Hide Articles List

17 articles on this Page

Y GOF YN Y MIL-FLWYDDIANT.

CENFIGEN A'I FFRWYTHAU.~

DINAS MAWDDWY,

CADER IDRIS.

TOWYN.

MACHYNLLETH.

' Yn YXAIJLVS.

IABERYSTWYTH.

UNDEB YR YMERODRAETH.

CORRIS.

BODDIAD YMSUDDWR.

TALYBONT.

Y PAB ARHFWYDYDD.¡

ABERDYFI.

TAN MAWR YN DERBY.

A M in \V I ON.

News
Cite
Share

A M in \V I ON. Nifer y milwyr Prydeinij yw 220,742 o honynt mae gartref 106,408 yn y reserve force y ir/ae 78,168. Meddai y Frenhines y dydd o'r blaeti.- Beth byuag a ddangQsir yn y J i \bili, Y mae yn profi fy mod i yn hen iawn.' Mae Cofiantan i'r Parchn. Robert Jones, Llanllyfni, a Dr. John Hughes, Caernarfon, yn cael eu parotoi. Awdwr y diweddaf yw y Parch. John Williams, Lerpwl. Mae y Swyddfa Ryfel wedi pendcrfynu pa bryd bynag y codir canteen i werthu diodydd meddwol i'r milwyr, fod rhan o honi i fod at werthiant diodydd dirwestol, gyda myntdta wahanol. Drwy holl helynt y Jiwbili, ychydig o ffugr a dorodd Arglwydd Salisbury, er ei fodyn Brif- weinidog. Ond sut y gallai? Wrth adolygu holl gynydd masnachol, cymdeithasol, a gwleid- yddol y cyfnod hirfaith, ni cheir ei fod ef a'i blaid wedi gwneyd dim, ond atal ei ddadblyg- iad yn mhob ffurf,—drwy eu gwladlywiaeth gyfyng a chaethiwus. Mae y wlad yn anghof- us o'r hwn wnaeth fwyaf dros yr Ymerodraeth, sef Mr. Gladstone. Y dydd o'r blaen, cafodd George M. Pullman, America, y newydd fod yr Archdduc Rainer wedi ei anrhegu adau fathodyn a thystysgrif, fel arwyddnodau o anrhydedd a theilyngdod am sylfaenu ac adeiladu y dref berffeithiaf yn y byd, yr hon sydd yn ages i Chicago. Anfonwyd cyfluniau o'r dref a char cysgu Pullman i'r Arddangosia yn Prague, a dyfarnwyd hwy yn oreu. Rhaid yw cydnabod fod Pullman yn gynlluniwr heb ei fath mewn rhai ffyrdd. Y mae addewid y I dy wodraeth o ddwya Mesur Cynghorau Sirol i'r lwerddon yu Can- lyniad Mesur Ymreolaeth y Rhyddfrydwyr. Dywedodd y diweddar Undebwr Dr. R. W. Dale, fod y ffaith i ddyn o alluoedd ac awdur- dod Mr. Gladstone, ddatjan y dylid caniatau Llywodraeth g-artrefol i'r Twerddon, yn un o'r digwyddiadau mawr a newidia wyneb hanes- iaeth, ac y bydd yn anmhosibl bron i unrhyw blaid rhagllaw wrthod Ymreo!aeth. Oni ddy- wedodd Mr. Gladstone yn gyffelyb ari-i Gymru ? Yn y flwyddyn 1892, rhoddodd Pwyllgor yr Eisteddfod Genedlaetliol allan yn destyn tractliawd, Hanes bywyd y Parch. Thomas Jones o Ddinbych. Mewn canlyniad i'r anog- aeth hon, anfonodd y Parch. Jonathan Jones, Llanelwy, ei gyfansoddiad i'r gystadleuaetli, a chafodd y wobr. Ymddengys yn awr yn gyfrol drwchus. Nid yn unig y mae hwn yn hanes dyn rhyfedd a chymeriad galluog yn ei ddydd, eithr y mae liefyd yn ddarluuiad o fywyd cref- yddol a duwinyddol yr oes yr oedd yn byw ynddi. Yn y llyfr dyddorol hwn deuir i gyffyrddiad a chymeriadau eraill poblogaidd yn eu dydd, sef Charles o'r Bala, Rowlands Llangeithio, Thomas Gee, ac eraill. Y Parch. Thomas Jones, Dinbych, oedd cyfieithyrr Gweithiau Gurnal, ac yr oedd ynawdwr llyfrau gwerthfawr ei hun. ■ > Rhoddir cryn sylw i anghysondeb Bwrdd Ysgol Caernarfon, am iddynt ar Iproteitio yn erbyn penodiad y Sais unieitheg, Mr. Legard, i'r swydd 0 brif arolygydd yr Ysgolion Elfenol, euhunanyn dewis Sais' yn swyddog'gorfodol, pan oedd Cymro yn ymgeisydd. Son, wir, am Gymry i Gymru.' Na es bydd gwell swydd na'i gilydd, o ran cyflog, rhaid cael Sais i'w gwneyd. Er engiaifft, y mae y Swyddog newydd hwn yn caaA blwydd-dal gan y Llywodraeth, oddeutu 17s. yr wythnds a dyma eto swydd i gael 25s. yr wytlinos. Tybed allan o 17 0 ymgeiswyr, nad oedd Cyniro yn dyfod i fyny a gofynion y Bwrdd, i chwilio am resymau dros gadw y plant rhag mynychu yr ysgol Beth pe byddai i'r swyddog newydd fyned i dy at hen wraig un-iaith o Gymraes, a gofyn iddi yn Saeaneg, pa le yr oedd plant ei merch, neu ei mab, heb fod yn yr ysgol, nis gallai oi ateb. Ond pe byddai i Gyinro ym- geisio am y swydd, a'i chael, a, gwneyd. ymholiadau, gallai eu cael, a'u rsportio yn Saesneg i'r Bwrdd ond nid felly y bu. Na cadw y Cymro ar lawr, neu fe chwydda yn ormod. Dyna allwn gasglu.

[No title]