Skip to main content
Hide Articles List

14 articles on this Page

IAdolygiadau.-1

Colofn y Gohebiaethau.I

News
Cite
Share

Colofn y Gohebiaethau. I CYNNAL YH ACHOS. I Mr. Gol.Da genyf weled Uvthyr Mr. I T. Ddavies yn y "Darian" Chwefror 26 yn ymdrin a'r cynllun newydd o tv tag at Gviial yr Achos," a tlawciiydd gennym ddeall ei fod yn gweithio mor esmwyth. Ai nid huddiol fyddai i'r holl eghvysi 'fabwysiadu cyn- limi y cyfraniadau wvthnosol; byddai yn welliant bendithiol iddvnt yn gytfj-edinol, oherwydd mae cyfraniadau, er iddynt fod yn tyehain, os yn gyson yn debyg o ddod a nn\y i fewn na chasgliadau anamlach, ac yn fwy cydweddol ag urddas Pen yr Eg- lwys na symiau mawrion wedi eu casglu trwy ddulliau hydol ac amheus. Gesyd y dulliau hyn ddelw'r byd ar fywyd yr eg- lwp;, a'r canlyniad yw—y hyd yn lefeinio'r eglwys a'i bethau materol yn hytrach na'r eglwys yn lefeinio'r hyd a'i phethau cysegredig. Newidiwn ein ffyrdd fel y byddo llewyrch goleuni eto ar ein gweith- rediadau tuag at gynnal yr achos.—Yr eiddoch, etc., O.J: CYNIJIJFN 0 LYFRGELL AR GYFER YSGOLION ELFENNOL. Syr,—Yn adroddiad gwerthfawr y Bwrdd Addysg ar yr Ysgol Haf Gymraeg, aw- grymir y dylid cefnogi sefydlu llyfrgell- oedd ynglyn ag ysgolion dyddiol drwy ar- ddangos yn yr Ysgol Haf nesaf gasgliad o lyfrau cyfaddas. Mabwysiadwyd yr aw- grym gan Gyngor Cymdeithas yr Iaith Gymraeg, ac awdurdodwyd yr ysgrifennydd i gvmeryd mesurau er sefydlu llyfrgell o'r fatli, ac i arddangos y llyfrau ddetholir yn yr Ysgol Haf yn Aberhondda ym mis Awst. A gaf fi gan hynny apelio drwy eich colofnau am gynhorthwy caredig awduron a chyhoeddwyr i wneud y rhestr mor ber- ffaith ag yn bosibl? Ni chyfyngir y rhestr o angenrheidrwydd i lyfrau Cymreig, ond bydd lie yn y llyfrgell i lyfrau Seisnig cyfaddas yn ymdrin a hanes, lien, chwedl- oniaeth, etc., perthvnol i Gymru. D. JAMES (Defynnog). Ysgrifennydd Cymdeithas yr Iaith Gymraeg. Treherbert. Y GWEITHIWR AMAETHYDDOL. I Mr. Gol.,—Ni fwriadais l'iu llith gyntaf fod yn gyfrinach, fel yr awgrvma Aronfa Grifiiths. Oni chyhoeddais hi yn y Dar- ian Credaf fod g,-nnyf hawl i ddwevd fy marn ar unrhyw ysgrif a welaf mewn newyddiadur, gyda chaniatad y Golygydd. Nid estyn cynhorthwy i Brynfab oedd fy amean ychwaith. Nid wyf, hyd yn hyn, wedi gweled angen help arno. Os wyf yn cofio yn iawn, awgrymodd Brynfab fod y maes yn agored. Dichon nad hollol ddi- hwys fydd Jiais dyn tlawd fel fi ar fater fel hwn. Y mae fy nghariad at y gwir yn o gymaint ag eiddo'm gwrthwjnebydd. Nid ymosod ar bersonsiu yw fy amcan, eithr yn hytrach ledaenu egwyddonon rhyddid a chyfiawnder. Gyda golwg ar sut y'm cleddir, nid yw o fawr pwys yn fy ngolwg. Byw yw'r cwestiwn, ac nid yw bywyd neb yn sefyll ar anildei- petha II sydd ganddo. Sonia iy inrawd am ryw facligen o'r vsgol foddodd ei hun am ei tod yn anfoddlon ar ei sefyllfa. Gwn innau am wraig i amaeth- wr yn Sir Aberteifi wnaetli yr un modd, yn herwydd methiant tymhorol. Daliaf at fy ngosodiad u berthynas i le cysgu gweision amaetliyddol, ac os ceir dau o bob deg foddlonant ar fynd i'r ty i gysgu, gallaf sicrhau na cheir rhagor. Mae genyf ddau frawd ar eu gwasanaeth yn Sir Aberteifi'n bresenol, yr heuaf yn cysgu ar y dowlad a'r Hall yn ty, a chredaf mai pur annodd fyddai cael yr henaf i adael y dowlad; hawddach fyddai cael gan yr ieuengaf adael y ty. Fel y dywedais o'r blaen, hum yn cysgu allan fy hun, ac 'roecld yr ystafell ym mha un y cysgwn, hob tijjyn cystal a phe cysgwn ar fy manblu yn ys- tafell y pendefig. Gwn yn dda heth ydyw gweithio dan^liais a gonnes ac erledigaeth gwn yn dda nefyd beth ydyw Hid a dialedd a dioddef oddiwrth gernodiau dwylaw haiarnaidd crib-ddeilwyr; ond d'weder y gwir er hynny, ae nid ei ddarnguddio. Ar y gweision hynny sydd yn cysgu allan ar y dowlad, a lleoedd o'r fath, y mae'r bai os oes bai yn bod. Ai nid diffvg unoliaeth, gonestrwydd ac uniondeb di-dderbynwyneb ym mysg gweithwyr ein giiii(ill -,ii-'r achos o'r gor- mes a'r anghylia wilder osodir arnynt ? Pwy sydd yn actio'r bradwr ym mhob cym- deithas y Trwy ynni a diwydrwvdd fy nwylaw enillaf fy tnara beunyd'diol; ond ai nid fy nghydw eithiwr 'dyw'r cyntaf t ddwyn y tamaid o law fy nihlentyn^ Dyma faes i ysgrifenu arno, ond ni chwenychaf y gorchw yl pruddaidd a chalon rwygol. Gyda golwg ar y cyhuddiad fod y bechgyn adaw- ant y wlad am y gweithfeydd glo yn tynnu'r cyflogau lawr ac yn achosi streics, credaf mai cyfeirio mae fy mrawd at y gorlanw sydd yn y gweithfeydd, ond nac anghoficd yr heidiau estroniair sy'n dylifo i'n gwlad, ac i'r gweithfeydd glo yn ar- benig. Gwyr fy mrawd yn dda am danynt yn y pentref bychan mae ef a minau'n byw, a'r pryder llwvthog achosant yn ein mysg. Yn sicr caiff yr estron waith, pryd y metha'r Cynuo yng ngwlad ei hun, i. mwynha'r estron fwy o ryddid, o dan ffug esgusawd nad ydyw yn deall gofynion deddfau ein gwlad. Sonia fy mrawd am y pentrefi hyny sydd yn heintio o welvau poethion. Gwir bob gair, ond carwn pan y bydd yn gyfleus ganddo, i ddod am dro genyf trwy adran neillduol o Gwm Tawe, lie nad oes yr un Cymro yn byw, er cael gweled o hono yr afiechyd a'r anfoesoldeh gerir ymlaen. Yn wir, nid oes eisiau mynd chwarter milltir o ddrws fy nhy, lie y J gwelir pedwar, lletywr, gwr a gwraig a phlentyn yn byw a chysgu mewn enw o I ddwy ystafell. Gofynaf ym mlia le mae'r bai, ai ar yr Amaethwr CymreigP GLAN ARTHEN. I O.Y.—Methaf a gweled yr atebai dadl I gyhoeddus rhwng Aronfa Griffiths a min- I nau unrhyw ddihen, gan na fyddai y rhai ddcuent yn?hyd 6 bosiM yn gwybod dim I am y nwnc.—G.A. v I

Advertising

Cystadleuaeth - y Ddrama yn…

Urdd Annibynol yr Odyddion…

Nodion Heolycyw. I

Seven Sisters. i

Cymrodorion Tonyrefail.I

Dim edrych yn ol yn Aberdar.

¡Llwynbrwydrau.

[No title]

Ar y Twr yn Aberdar.I

Muriel,

Advertising