Skip to main content
Hide Articles List

3 articles on this Page

[No title]

Advertising

GWYL DEWI.

News
Cite
Share

GWYL DEWI. Diwrnod o undeb yn hanes Cymru oedd dydd Llun diweddaf. Bu plant y genedl ym mhob cwr o'r ddaear yn cyduno i goffa nawdd sa-nt y Cymry, a thrwy hynny dyn hau llinyn eu cariad at yr hen wlad a'i nodweddion. Pan mae cymaint o ymbleidio a chynhennau y mae'n fendith cael un llwyfan gyffredin, ar yr hon y gall pob plaid ac enwad, bonedd a gwreng, gradd a dosparth, gydgyfarfod i ganu clodydd eu henwlad, ac i fawrygu cyfoeth ein hanes a'n llenyddiaeth. Ac ar ddydd Gwyl Dewi ceir cyfle i wneud hyn. Mae'n wir nad ydym ond cenedl fechan, ond dylai pob cenedl fechan ymfalchio yn ei phethau goreu. Nid ehangder tiroedd na meddiant o drysorau drudfawr sy'n sicrhau parhad a dylanwad cenhedloedd. Peth i ddarfod yw gwych- der daearol wedi'r cyfan, ond y mae pob gwlad sydd wedi ceisio datblygu meddwl a dysg ei phlant wedi profi cyn hyn y gall adael cofgolofn i oesau'r ddaear. Os mai bechan yw Cymru," meddai Syr S. T. Evans, y nos o'r blaen, yn Llundain, "nid yw'n rhy ddinod i gymeryd ei rhan yn niwylliant yr hil ddynol." A chredwn fod Cymru eisoes, drwy ei dysg a'i lien, wedi profi y gall fod o ryw wasanaeth i ddeffro Prydain i'w chyfrifoldeb enfawr fel prif ymerodraeth y ddaear yn y ganrif hon. Mae gweled plant y genedl yn parhau i gofio'r henwlad yn arwydd calonogol am barhad y genedl. Cymerir mwy o ddydd- ordeb yn ei hanes heddyw gan ysgolorion nag a wnaed erioed o'r blaen. Mae Cymru ei hun megys yn deffro hefyd o'i thawel gwsg, ac mae mwy o fywiogrwydd yn ei chylchoedd addysg a'i bywyd llenyddol nag a fu er dyddiau Charles o'r Bala. Daw cyfrolau dysgedig o'r Wasg yn barhaus, a phrawf y cyfan fod yna ddeffroad yn ein bywyd cenedlaethol a fydd yn debyg o barhau am gyfnod maith. Ac mae cael y dathliadau hyn ar adeg Gwyl Dewi yn sym- byliad i ddatblygu yr ochr oreu yn ein bywyd cenedlaethol. Tra parhao ei phlant yn ffyddlon i'w phethau ysbrydol, ni fydd an gen pryderu am lwyddiant ei hanes yn ystod y cenedlaethau sydd i ddod.