Skip to main content
Hide Articles List

9 articles on this Page

[No title]

News
Cite
Share

Yn y lie cyntaf, a ydyw yn edrych yn debyg i Eglwys y Dyn Tlawd," pan y mae yn codi tretb oddiar ei rieni tlodion, megis ar ei ddyfodiad cyntaf i'r byd, am ei wneyd ef yn Gristion ? neu, fel y dywed ei holwyddoreg, am ei wneuthur yn blentyn i Dduw, ac yn etifedd teyrnas nefoedd ? Pe buasai yn "Eglwys y Dyn Tlawd" oni fuasai yn dda ganddi gael cyflawni gweithred mor dda- ionus heb godi un tal ? Drachefn, a ydyw yn edrych fel Eglwys y Dyn Tlawd," i geisio treth ganddo am olchi gwen- wisgoedd, canu clycliau, chwareu organau, a phrynu bara a gwin, o'r rhai efallai na fydd byth yn cyfranogi; ac os gwrthyd dalu, neu ei fod yn analluog i gyfarfod a'r gofyn arno, ei gau ef i fynu mewn carchar, tra y gadewir ei wraig a'i blant i newvnu, neu i ymgynnal ar elusen y rhai hyny .nad ydynt yn perthyn i Eglwys y Dyn Tlawd ?' Pan ei bedyddier, ei priodir, neu ei cleddir, a ydyw hi yn gwneyd ei bawl yn dda i'r cyfenwad ? Onid hyny ydyw yn hytrach, telwch, telwch, telwch, neu ynte ewch heb wasanaeth yr eglwys ? Eithr, or);d ydyw yn agored i'r tlawd, mor rydd ag i'r cyfoethog ? Oni all y llafurwr gwledig gos- tyngedig n ei geitlen, y crefftwr yn ei siaced wlanen, gymeryd yr un sefyllfa ar ffermwr wyneb- goch, y masnachwr trvvsiadus, yr yswain, neu y marsiandwr, pan elo o fewn i'r adeilad cysegredig ? Onid yw yn cael cymaint o sylw agorwyr y corau ? Y gwir ydyw. y mae boll oruchwyliaeth gwasan- aeth gyhoeddus yr eglwys, yn wrthdarawiadol i deimladau, ac i angenion y tlawd. Yr uuig gyf- leusdra a allant ddysgwyl, hyd yn nod yn eu heg- Iwysi plwyfol eu hunain, yw cael eistedd ar faingc mewn rhyw le anghysurus, neu wrth ystol-droed rhyw gymydog cyfoethog; tra nad oes dim yn frurf rbwysgfawr y gwasanaeth yn alluog i gyffroi serchiadau, nac i wneyd argraff ar eu meddyliau aiarwaidd ac anniwylliedig. Eglwys y Dyn Tlawd'' yn wir! Galwer hi j yn bytrach yn eglwys y preladiaid arglwyddaidd, ;a'r deoniaid a'r poriglovwyr segur-swyddol. Nid ydyw hyd yn nod yn eglwys y clerigwyr gweithiol, .ond yn eglwys y begeryron, y rhai sydd yn pesgi oar ei dirfawr, end angliyfartal, olud. Ychydig amser yn ol, hysbyswyd yn y senedd fod -1-,2-19,000 wedi eu treulio yn ddiweddar er ychwanegu at gysuron yr esgobion, dim liai na £ 143,000 o ba rai a ddefnyddiwyd i wellhau palasau Esgobion Ripon, Bath a Wells, Exeter, Gloucester, Oxford, Worcester, Rochester, a Lincoln. Ar chwech o'r rhai gwerid y eyfnrtaledd o £ 23,000 bob un Y fath draul aaferth ar breswylfeydd dynion, a hon- ant eu bod yn olynwyr cyfreithlon i Pedr y pysg- odwr, ac i Paul y gwneuthurwr pebyll, a allai beri i ni feddwl fod pob clerigwr llafurus a diwyd, yn eu gwahanol esgobaethau, yn derbyn cynnaliaeth fhaelionns er eu gwneyd yn gysurus. Ond pa beth a ddywedir yn y tystiolaethau ar y mater? Bod )"11 yr esgobaethau hyny 2,971 o lywiolaetbau o dan £150 yn y flwyddyn 502 o dan £ 100; 861 o dan haner can' punt; ac un o dan ddeg punt! Ac nid hyna yw y cwbl: tray gwariwyd £ 143,000 ar balasau wyth o ddynion, y mae, mewn gwirion- edd, 4,537 o glevigwyr heb bersondai o gwbl! Ond dichon fod yr esgobion yn ddifiino yn eu :gofal am dlodion eu hesgobaethau. Gwrandewch heth a ddywedai aelod soneddol ar yr achos: Am wyth mis o'r flwyddyn ddiweddaf, yr oedd Esgob Ely yn byw yn Llundain, ac yn gorfodi ymgeis- wyr am weinidogaeth yr eglwys (er bod rhai o honynt yw ddiau yn dlodion) i ddyfod i Lundain ar en cost eu hunain, i gael eu hordeinio. Yr oedd Esgob Worcester hefyd wedi bod saith mis yn absenol o'i esgobaeth." Yn mha fodd y gall y tlawd deimlo dyddordeb mewn cyfundrefn a oddefa hethau fel hyn, sydd anhawdd dirnad. Pa un hynng ai lleygwr ai clerigwr ydyw, nis gall yr eglwys a arddelwa ddynion o'r fath yn esgobion, fod yn "Eglwys y Dyn Tlawd:" ond eglwys y bendefigaetii ydyw. Nid oes gan y tlodion lleygol un cyilymdeimlad a hi. Dewisant hwy ymuno a rbengau Ymneillduaeth, neu, gan ddirmygu pob crefydd, fyw mewn esgeulusiad hollol o'i hordin- allan. Am y clerigwyr tlodion, y maent hwy, gan mwyaf, wedi eu geni a'u magu mewn caethiwed imeddy!iol, neu hwy a ddeuent allan o'r fath ■eghvys. gan ei gadael i ganlyniadau ei dirfawr a'i dwfn 1 vgredigaeth. Y mae eglwys Crist mewn gwirionedd yn Eglwys y Dyn 1 luwd; ond nid oes nemawr debygrwydd rhwng bono ag Eglwys Ldegr mewn dim.-The Protestant Dissenters Almanack.

I—1^—— TEAETHAWD BUDDUGOL…

1 Y MEDDWYN.

GWELLIANT GWALL.

__-.--._-- - - -.-I GASTELL…

jG W 1, A, 1) (i A It NV C…

[No title]

AMDDIFFYNIAD Y SAINT.

I NEWYDDIADUR YR HEN FFARMWR.