Skip to main content
Hide Articles List

10 articles on this Page

BARDDONIAETH,

At At-g-t-apkiadydd Serf?:…

News
Cite
Share

At At-g-t-apkiadydd Serf?: Gormei-. I SYR,Ntd wyf ?r fcdr bUno e!ch amyhcdd gyda'm $y!wiadau at- ychwaneg o'r newidiadau sydd vn ym. ddangos tB) yn gytus ac yn niweidio). Mae Myrddin ya fy mat a i, weni rhoddi eithaf bodd!onrwydd vn ei resýroman o bia:d y iawHscrif setydtedig. Fy ewyi;\s ynyt!ythyrhwnydywdwynifeddwl y rhaisyddhjb gydfyned ag ef, ychydig o bethau a haeddant eu hys- tynaeth cyn y ceisiant yntheliach ddadytnchwe! yr iawnscrif arferedig. Er mai peH iawn ydyw odfji- wrth fy medt:w!bychanu a goganu dc&ii a dysg y hai 8Y'n dadtu ar ochr y cyfuewidmda'), nis gaUaf beidio a haerH (bd pob awdmdod o iawn ryw ar ochr v drefn sefydledig. Od oes dim parch yn ddy!edtis i reo!au gosodedig einGrammadegwyr—atferiad ein Hawdwyr go-au er pan y mae Hytrau yn argraphedtg'od aes dim buddtoldeb o unffurnaeth a fo dealladwy i bawb—os ydyw terfysgac anfoddlonrwydd, ymbtetdio ac ynuyson yn sicr o gantyn cyfnewidiad—a r cyfnewidmd hwnnw heb atteb un diben o hwytnsdt'a i achos crefydd: end yn hytrach yn ei drygu trwy dori gwythennau carind brawdoi, a difwyno tawnscnfyr Ysgtythyt Cyssegdan < Heihau gwetthiant a chymmeradwyaeth Hyfrau da- a buddio), mae yM ddiamhenot gennyf y tertynir y ddadi yn fuac, 08 dygir hi ger bron brawdte Synwyr Cyfli'e- din. Mae yn hawdd gan bob gwr doetb ac ystyriol gredu fod y Hes cyafeduMi yn uA-tliddi,.vch o fwy pwy's ca'r pleser o gael ei ff-ordd ei hu.], a byddai yirarferiad o'r dynol wendid a ddesgrifir gan Mr. Pope yn fegin terfvsg mewn ysgrifennyddiaeth, Tis with ourjudgmcatsas with onr watches, none Go just a!ike, each foltows h's own." jsiym a wyttoom y gellir gwatlhau rhaoniad y Bibl Cys- segrian i bennodau ae adhod-u, a diaa y byddai <ryfryw -wêUhad yn gynnorÚlwy.ol i ddar!!en ritat Ueoedd o'r ysgryttivi, ermwy adeiladaeth; end pe dechreuai thyw un ar y cyfJ')"w gyfnen'idiad., oui ofynnid, A fyddai ei fuddioldeb yn cyfartalu a r niwed a'r rhwystr a wneiat i lIdefnyddioldeb BiMau sydd eisoes yn argraphedig. Mae yr un rhesymmat! ac ystyriaethau yn gwrthwynebn cyfnevidiad ysgrifejjnyddiaeth sathredig Cymraeg, cvn gystal a'rSaesneg. Oedd Dr. Johnson yn cantbd dim amherffeithtWydd a gwailau 'yn ortbographia y Saeson ? Ydoedd yn ddiiys. Paham na fuasai yn ei dtwy<o a UWlio iawnscrifnewydd? Oblegid v buasai y fath ncw- idiad3IU ynachos oddyryswch a tuerfvsg. En-esym. mau amochelyd y cyfryw fwriad ydynt 'n awr o ddim ll&ipwys: "mere nave been schemes offeivd for the emenda- tion and settlement of our orthography, which, like that Of other Rations toeing formed by chance or according to the fancy of the easiest writers in rude ages, was at nrst ooly various and uncertain, and is yetsnnicient!y ifregnlar. Of those reformers some have endeavoured ta accommodate orthography better to nronHneiati-on. without considering that this is to measure by a sha, dow, to take that for a mode! or standard, which is <-hM!gM!g while they apply it. Others less absctdiy, tMtt with €<}Ml aamteitbood of success, have eadea. rowed to proportion the number of letters to that of sounds, that every sound may have its own character. Such would be the orthography of a new language upoa principles of science; but who can hope to prevail upon nations to change their practice and make their old books useless? Or what advantage would a new ortho- graphy procure equivalent to the confusion and per- plexity of such an alteration" Awdwr Saesneg arall a'n cynghora yr un wedd i ym- groest rhag cythryblu ein giiydd gyda diles ymegniadau i sefydlu pet-tfeitlit-wydd. As the right of truth is irresistible, Dr. Johnson s Dictionary has uearty formed the external tbrm of our language. Indeed so convenieMt is it to have one ac- knowledged sttmdard to rccMr to, so much preferable, in matters of this nature, is a trifling degree of irregularity to a continual change and fruitlss pur,.it of MHaMMMMMc perfection, that it is earnestly to be hoped that no Au- thor willpencefoi-th on iight grounds be tempted to in- Elements o/' Orthoepy. '0s ydyw €tn darken weui nawsetddm mewn un gratta ein tymnrellW, hawdd gennym ymfoddtoni ag iawttscnf amhertfaith yn hytrach na chwyldroi a thcrfysgH ein Grammadegau a'n Geiriyfrau, a gyrru brodyr yn ben- ben. Amtygir yspryd ctistionogct a goruwch ddcati, wt th ymwrthod ag unrhyw feddytt'ryd ac amcan, pan y cant'yddir wrthwyneb iddynt nad oeddem ar y cyntat' yn rhagweted. Y tynerwch crefyddo! a bair i iii ?of ,ni? )hm tramgwydd i'n brawd mewn dim, ni oddef i ni ei! gytlii,ybiti o ran cael ffordd ein hnaain yn unig, ac y <oac yn Hawer fwy harddwch i bawb na chyndyni wydd ,cm,idd 4ia fyn mo'L btygu, ac ni wtando ar gwyn nac ymbHiad. Yneba fo cymmaint dan reotaeth hunan ewvHys fel y rhyffta ac ym!adda am ei fympwy ei bun er drwg, er da, sydd yn efetychu Bonaparte, yr !)wn fnasat yn thoi Paris ar dan, pe gaUasai, cyn ymostwng i ammodau ei wrthwynebwyt-. Pa un bynnag ai Hyw- odraeth Ftraingc ai lJ'w'0draeth mgraphwptSg Cymrn yw yr asgwm ymryson, y mae'r naUt let y HaU yn dan- gos yr un ysbryd. Nis gallaf end ei chyfiti' yn weitii- t-c<i orthrymmus, gwnenthur Uyfrau buddiol a da yn ninderogi ci. Gobeithiaffcd rhinweddau mwv hvsar yn aw) yn addnrno trtgolion mynyddoedd Cymf. Tra yr ydym yn canted cymtnaint o undeb rhwng cristian- ogion o bob enw i gydweithredu nt€wn achosion cre- fyddoi, onid anweddus iawn ydyw tofysgn'r wiad, a thywaUt gwaed o aches pethau mor ddistadt a cayftiew- t,dista,ll a c -li3, ftiew- idiadan na ddichon fod o !eshad t ddim? My6 a wn am rai ag oeddynt yn ochri at y ddull newydd o ysgi-ifeii- nyddtaeth, ond a'i gwrthodasant ar oi gohgu ei natur a'i chanlyniadan yn fwy manwl, A gobeithio yt ydwyf y difynireu esampi yn h\u san bawb sydd vn cam da!- I oui Cymru a'i hiaith. J. LL.

I -At Aigraphiadyda s,,,,,…

At Arg-raphiadydd Seren Gamer.I

At Algruphiadydd &Tf?< GoMCi'.I

IAi 'llg,.Iti)hitillyld Sei,e)t…

DARLUNIAD CHWERTHINUS O'R…

IAt Argral)ltia(tydd Seren…

[No title]

------, I MARCHNADOEDD..