Hide Articles List

12 articles on this Page

-ilm11 -J. IAT Y WZ','Tr "I).…

Advertising

NEWYDDION CYMBEIG.

YR AGERDDLONor "GREAT EASTERN"…

nGYNYGIAD AM GYNADLEDD GYFFREDINOL…

[No title]

I CYNRYCHIOLAETH SIR GAERFYRDDIN.…

- - - - - - - - - AT J. ROBERTS,…

Y PEDAIR SCRIW.

DYFYNION O'R "LIBERATOR."

News
Cite
Share

DYFYNION O'R "LIBERATOR." Y BLAID RYDDFRYDIG AG ARIAN GWEINIDOGION. Tua diwedd yr etholiad cyffredinol, rboddes y pwyllgor etholiadol allan bapur yn gosod allan v canlyniadau fel yr oeddynt yn dal perthynas ag achos rhyddid crefyddol, mor bell ag yr oedd cyfryngau hysbysrwydd yn eu galluogi i farnu. Yr oeddym y pryd hyny wedi deall rhywbeth vn nghylch addewidion aelodau. Gallwn ynawri brofi eu cyfrifiadau wrth eu pleidleisiau yn weith- redol. Y mae y ddadl a'r rhaniad ar ysgrif Mr. Fagan mewn perthynas i arian gweiuidogion, a'u cymeryd gyda'u gilydd, a'u darllen yn ngoleuni yr amgylchiadau dan ba rai y cymerasant le. yn rhoi prawf digonol fod v cyfrifiad i'r gwrthwyneb i fod yn or-wresog. Y mae y cyfnewidiadau mewn cynrychiolwyr Seisnig ag Ysgotaidd yn cyfrif oddeutu 170, o ba rai y mae ychydig yn gynwys- edig o hen aelodau wedi eu dychwelyd dros leoedd inewydd. O'r 170 hyn, pleidleisiodd 109 dros ysgrif Mr. Fagan. un a deugain yn erbyn. ac yr oedd dau ar bymtheg yn absenol heb gymharion. Nid oedd v 109 a'r 41 hyn oU yn enillion nac oil yn goliedion, y pwnc yn amiwg ydyw, beth a wnelsai cynrychiolwyr blaenorol pe dychwelasid hwy i'w hen eisteddleoedd. Yr ydym yn meddwl y gallwn lefaru ar y pwnc yma gyda chryn sicr- wydd, gan fod yn awr ger c i bron ein crynodeb personol a manwl o rests i i haniadau y pedair blynedd diweddaf, gydag amryw iol sylwadau ar yr effaith yn y pleidleisiad o fod y mesur yu deilliaw o'r weinyddiaeth ai peidio. Y mae y canlyniad wedi ei brofi fel hyn, yn fwy na bod vn gydradd a, chyfrifiadau ein pwyllgor etholiadol. O'r 109 o aelodau Seneddol newydd a bleidleisient dros ysgrif Mr. Fagan, yr ydym yn cael 60 yn enillion i ni, ac o'r 41 pleidleisiau yn ei erbyn 22 yn goll- edion i ni, yn rhoddi i ni enill clir o 38 o bleidleis- iau yn yr etholiadau Seisnig ac Ysgotaidd. Yn 1855 a 1856 yr oeddym yn gallu dwyn i raniad, er yr absenoldebau nas gall y trefoiadau goraf eu llwvr ochel, 260 o bleidleisiau a chymharion, vn annibvnol ar, a hyd yn oed ynwrthvynebo! i'r llywodraeth. Os ydyw y dosraniad uchod vn gosod allan gvfran nid yr eiddo Argl wydd PaImèr ston, ond yr eiddom ni o'r mwyafrif ch^anegol, y mae yn amlwg fod ein nertb yn y ddeddfwriaeth yn awr yn gyfryw ag a raid arwain i gwestiwn tra difrifol os metba gynyrchu ei ffrwythau. I I YR EGLWYS MEWN PERYGL. I Y mae Mr. Disraeli yn dechreu ofai am ddyog- elwch yr Eglwys Sefydledig, ac y mae wedi galw amaethwyr Bucks i'w gwaredu. Felly hefyd v I mae y Parch. Mr. Cox, yr hwn nis gallai gymaint aphregethu pregeth Ladin o flaen y Glwyseistedd- iad f Convocation), heb gyfeirio at y dygwyddiad ofnadwyd o ddadgysylltiad yr eglwys a'r Jlvwodr- aeth. Troai fodd bynag yn erfyniol at Ymneill- duwyr, iawnderau y rhai, meddai. a niweidid nid yn Hai na'r eiddo Eglwyswyr." Yn wir iaith farw ydoedd y eyfrwng cymhwysaf i draethu y fath I sothach. MR. A R GWIRFODDOLWVR. Y mM Mr. Napier wedi bod yn ?wneutbur I araeth b0b fod yn rhy ddoet.h yn nghytarfod y I Gvmanfa Brotestanaidd Tra y mae," meddai, vr eglwys sefydledig yn ceisio cvdweithrediad eraill, pa fodd y mae gyda'r gwirfoddolwyr, o leiaf rhai o honynt? Y mae arnynt eisiau gwoeuthur yr egwyddor wirfoddol yn orfodol. Tynerrt i lawr yr eglwys sefydledig, a dywedent. Ni oddefwn i chwi gael crefydd y wlad wcdi ei dyogeiti, ond rhoddwn chwi i lawr er mwyn gosod yr egw^-ddor wirfoddol mewn grym." Y mae hyn mor rvmus a phe dywedid fod yr heddgeidwaid am wneuthur gonestrwydd yn beth gorfodol—' rhotidun chwi larlroa i lawr i osod mewn grym ffordd onest o eniil bywoliaeth." i DISRAELI AT) Y DRETH EGLWYS. I Nad ydyw y dreth eglwys yn groes i deimladau ac argyhoeddiadaa y bobl vdyw y casgliad a dm Disr-ieii oddiwrth v ffaith a ogjurir gan ddychwcl iad Argl. Hobert Cecil, nad oes ond 000 o o blwvfydd wedi gwrthod v drcth. 0 Argiwvili liobeit, y fath fur a godasocn i fynu i daro albn vinenvudian eghwswyr Gwyddom ni, og ii,, wyr Mr Disraeli, fod v Haith dybirdig yn fhiciad, onu y mae yn fiugiad a all gostio yn ddrud i'r eglwys sefydledig, os credit* ef yn gvffreduicl: obtegid canntaer i ni siiii; mlv^sdd yn r ityo i-o gynhyrtiad gyda dadgysylltiad yr eglwys oddiwrth y llywodraeth, ac atebwn am daLO v daw rhyw beth imvy na dyddimiad o hono. Ond os ydyw Mr. I LJisrneli a phwyllgor y gwyr lieyg" yn credu eu ¡ ffugyrau eu hunain, paham v mD(').t morofnusyn ngwyneb oynydd y .lilaid wrth drcthnwl ? Y mae 1 y corff a enwyd gyda llaw wedi dechreu ateb i gyhuddiadau Cymdeithas Rhyddhad Crefydd, ac i I ddangos gyrnaint o amser sydd ganddynt i'w wneuthur i fynu, gallwn hysbysu iddynt fod y Golynion i Eg]Iwyswyr Esgobvddoi v rhni a II dd>tholasant, yn un ag y mae y gymdeithas \yeii peidio ei roddi allan, fel un wedi ei gylchdaenu yn barol i raddau dirfi»w; yr ant r(,sti- ein evhoeddiadau v prynwr papvi gwt.t fydd unsg bwrcasydd cyhoeddiadau dadieuo; c bob oohr ar y Dreth Eglwys,

I HUNANLADDIAD YN NGHONWY.

AMRYW IAETH A U.