Skip to main content
Hide Articles List

23 articles on this Page

Advertising

Arianaidd Ddyferynau.

Pencdiad i Fywoliaeth Llanfaethlu.

Marwolaeth Mesnachwr yn Mangor.

Y Berdeneg Drws Nesa.

[No title]

Advertising

Arf

YNFYDRWYDD Y LLYWOD R A E…

[No title]

Gohirio Dadgysylltiad.

YSG 0LL"0'N ~ N E W Y E>1>…

YR WYL GENEDLAETHOL ----

DYDD lLUH.

DYDD MAWRTH.

News
Cite
Share

DYDD MAWRTH. ARAETH CAN MR BALFOUR- YF GYSTADLEUAETII: LLWYDD COR CAERNARFON. Er nad ocdd fawr o wen haul ar y ddinas bore Mawrth ymgynuikdd torfeydd Erdui Kensing- ten i vveled defodau yr Orsedd yn cael eu haii- rhydeddu. Ceid nifer o urddasolicr. o amgyleh y Mo in: Gw ynion. Cyhoeddwyd "Ileddwoh" yn y (i;ill arferol, a chaed cainc ar y delyn a phenillion pert gan Tc-lynorefi Gwalia ac Fw Dar. Cyfiwynwyd i'r Aixhdderwvdd y Corn Hirlas gan Arglwyddes Tyddcwi, yr Aborthgcd gan Mrs Llewelyn Williams, a'r offrwm o flodau a ilysiau gan Mrs t>ewi Ciwyd a Miss Corde.lia Ree«. y rh-aloeudynt mewn gwisg G>mreig. Traddod- wyd araeth ar henafiaeth y detion gan Cadfan, a chofi ha wyd Meurig Wyn, Brjchan, at- Aiban gan Bere-;li, Machreth, a. Llifon. Ar 01 y ddofod gorymdeitbiwyd i'r Albert Hall, lie y cyn- helid CYFARFOD CYNTAF YR EISTEDDFOD. Y Hywyddion heddyw oeddynt Arghvydd Tre- degar a'r Gwir Anrhyd. A. J. Bal'.V ur, A.S., ac arweinid y cyrddau gan Cynonfardd, Llew Te-g:d, a Llifon. Ar ol detholiad gan y seindorf, anercbiudeu gan y beirdd, a chan yr Eisteddfod gan Misa Bcdyeombe, traddododd Arphvydd Tredegar an- erchiad ar werth yr Eisteddfod er oadw y cymer- iad ecnedlaethol yn ddianaf. Yn ad ran oelf dyfarftwyd fel y canlyn Tir-ddariun mewn olew: Alfred Olive, C'apel Curig; 2, Mrs Girandot, Tongiiam, Surrey. Tit-ddarlun mewn dwfr-Iiwiau: 1, Miss C. L. Shephei-d, Fuiham 2, Miss Richards, Penzance. Study of a head: 1, Margaret L. Williams, Barry 2, O. M. Lloyd, Cheadle, H ulmo. Darlun o fywyd llonydd 1, Clifford Morgan, Ebbw Vaie; 2, Oliver Thomas, Sto<.kton-on-Tees- Group in plaster: J. H. Markhams, Lerpwl. Arlun o cllws i goffhau Glvndwr: 1, W. P. Ro- berta, Caer; 2, H. A. Barnaby, Aci-efair. Study of a head M- G. Wedrr.ore, Bristol. Pla#fter modei: 1, W. p. Rob- rts; 2, Mifl.; L. G. W illiams, Leesbury Vicarage, Nottingham. Canu penillion gyda'r delyn gan uedwar o blant dan 16 oed: Owen John Williams, Jane Williams (Lerpwl), a Freda a Cendwen Holland, Birkenhead- Mytyrdraith "Goronwy Owen yn ffarwelio a Phrydain:" Allan o naw y buddugol oedd Mr W. J. Gruffydd, Co leg y Brifysgol, Caerdydd (gynt o Betiiel, Arfon, a Beaumaris). Drama for yn desgrio bywyd Cymru yn yr celli hen Mr T. 0. Jonee(Gwynfor), Caernarfon. Cjfieitliu o'r Saesneg i'r Gynnraeg ran o "Avlwin" (Watts Duntor): Ymgeisiodd 39, a rhajiw.'d y wobr rhwii^z" y Parch D. Tec wyn Evans," Porthdinorws^, a. Mr K Morgan Huin- plhu-eys, Caernarfon. Calill darn a roddid as y pryd i bedwarawd Parti Mr Thomas, Llundain. TVacthawd, "Cymry yn Rhy fel y RhosyEau:" Parch Merddvn Evans, B.A., a Mr W. J. Gruffydd, CaerJ'ydd, fu'n cyd weitfhio, enillasant y 30p. LLWYDD ALAFON. Cywvdd, "Mynatjhlog Ysitad Fflur:" Eaiilhvyd y seitli-bunt gan y Parch O. G. Owen (Alafoi;), Ysgoldv, gea- Caernarfon. t'nawd tenor: Mr Tom Bunnell, Poretre, Rhondda. Unawd mezzo-&opvano: Mise Elizabeth llaii. Bury part, Ab-crt;&"e. Cyfaneoddi cr, feiiiant pi iodoJ i bedaia* alaw Gymrcig: Mr E. T. Davies, Nterfi)yr Cyfansoddi can soprano a.r eiriau Elfed, "Ynvs y Plant:" Mr E. T. Davies, Merthjr Tydfil. ARAUTII MR BALFOUR. Rhoed derbyniad godidog i Mr Balfour pan gododd i draddodi ei amerchiad o'r gadair. DioJchai am y C' i weled yr Eisteddfod Gen- edlaethol eilai a hwy yn ol i gyfnod pell hanes. t'n o nodweddicn pol»l Prycla.m oedd eu paron- i'r gorphenol a serch at barhad hanes- yddnl. Caed rad oedd y nodweddion hyn erioed wedi atal gwir ddaublvgiad a chynydd. Yroedd ein syniad am hunan lywodraerii wedi ei seilw a.r y ffaiuh na ddymunetn yagar ein hunain oddi- wrth y gorphenol, a phan wneid cyfnewidiadau perohid doethiincb ein henaliiud a dyna'r modd gew-eu i fyned yn mlaon. Credai mewn gwlad- garweh lleol ac ni ohreduJ ei fod mewn modd yn Y byd MI at.alfa i'r hyn a ehvid yn eangaoh goJvgwedd. Yr oeddv^tt wedi ymgynull t «'ys- tadlu er budd Cyniru, ac yr oedd ¡x.b rlian o r Ymherodraeth yn cyswd-lu a'u giljdd er gwafian- aethu yr oil. C-arti-ef can oedd Oymru. Nid 6edd talent fwy-yr un gelf roddai hyirydwch uwch, a rhulid ei fod yn dyrohafu pob cencJI wa-eiddiedig roddai i gerddometih et lie w ;L!,e i g r priodol Nid oedd i gerddoriaeth ftiniau cenedl- aetrhoi, nid oedd iaitdi yn ei chV,fynS-u. e.thr siaiadai a p'nob gwlad a chenod.t Dyma r fwyaf b d^oo-udd a'r fwyaf gwerinol o r holl gettau. ac olwwydd fod y Cynvry wedi dangos eu gwertn- fawro^i-ad r Nv -iore,ct(i hwn yr opr},lj-n¡t fwyaf 0 ndtwys i !e<laenu'r g-wirionedd yn mlilith pob dWoarth. Moct-hau y cyfoethog yn gyffredm oe.td darluniau, M ni elhd eu gwneutl yn gylt- redinol. Nl raul t:t!u SO.OOOp i aial 1 gerduor- iaeth fvned o'r wlad fel gyda darlun. Terfyn- odd Mr Balfour gyJa'r geixiau a g^nlyn: "Mae'r ameer yn awr wedi aod pan y mae r hyn y ceisiwyd ei ddefiinio wan n:ewn geir- iau i gael ei arddanpos yn ei ffurf Lrddunol-sef mewn ca.nu rorawl. A ph;), mor wahanol bynag fydd hyn oddiwrth ganiadau ac adroddiadau yr hen feirdd ac oddiwrth eu oanu ooniwl y oyfeirir ato gan Gerald Gymro iai-er oanrif yn ol, y mae yn wir olynydd j'r math hwnw o gunu. Carphorix ynddo in cJyw, sydd wedi ei ddiwyllio, yr ym- wyU.ckliaoth hwnw o gerddoriaetlh tu bob amser yn eiddo y Cyniry a'r hwn allant wneud yn gynysgaeth cyffredin i'r holt ddynoliaeth (ucihel gyrnoe r a^iw-yaetii). Ar gynygiad Syr Marchant Williams, yn ei eilio gan Mr Herbert Lewis, A.S., cyflwyn- wyd y cliolch gwresooaf i Arghvydd Tredegar a Ma- Balfour am lywyddu ac a-m eu lianerohiadau- W nh gydnabod svlwodd Mr Balfour mai pleser mawr oo-dd iddo fed yn bresenol. Nid oedd plekllais o ddiolohgarwch yn angenrheidiol. Efe oedd yn eu dyled hwy, ac nis gallai ond gofidio fod dylcdion mewn lie arall 13ai dymunol ei swyn yn gahv arno i ymadael eyn olywed y gystadleu- acdh gvuawl fawr. G:yda:r gofid mwyaf yr ym- wahanai oddiwrthynt, a dyled-wyckl yn hytracth na pleser oedd yn peri iddo eu t,dad (cyraer- adwj-aeth). Y BRIF GYSTADLEUAETH GORAWL. LLWYDDIANT COR. MAWR CAER- RFON. Teimlid y dycklordeb dyfnaf gan y miioedd yn y brif gy-s tad leu aeth gorawl, o 160 i 200 o leis- Lac. CyMjgid gwobr o 150p i'r cor goreii a 50p i'r ail a ganai oreu (a) "Come ye daughters" (St. Mauliew Passion Music, Baoh); (b) "Cwsg, r, c-vvrg" (J. II. Roberts); (e) 'The Tempest" (Cornelius). Y Iviirniaid oeddynt Svr C. Viliers Stanford, Mus. Dr. McNaug'nt, Mr D. Emlyn Evans, Mr Dan Price, a Mr Harry Evan.1; Canodd v corau vn v d'refn vayilyno, 1. — Doe Penfro—Mr T- G. Hancock. 2. (o i- Undebol Rhymni—Mr John Price. 3.—Cor Rhymni Gwcnt—Mr Daniel Owen, 4.—Cor Caernarfon—Mr John 5.—Cor Cac>m\.dd—Mr Roderick Williams- co-rOt, Llanelli—Mr John Thomas. Ni eihy^tadleu<xki cor Brynanian, er wedi Jinfon ei enw i mewn. Gvda r darn Q wakh Baoh y tei:ulid yr anliaws- der mwyaf, v\in ei fod yn aidiawdd iawn ac nid oedd amryw o'r yn hapue wrtli ei dde- hongli. Yr oedd cry-n bryder yn lU 1111 nee i gor Caernaifon ei ganni, a dangosodd y cor hOWIl trwy ei ddutganiad <; fed yn meddu riawns dda i gyrhaedd yr anriii^dedd. Nid oedd cor Caer- dydd, ftiiModd ddwy flyii.cdd 11 ol, wedi eael fawr o hv.yl arno, ond yr oedd cor Llanelli, enill- odd yn Llangollen ilyn'edd, yn canu'n dda.. Er livlii)- barn mwyafrif y ddfodolicn vdoedd ra c.hat-d nhaporaoh canu nag- eiddo yr unig gor o'r Gogled I. Pan lyneigod<i y Ix-irniaid fod yr ail wobr yn cacj ei dytariiu i Llanelli, dwfn üedd y dieitaw- rwydd, ond torwyd arno gan fanllefau brwd pan gyhoeddw yd cor Caernarfon yn fudduyoliaethus, ac nid ')00(; neb na cihydolygont a'r dyfarniad-

Undeb Ysgolion Anibynwyr Mon.

DAN DY CROES 0 GERYG GWYNION.…

[No title]

Sassiwn Amlwch.

Llewelyn Ein Llyw Oiaf.

RIIWYDO BRITHYIJL YN Y GONWY.

Betsan Jones ar Bobol a Phetha.

Gwyr Llangefni yn Barod.