Hide Articles List

33 articles on this Page

PERSONAU A PHETHAU

MARW MR CLEDWYN OWEN.

IFfestiniog a'r cylch

Criccieth

A bermawI

Colwyn Bay

Llandudno

Pwllheli

! hantde a'r Cylch

| Lianbedrog

! Rhostryfan a'r Cylch

[No title]

I Lanrwst

Penrhyndeudraeth

Penmachno

porthmadog

Llanberis a'r Uylch ;

N juIUN AMAtlln l UiiliL

FIFIOYRAU DYPDiOiROL. I

CYlNOHiOfR DINiESIG ABERMAW.\

Arbrawfion gdya Meddyginiaeth…

Y MlIHUhlWo n't unlAWB

o DAN Y WmWYOUEN!

News
Cite
Share

o DAN Y WmWYOUEN (Gan YR ETTIHOLLAD A'R DDIOD. Eisoes y mae'r dddod wedi gwneyd cryn hafog ax oibeiithion diwyigwyr cynndeithasoL l>ei byniais air oddiwrth etholwr o (iaer yn adrodd y modd yr oedd y blaid Doriaidd yn cynnvyso eu pobl i fotio yno. Yr oedd yr holl dafarnau yn lilavvnion. Yn yr hwyr galwai y cet.bydau modnr yn mhÜlb tafarndy er myned a'r trueinaaid gwitli i'r pol. Ac eto, metlhwyd yn lan ag olrhaan yr holl Jwgr- vobrwyo i'w daxddiad. 0 bob ethokieth o'r bron daw y newydd am )1I11-d.reoh lwydd- iannus i foddfi rheswm myrddiynatu. o weith- wyr. Yn ddiaimbeuol yr oedd "diod rad" vu 'liio yn afonydd drwy drefi'r deyrnas ar hyd y deg diwrnod, diweddaf. Ysgrifena S vr Henry Norman i'r wasg i gyhudido Syr Aillfred Hdckman a'i gyfeinion yn Wolver- hampton o weithredu, nid yn unig o ranu diod, eiltihr o fyigwtth cymeryd-eu gwaith oddiiax ddynion, a'u troi allan o'u oartrefi. "Cwrw yw y goreu a'r penaf o fwydydd," eba yr Uwohigadb-en .Midhell', yn Menston, wrth yr etiholwyr. "Drwy gynnorthwy ewrw yr enillodd y Saeson fud fugoHaetri ogeneddus ar y F-h-aiicod. yn Cressy. Ond ei gymeryd yn gymedrol y mae yn lluniaeth ragorol. Dyma efengyl y Toriaid er dallu yr anwyibodus, a',u hudo i werthu em braint. DYN YN Y GOL/EU. Y mao enw Syr John Brunmer, hen feasfcr a chyfaill y diweddar Mr Toon Ellis, yn adnabyddus i dorfeydd;. Efe yw Tad linyddfrydiaetb swydd Gaerlleon." Bu yn fasnachydd llwyddiannus, ac y mae newydd yinneiiilduo o'r Senedd. Ychydig craffadh, a gonesitaich! gwyr sydd yn fyw heddyw. Bu yr wHhnos ddiweddaf mewn araeth etholiadol yn Nonbhwioh yn traethu ei fam yn ddiofn aan x»dhelwyr tir a darllawyr. "Y mae y Gyllideb yn ei holl drethi yn cynneryd oddiarnaf," ebe fe, "ond ger bron Duw nid wy.f yn dyweyd celwydd, gwell fuasai genyf dori ymaith fy Maw dde na ohytuno a'r blaid Doriaid i dreturu bwyd y bobl." Aeth rhlagddb i elfenu yr adran drwyddedol o'r Gyll'ideb, ac wele ei eiriau: (Pan rwymodd y. darllawyr y tafarnau ■wrth eu. darllawdai, cymierasamt fywol- taeth bedwar ugiadn a phumip o filbedd (85,000) o deuluoedd oddiarnynt. Gw el- odd, tra yn eistedd ar bwyllgor trwydd- edol sir Gaer, y darllawyr pi ymladd eu goreu er attal ceiniog; i fyned i'w tenanlt- iaid. Dyma/r gwyr sydd yn apelio at dosturi y bobl. O'i ran ei hun credai yn onest nad' ydynib yn haeddu y gronyn Jileiaf o gydynideinuid nelb. Y tir-ax- glwyddi mawr yw y dosbarbh arall sydd yi llefain ar y bobl vn yr etholia-d eu giwanedu ihag v trethi newyddiion. Hanes du a ohreulondeb erchyll at y werin yw hanes amaethyddol Cymru a Lloegr. Er cynnyddu eu golud defnyddiasant bdb ytryw a chynllwyn er vsbeillio y tlawdi Pleidlais i helpu y cyfoethogion fydd pob pDeiidlais a'roddir i ddiffyndoliaeth. I ALLTUDIO YSMYG-U. I Bwriwyd mwyafrif aelodau Cyfnewidfa I (Exchange) Llundain i flinder gan y new- ydd y gwaherddir ysmygu yn y lie pwysig iiwnw ar ol y cyntaf o Cihwefror, y flwydd- yn hon. Rhybuddiwyd deirgwai'th yn flaenorol. Ond blys yr ysmygwyr a orfu. Hyd yn gyniharoil ddiweddair ni ddydh- I irtygai neb am "fygu" yn y j'aJtlh le o gwhl. Bob yn ychydig dechreuwyd golsuo enyd fechan cyn cau. Sylwyd fod yr arfer yn tyfu o dan y goddefiald; ac wedi rhoddi ystyriaetih bwyllog i'r mater, yn hytra.ch na cljsi.niatau iddo ymledu dros y dydd i gyd, cytunodd y pwyllgor sydd yn cadw trefn ar y gyfnewidfa i roddi atta.Ifa hollol ar y rhyd'did. Addefir fod a fyno yfed a chyn- -\vad y blys am gael ysgaren yn y genau y blys am gael ysgaren yn y genau hob awr o'r dydd. rERYGL Y BLWYDD-D'AL. Bwriad Mr Lloyd George oedd, ac yw, codi blwvdd-dad yr hen i saith a chwech o bun. swlit, a dwyn yr oedran i lawr o 70 i 65. At hyny, arfaethir symud ymaith gam- wri tlodion plwy, gan eu gw hwythau yn bensioners amihydeddus. Cynted ag y I j;oddef cyllid y wlad nad oes amheuaeth na bydo i'r Rhyddfrydwyr wneyd hyn oJl. Ond y mae Argwydll Lansdowne, ac. nid oes neb a wyr yn well, wedi ys)grifenn. Ilvthyr i àdywøyd wrth ohel),N-dd..y diclion y Toriaid gyfnewid petli ar y ddeddf drwy drefnu i'r derbvnwyr dalu eu rhan i'r dxy- s<fa. Ni wneir hyny gyda-r rhai sydd yu derbyn y pensiwn yn bresennol, e1. y pendelfig. cael ym wared a'r fa,-Ib gam- wn, yr unig ddyogelwch yw oa-dw y Tori- aid o awdurdod am ugain mlynedd. Yiia ^eliir eu herio, canys bydd law or tn ar fyd ac opiniwn cyn hyny. EARA DU A CHIG 0EEFYLA17. Bu Mrs Mahler, gwraig i fasaiac'iydd c Hnnigaxi, yn anerch pobl Li^n^rllen ar filtex "bara du Gerimani." G»vr.iiir ef o rag. Y mae yn sur ei flas, yn ddu ei liw, a pheth arogl arno. Efe yw mf fwyd y tlodion. Nid am nad ydynt yn ho/ft "tiira gW/eaijth a tam (laidd, ond oblegid 00 I t,lodi. Rhadlonrw^-dd v rom du, am ei f,J{{ o ddefnydd llawer llai ei faeth. na bara gwyn, sydd yn cyfrif am y traith ei fod yn t'Ae! ei fwyta o gwbl. Yn v "Morgenpost" am ddydd Mawruli diweddaf, eyhoeddir ys- Uulegarii y Llywodraeith am gig cwn a cheff- viiiu a werthir i weithwyr Germani. WeJe rai ohonynt am 1906 Lladdwyd 6,362 o gwn yn fwyd. Lladdwyd 136,576 o geffylau yn fwvd. Yn 1909, oblegidi caifidii ma^niJch-, yr oedd yr yst.adegau wedi cyjmyddu :■ Liaddwyd 6,859 o gwn yni fwyd. ,,a, Lladdwyd 145.793 o geffylau. yn fwyd. I A cliymerwyd 7000 o gwn a 150,000 o geffyl- au yn g3. Iwlrif, cyfrifir iod gweithwyr a- thiodioii' German-i yn bwyta 140,000 pwys o giig cwn, a 45,000.000 pwy-s o >gig cetfy.au bob bjwyddyn. Dmaa ohonynt! Pa.ham hyny? ToBau tiymioii ar fwydydd. a chyflogaii isel. Itrwyth aittal defnyddiau bwyd- ydc tramor i ddyfod i'r wlad er mwyn y tohl gyfoeithog, y masnachwyr, a'r landlords niawT. CeisiT drwyn yr un cynllun gan y Tonaid i'r wad hon yn yr etholiad presen- no]. Rhocldwch eich pleidlais yn eu her- byn. DEUNAW Y DOIRTB. DarJlencr yr ochr arall i'r ddalen. Gwlad y bara gwyn yw yr Ita-l. Ni fyn yr Italiaid faia rhug. Ar yr un pryd, y mae yno ddiiffyndoHae'th uchel. Ce;sasa it o.d i digon o wettiith yn eu gwlad eu humain i wreyd bara i'r "bobl1, ond methasant. Gwna J"a y diffyg i fyny. Canlyniad yr ym- gais i fyw pxnynt eu hunain yw codi crog- brio am y blawd' a'r bara; hanner llwgu y gweithwyr, rhoddi bod i'r werin dylotaf yn Ewrob, a chyfoethogi amaethwyr a thir- arglwyddi. Y mae torth bedwar pwys yn cost JO deunaw ceiniiiog yn Rdiufain, a thontih o gyffelyb flarwd a phwysa.u yn Llundain yn cositio chweciheiruiog. DyllJa ffrwyth am- lwg attal masnajoh rydd er mwyn cyfoeth- o¡gi'r cyfoethogion a gwneyd y dosbarbh gweithiol yn fwy dibvnol arnynt. Y mae twf v werin yn eu hamgylchiadau a'u dy- head iatm ycfhwanjeg o rydddd gwladol a chiefyddol yn peri, ofn a blinder i wyr mawr Prydain. Yr un ysbryd ac egwyddor sydd yn ffyrrni yn America. a Germani, Aws- tria a Riwsia a manau ereill:. Ylmgaeftella'r cyfcethog yn ei gyfoeth, ac nid oes ball ar ymdredh i gadw y werin rhag esgyn. Eito i gyd wele fyrdd o weithwyr yn yr eithol- iad presennol yn credu y gtalliai mantads fydo! dvfu allan o dolllau ar yr yd iddynt hwy. Yn sicr, gwell gwrando ar brofiad pobl sydd heddyw yn dioddef oherwydd tolli bwyd. ALCIO A GW.YYV0. Yii un o fisolion Ffraine am Rhagfyr, y "La, Reyue," ceir erthygl bwysig iawn ar Berthynas y darfodeddgaeth ac alcohol. Ymdrinir a'r afiechyd yn ei effeithiau ar drigolion y wlad> hono. CJymerir mesur da o drafferth i oflrhain achos y difrod an- f.ert¿" a wneir ar fywyd-au, y bobl. Dywed y dyltsid cychwyn muda-ad, cenedlaethol er gwai-edu o ledaf 60,€00 o blant a 100,000 o wyr a gwragedd yn flynyddol o farwolaeth gyn-amserol. Ofer tuchwyn ar ddiepiledd y genedl, a gioddef y faith wastraff ar fywyd. Dengys fod, Norway wedii Gael yr oruohaf- laeq, ar yr anrhaiith drwy ddechreu yn yr ysgoiion elfenoi, a dilvn yr un cwrs yn yr ysgolion ereiJi. Wedi hy«y a rhagddo i a-nnog Ffrainc i fabwysiadtu yr un cynllun. Ond cyn deohreui ar unrhyw fudiad o wared- dgaetili, rhaid cyhoeddi rhyfel bendanit yn eilbyn diodydd meddwol. Ofer fydd pdb ymgaas at ddyogelu. bywydau -heb hyny. Y mae yn Ffrainc banner miiliwn o dafarnau, neu un ar gyfer pob 80 o'r trigolion. Yn anrryw byd o dreifydd gogleddol y wlad y mae cyfartaliedd' y bafamau yn un ar gyfer pob 53 o'r preswylfwyr, neu diafarn at was- unaeth pob 14 o etholwyr. Y mae alcohol yn ysu cyrph ac ymenyddiau'r bdbl, gan eu gwneyd yn ebyrtah rhwydd i haint inairwoi gwywdra corphorol.

TEfiFYSG YN NGHAERNAHFON

ARAETH ARDDERCHOG G.-iN HE\…

BRADWLYS GAERNARFON ,-

CYFARFOD CHWARTEROL DINBYCH…

EAKGYTPFJ^HFr.W^ CYATREIEG…

! ULCHLIlHln -ivifl CAR fER

IFICER YN DIOLCH.

MARCHNADOEDD CYMREIG

A ROYAL FIRUITARIAN.

DYDD MAWRTH, IONAWR 25, 1910.…