Skip to main content
Hide Articles List

4 articles on this Page

Advertising

CYMRU-YNTE BIR- MINGHAM?

Advertising

-NOD I ADA IU.

News
Cite
Share

-NOD I ADA IU. Cwymp y Cymro N i welwyd end yn aaaml iii'vn bywyd politicaidd. godiad a chwymp mor hynod ag eiddo y Cyniro W. M. Hughes, Piif Weinidog Au stralia. Cyn ymfudo ohoaio o'r wlad lion yr oedd j li ysgcJfeistr digon dtnod. Daetii yn ei oi viiia llynedd yn set-eii mor ddisglaer yn f'furfafen Ynihetxxlraeth Prydam nes beiddio ohono gystadlu mewn gogoniant hyd yn oed a. Mr. Lloyd George ei him. Yn ei ar?t.h?tu cyhoeddus ?'? ymgom gyfrinachol "yr oedd Mr. Hughes, Ira yma, mor anffaeledig a'r Pab o RufMn. C-ydrhwng ei yinadawutd eyntaf a'i ai! ymweliad a Phrydain. bu yn fugail defaid, yn labrwr ar y rheilffonld, yn siopwv, yn Aelod Seneddol, yn Anveir^ ydd Plaid LJafur, yn Gyfrc.ithiwr Cyfr- redinol, ac yn Brif Weinidog, oil yn Awstralia. Ni bn ymo vr un' Pni Weinidog 111 wy poblogitadd nag Canmolid a bendigid ef gan bawb. Daeth ar yiiiweliad yriii) a'i ben gartrei. Dychweiodd i Awstralia .yng nghanol Hv\'re Ymherodraeth gyfan. Cyn pen txi mis wedi ail gyrliaedd Awstraha ty- w\'Hodd am.- coeth ei boblogrw'ydd Di- arddeiwyd 6f gan y Hia.id JjaSur. ?f C",)I) y Ti,dd ? ?fuugwyt' y? Se.ticdd A\vs?'a.t.a ?efn arno. Heddy? 'i f yngw yJd v byd fel y gvv.leidyddwr mwyaf amiioh- logaidd yn AAvsiralia. Uw Maim y cwvm p! Ei Ladd gan Orfodaeth Filwrol Xid gonncxj yx- dweyd fou Mr. Hughes, Prif Weinidog Awstralia, wedi cael ei ladd gan Orfodaeth Fihvn;i. G we (odd, tra yma, drigolion Ihyda.in yn plygu gwar yn ddigon tawel, os nad (Jwaaidd, i Orfodae&i • -a. Llywodra^th Filwixjil. Dych welt aid i Awstralia a'i enaid yn. If lam gan ardderchogt wydd y synuid o weled pob Awst-ralydd yn Fihvr. Cynygiodd Fesur o Orfodaeth yn Senedd Awstd-alia cyffelyb t r un a basiwyd gan SeTiedd: Prydain. Cododd F>Lnid Llafur, i'r hon yr (Joe(kl ef yn :j.r\\< invdd, sawdl i'w erbyn. Cytun- wvd i roi'r Mesur i bleidlais union- gvrc.ho] yr ethohvyr ch-wy y "Referendum" —sef pob'efchohvr dnvy r wlad yn pleidleisio "le" neu "Nage ar y cwefltiwn hwrtw yn tinig. 4;' Nage" y ciydd gyda mwyafrif o ugein- ian o filoedd o blcidleisiau. Yn ethoJ* actn Mr. Huglies yr cedd i>] yn erbyn am bub un oedd o blaid ei gynygiad ef. Collodd' ar LID ergyd ei holl ddylanwad gwleidyddol.. Lladdwyd ef =an Orfod- aeth 1 ilw rol. Gofvna ami un pa betia a ddigwyddasai ym, Mhvy<l..vi, ac yo enwed ig yng Nghymru, pe y ihoddasiei I:) b c> oi Gorfodaeth Filwrol drwy "Reieien- j.dtim" i'r ethohvyr, yn lie ei !,j?io yn y Senedd heb ofyn iddynt? [ • Slap i'r Caisar I ir wydmot-i t:diw?idal: ,aîodd y I GaiSBX y slap waethaf yn ei Wyneb a gafodd erioed. Vrniditli gw!ed'/dd "am- hieidgar" Evvrob yn y rhyfe! preset 10I, Yspaen yw y !'yíaf. Cr?d.?'r C-aisar Iud Yspzteri, fel- i g, ac yn aros cytle i amlygn hyny i'r byd. Hysbys yw fod y Clerigwyr a?r Militar- wyr yn yr Y spoon yn ffafriol i achos Germani. (lnd o. fev.n yr yf hnos^u tuweddai dim u i r W einvddu.A'ih ddang- os yn ddigamsyniol am blygoi cluri i'r Caisar. Gwrihodasanf. gefnogi y cri a. gododd y Caisar atft Gynhadledd Heddwch. T\, ;1 f onasant wrthdystiad cry/ a. phendaut yn erbyn llo/ruddiaetiiau sndd-longau Germani. FíromocldLlys Genhadwr Gei-niani yn M-wlrid yn arullir, a dywedudd eirian celyd am y Prif Weinidog a'i Weinydd- iaeth. Yniddiswyddasant- un ac oil yr wytimos ddiweddaf. Rwan," ebe'r eddi?f. ?ft?vaii "cawn \Yeinyddiaetli fydd yn iYafrio Ger- Knani!" Ond er chwilü o'r Breniri vinfiol-) iii(-?thcxid gael neb a. le(-I r, 'e i TIV( I Cl laet l i fedrai ffnrfio Gweinyddiaeth newydd a J. da. am. Junyd &wr. FeUy ??rfu arn? alw ,yr hen Brif Weinidog, a holl 3el. odau yT Hen Weinyddiaetii yti ol ?s- 1 chefn i 'w swyddi! Druaii o'r C?s?' JL j **? f Nimrod Wedi Miyrt'd! I -1 'Fel INimrod, liehwr cadarn gerbron yr Arglwydd, elye r Hen Ldr. Bu ami i y dyddiau r ni bu neb cadarnach ar faes helwrlaeth iiar Cap- ten Selons, sydd newydd cael ei ladd uvewn brwydr -yn erbyn y Germaniaid yn Affrica. (Jeliir dweyd yn llythrenol ei fod yn helhvr o'l lebyd. Trenliodd yn- agos i haner can' mlynedd yn Affrica yn saethu bwystfilod gwylltion yn y j goedwigiru'r aniahveh. Ys-yrnygodd angau. yn ei wynd) gams aiih. Dihang- V odd yn amlach rhag pen-glon yr anial- j \\ch na'r iiii (lyri iti- y ddaear. Lladdodd fwy o gawrfilod a bwy stilled rheibus | nag odid un dyn arall erioed. Heliwr j wrth ei alwedig-aeth ydoedd, a chyfnhd ef vn sae!;h\v.r hlaenaf ei oes. Pari | doredd y b y fel ailan, er ci fod y pryd hw.nw yn G:3 inlwyeld oed, ymrestrodd j ytn Myddin Prydain yn Ne Affrica, a j cliyflawnodd. iuul i weit.iired arwroJ. Und yr hyn y methodd palf y llew na j nerth y cavyidil ei wneyd liwyddodd bwled Gextnanaidd ei gyfiawni. Daeth j y newydd yr wytimos ddiweddaf foci 1 Nimrod vr 1 -geinfed Ganrii w edi cael ei ladd ar faes y gad yn Affrica. I dfc I cr Campbell Morgan Mae y Dr. Campliell Mc>; gan wedi rhoi ei ie i fyny yng nghapel ma.wr Westminster, ae m' iexir hvvylio i Aws- tralia i "svpleio" pwlpud yno am flwyddyn. EgKvys Collill.Street, Mei- iii(i i fod-yl weinidog, ond i lenwi'r pwipud am tlwyddyn. Dyma- hen eglwys a hen tli Thomas Jones, Treforris] iifed Mr. Brynmor Jones- RJiyfedd fel y mac eglwysi inawr Aws- tralia yn ebwenyebu pre^eth.wyr niawt Cynlrll. Deudi:kng mlynedd fu Dr. Campbell. Morgan yag nghapel West- # minster, aeyn ysuxl ei w+m iiidogaeth yno cynhyddodd nifer yr "eiodau bedair gwaith drosodd, sef 0 230 pan ?t-h yno, i 048 pan yn vm?da?' D?'byniodd yn v d<?dden?- T''dy?? 1 ,o31 o aelodau, lieu :H' grfartafctfW !?7 bob blwyddyn. o?- (1(1" y pwil)l"(i ? ?* I Gwarttirudd Prydain Gwartbrudd Prydain y dyfldtau "yn vw ei bod, !>'a vn ymdadd ar y Cyfandir dros Rvddid, yn mymi arosod inn caeth- g(iriy,ei, y- (,;Ietliiwe(I bwnw nid yn eiddo deddf ond yn weithred anghyf- reithlawn 0 mob. M.a; yn hen hryd i garedigion Rhyddid Vin hob cylch i ddyrchafn eu tlais yn uoiiel ac yn' effeithiol yn erbyn y Gerninniaid o ran eu hysbryd a fynant ddarostwrig popOb yirt Mhtydain i'r anianawd lilitaraidd. t Jychwinwvd enw da CyTnrn drwy wairh Mr." Stanton, vr aehx! dros Fenhvr. yn sn-Wain v mob yng Nghacr- dydd i dori i fynv gyfarfod cyfrinacbol o eiddo cym-vehiohvyr y gweithwyr. Hysbysodd yn y Senedd—er gwartli i'r Sf-nedd—ei fod: vn ymfalchio yn ei drnsedd. Amcanai wneyd yr nn peth u. i