Skip to main content
Hide Articles List

4 articles on this Page

Advertising

Y CYNHAEAF.

News
Cite
Share

Y CYNHAEAF. Ar ol tymor maith o weithgarwch y mae Seneddwyr Prydain wedi cau y drws, ac wedi gwasgar i bob cyfeiriad er mwynhau y seibiant haeddianol. Tymor caled fu'r tymor sydd newydd ei ddirwyn i ben, ac er i rai mesurau pwysig gael eu hatal, y mae'r cynhaeaf yn un o'r rliai mwyaf ffrwytlilon a gaed erioed, yn nifer y deddfau a wnaed. Gwir fod yr wrthblaid yn crechwenu wrth weled fod Ty'r Arglwyddi wedi andwyo cynnifer o'r mesurau, ac yn llawenhau wrtli weled anhawsterau y Weinyddiaeth ynglyn a'r mesurau mawrion, ond yn sicr fe genfydd y wlad bellach fod ym mwriad y blaid bresennol sydd mewn awdurdod i wella cryn lawer ar gyfundrefnau deddfol y wlad. O'i chydmaru a gwaith Gweinyddiaeth Mr. Balfour, mae'n eglur fod mwy o egni a mwy o drefniant gyda'r Weinyddiaeth bresennol o lawer na'r hyn a wehvyd yn 1904-5. Cymharer y mesurau a yrrwyd drwy'r Senedd yn ystod y ruull a'r Ilall Dan Mr. Balfour. Mesurau. 1904 36 1905 23 Dan Syr H. Campbell-Bannerman Mesurau. 1906 60 1907 56 sef yn agos i gymaint arall o fesurau wedi eu gosod ar ddeddflyfrau y wlad o fewn yr un amser. Gwir fod Ty'r Arglwyddi wedi bod yn dirion wrth lawer o'r mesurau hyn. Ar y mesurau mawr yn unig mae'r Ty hwnnw yn arllwys ei lid, a dyna'r rheswm paham y rhaid tynnu yn ol y fath nifer o fesurau pan ddeallir fod ym mwriad y Ty uchaf eu handwyo neu eu gwrthod yn hollol. Ac nid oes obaith y gall y Weinyddiaeth hon chwaith Iwyddo i osod un mesur mawr iawn ar ddeddflyfr y wlad, tra pery y teimlad presennol yn y Ty uchaf. Mae hwn yn ddigllawn iawn wrth Dy'r Cyffredin, oher- wydd fod ei fwyafrif Rhyddfrydol mor fawr. Nis gall oddef y ffaith fod y wlad wedi myned mor eithafol yn erbyn y Ceidwadwyr, a'r canlyniad yw, y gwna ei holl egni er rhwystro y blaid sydd yn awr mewn awdur- dod, a'u gwneud yn destyn cerydd a gwawd y gyffredin bobl, er mwyn eu hamddifadu o'r awenau llywodraethol y tro nesaf, gyda'r un llwyredd ag a wnaed a hil Mr. Balfour y tro diweddaf. Ond nid yw Cymru wedi ennill fawr yn ystod y tymor liwn. Gwir fod Mr. McKenna wedi ei ddyrckafu i awdurdod ar y Bwrdd Addysg, ond hyd yn hyn rhyw kanerog z;1 iawn yw popeth ynglyn a'r adran honno, a bydd raid i Mr. McKenna ar adeg y Senedd- dymor nesaf wneud rhywbeth mwy i Gymru nag y mae wedi gyflawni hyd yn awr. Gwir nad yw ond dechreu, ond dylai ofalu fod y dechreu yn iawn pan yn ymwneud a'r cwestiwn addysg yng Nghymru. Hyd yn hyn nid yw'r cyfan ond gwegi, ac hyd nes ceir rhagor o eglurhad ar ei gynlluniau diweddaf rhaid cydnabod mai cynhaeaf gwael mae Cymru wedi gasglu oddiwrth y tymor Seneddol sydd newydd ddirwyn i ben.

--__._--__-CYMANFA FAWR.

0 LANNAU'R CAMWY.