Skip to main content
Hide Articles List

19 articles on this Page

--... Qeiuioti 12r Awclx.j

.,CRYBWYLLION MASNACHOL.

CATHOD BRENHINOL.

DAMWAIN I ARLYWYOD AMERICA.

CANEUON TALHAIARN.

NODION A NEWYDDION. !

YR 1HOMILETICAL REVIEW.'

TYWYSQCES A DIWYOIQN MON.

CWEITHFEYDO OUR KRUPP.

DOLGELLAU.

FFESTINIOG.

LLANFAIRCAEREINION.

EGLWYSFACH.

PENRHYNDEUDRAETH.

YMOSODIAD NOXEDIG AR CEIOWAD…

COlEC YB IESU A CHYMIU.-

News
Cite
Share

COlEC YB IESU A CHYMIU. Fel y gwyr llenorion ac addysgwyr ya U$d gyffredinol, sefydliad Cymreig yw Coleg yr lesu, Rhydychain; ond. yn gymaint ag i'w lywodraethiad am ganoedd o Mynyddoedd fod yn nwylaw estroniaid o Saeson, nid oedd mewn cydymdeimlad ymarferot a gweithredol Ag ef- rydwyr ac anghenion Cymru; yn wir, yr oedd amryw o'i reolau wedi eu ffurfio yn y fath fod tel ag i gau allan rai o dalentau dysgleiriaf y Dywysogaeth. Ond er pan y mae Dr. John Rhys yn brifathraw arno, y mae cylnewidiad mawr wedi cymeryd ne, ac nid yw y Cymro cenedlgarol a dysgedig hwnw yn myn'd i orphwys hyd nes yr adferir ef i'w gymeriad cyntefig, ac y bydd yn. d'od i fyny ag angto addysgol presenol efrydwyr Cymru, fel y bydd yn Goleg Cymreig yn ystyr helaethafygair, Y mae eisoes wedi llwyddo i gael gan Senedd y Coleg basio amryw ddeddfau newyddion i'r amcan hwnw 0 hyn allan. gall efrydwyr addawol o bob oedran fyned i'r coleg dan addysgiant; ac y mae y rheol fod yn rhaid i'r efrydydd fod wedi ei em yn Nghymru wedi ei diddymu; a bellach os bydd yn Gymro-dim o bwys pa le y ganwyd ai yn Nghymru, Lloegr, America, neu rhyw wlad arall, y mae ganddo hawl gyfreithlon i holl ragorfreintiau Coleg yr lesu. Hefyd bydd gan yr awdurdedau hawl i ychwanegu at swm yr ysgoloriaethau os barnant fod yr efrydwyr mewn angen am hyny Gallant wneyd un bedwar ugain punt yn gant, neu un haner cant yn driugain punt, a'r un modd gyda'r ysgolor- iaethau eraill. 'Does neb yn gwybod yn well na'r Prifathraw mai tlodi, diffyg arian, sydd ar ffordd plant Cymru i gyraedd y radd uchaf mewn addysg, ac y mae'n gwneyd ei oreu i'w cynorthwyo yn y cyfeiriad hwnw. Bydd gan y Coleg hwn hefyd yn y dyfodol amryw o ysgol- otiaethau i'w cynyg i efrydwyr a graddedigion o Gymru i'w galluogi i fyn'd trwy gwrs neill- duol yn un o ganghenau gwybodaeth o dan rai 0 brif ysgolheigion y byd. Y mae. yn amlwg fod y Prifathraw Rhys yn benderfynol o wneyd Coleg yr Iesu, Rhydychain, yn ganolbwynt addysg uchaf Cymru gwyr am anhawsderau ei phlant; penderfyna wneyd a allo i'w Ueihau; ac nid yw un amser yn ei afiaeth ond pan yo estyn cymorth i athrylith a thalent Gymreig.

1GARTHBEIBIO.

ARTHOG.

ADDYSG A'CHYMERIAD.