai gwir ai peidio yw fod Genoa wedi cael ci throsglwyddo i Sardinia trwy gymmeradwyaeth y wlad hon? "Mr; Rháglefurwr, (meddai Mr. P.) da fyddai gennyf pe gosodech eich elygaid ar y faingc aeew, a dywedyd a oes dyn yn eisted(i ami, ag a feiddia wrthddywedyd yr hyn a liaerwyd? Ac os gos- odwch eich lygaid arnynt, da gennyf fyddai gwybod pa beth yw eich teimladau, pa un a ydych fwyaf yn tostnrio wrthynt, neu yu eu heuog-farnu •" Nid oedd ganddo ef ychvvaneg i ddywedyd, yr oedd yr ymddyg- iadau yn maeddn pob darluniad • ac yr oedd efe yn sict-nad oedd dyn yu y dpyrnas yn disgwyl fyth gweled enw Lloegr yn cael ei warthruddo felly.—Wedi hyimv gohiriodd yT. Ysgrif Syr Samuel Romily dros wneuthur rhyddfeddiant -sitwi a fyddo marw mewn dyled yn attebol am eu dyledion neillduol. Mcrcher. 15.—Cyflwynwyd Deisyfiad oddi wrth Fwrdeisiaid Llundain yn ymbil am wclfiadan yn St. Martiu's-le-Grand, ac adeiladau lIythyr-dy newydd, traul yr hyn fel y rhag-gyfrilir fydd 800,0001. Iau, 16.—Dywedodd Mr. Vansittart, na allasai yr arian-d y dalli pob gofyn mewn arian bathol, yngwyneb amgylchiadau'r wlad yn awr, hyd oni ddelai'r cyfnevv- idiad rhyngom a gwiedydd traaior yn fwy manteisiol iui. Gwener:, 17.—Cynnygodd Mr. Robinson amryw lawn- fvvriadau yughyich cyfreithiau yi- gd, o herwydd fod mngvlchiaùauaminaethyddiaetil. mewn cyflwr isel yn y wlad hon, o achos fod cymmaiut o ydau tramor yn cael eu dwyn i'r wlad. Am hynny os na threfnai'r Seneddr ryw fesurau i ddiogelu y Tyddynwyr, yr oedd achos i ofni yr esgeulusid. trin y ddaear, ac y byddai'r wiad hon ,mewn amser prinder yn ymddibynot ar vvladvdd ereill, ac felly mewn perygl o gael bod mewn eisiau. Syl- wedd y llawnfwriadau a gynnygodd efe i'. Ty a gan- lyn:— Caniatter i ydau, peilliaiu, a hlawd, gapl eu tros- glwyddo o wledydd ereill yn ddidoll, pan fyddo pris- oedd cyfartal yr ydau gartrefwedl myned cyntvvch nen yn nwch i)ar caiilvnol -Gweiii.tii, 80s.; Rhyg, ■ Pys, Ffa, 53s.; Haidd, 40s.; Ceirch, 26s. y grynog; ond pan fyddo y prisoedd yn llai na'r symau nchod, ni oddefir i ydau trainor gael en trosghvyddp i mewn, nac i gael en cymmeryd allan 0 ystordai i'r <Iih ;in i'wgwerthu at gynnaliaeth yrna ond goddefir i yuan gaei eu dwyn i'r wlad ho# o'r Trefedigaethnu Brytauaidd yn yr Ame- ric, pan fyddo'r pris pyfai iaS fel y canlyn Gwenith, 6ís.; Rhyg, Pys, a Ffa, 44s.; Huidd, 33s.; Ceirch, 2 £ s. y grynog. Gwrthv.-ynebwyd y llawnfwriadau uchod gan Mr. Baring, yr hwn a ddywedodd v cynnygaiefe lawnfwr- iadall 0 nattur wrthwynebol pan ddygid y pwngc dan eu hystyriaeth y LIun canlynol. Yr oedd Mr. Rose yn hollol wrthwynebol i'r llawn- fwriadau, ac o'r fan: y dylai perchenogion tiroedd ost- wn yr ardreth er mwyn ga-litio,-ti'i- Ty(i-lyiii-yr i dalu, yll hytrach na gosod y baich ar y rhai a'bryncut yt yd. Arnuuill'ynwyd y llawnfwriadau gan Mr. Western, Brand, Elison, Long Welesley, ac Adkins; a gwrth- wynebwyd hwy gan Syr Wm. Curtis, Maryatt,ac eroill. Cyttunwyd i'r pwngc gael ei drin or newydd dydd LInn. ..t, .U. J

! At Argraphisdydd Seren Gomer.1

At Argraphiadydd Seren Gomer*

SIRYDDOD NEWYDDION AM 1815.

Family Notices

' MARCIINADOEDD.