Hide Articles List

2 articles on this Page

Advertising

--LLYTHURAU

News
Cite
Share

LLYTHURAU 'RHEN FFARMWR. Gan y Parch WM. REES (Gwilym Iliraethog). LLYTHYR XXIII. Ohivaiiegit gwybodaeth yn chwanegu gofid." Dkbig gin i'ch bod chi ach darlleniwrs yn barod i feddwl mod i chwedi gadel y bud, ne adel y wlad cin hun. Mi fum i'n brysur iawn yr vvsnose dwaetha efo nghynhya gwair a mi ges gynhya da amhosib arno fo ches i fawr o amser ystalwm bellach i ddarllen na syfenu fawr i gid. Mi ges i sponiad ynthwi ffun, ar eirie Solomon, mae'r neb a chwnega I wbodeth a chwnega otid. Mi rydw chwedi chwan- egu tipin bach o wbodeth er pan ddychryis i dder- bun y Mysere, touddwn i'n gweld nac yn clwed dim am lyntion y bud yma cin huny, roydd ffoll wbod- eth i'n troi o fewn cylch y gymdogeth yma, a mi fuddwn i'n ddigon bodlon ar wbod pris y farchnad, yr yd ar caws ar menun, a'r cig, a sut y budde 'r cyttyle ar gwartheg a'r moch ar defed yn gwerthud yn y fleirie. Royddwn i, chi welwch, wel y mau llawer eto soweth, chwedi y nghau i fynu miewn rhw fud bychan bach ynghanol y bud mawr, nad wuddwn i ddim am dano fo, na fynte am dana ine. Ond mi ddaru 'r Mysore goryd drws y ngharchar i, a nwun i allan, a ffarwen i trwy Lunden, a Ffrainc, a Rhufen, a'r Merica, a chant o fane, a mil o bethe nad oyddwn i rioyd chwedi meddwl dim am danun nhw o'r blayn. Ond dene oyddwn i'n mund i ddeydyd bod y wbodeth yma chwedi chwnegu gofid lawer i mi. Mae r nesion ydw i'n ddarllen yn y Mysere am v Ffrancod a'r Rhvfinied. ar rJwini chwedi poyni peth disens ar y meddwl i; a ma hanes dun Rwsia hwnw, Nic y go glas ne rwbeth ydach chi yn i alw fo, yn mosod ar y Rhyngaried drien yn y ngyrud bron o ngho weithie, be gwelsech chi fi rw ddiwrnod, reis i allan i'r cae i ladd gwair efo'r ddau fachgen yma, ar Mysere yn y mhoced—mi steddis i lawr, a mi ddyrllenis beth o'i hanes o, a mi godis i fynu, a mi gydis yn y bladur, a royddwn i gwasgud y nanedd nes oydd dwr yn rhedeg on llygid i, a phy tase Nic y go glas yn agos ata i, mi faswn yn torid i ben o i ffwrdd wel pen cownen, baswn cin sicred mod i n fuw ddun, taswn i n cayl y ngrogi dran- weth. Tasech chi n gweld mor filen royddwn i n taflud iddi hi wrth ladd gwair ramser hono, mi fas- ech yn suny peth gin wel roydd ysbrud lladd y Ffrancod a'r Rysied chwedi myddianu i. Mi faswn yn dymuned wel Nero, cayl i pene nhw i gid ar yr un corff wel y cawswn i dynud y bladur trwy i gorn gwdiw fo. Ond mi gofis i chwedi hynu, mai nid fi pia dial, a bod rhywun chwedi deyd, Myfi a dalaf, a budd o'n sicir o neyd hefud. A mi fyddylis am Dafudd yn rhedeg yn i wayd gwyllt i ladd Nabal, a dial ar y cerlyn hwnw a'i law i hun, a mi fase chwedi gneyd hefud gin i gynddaredd, ond wel y daru i Abigel i byswadio fo, ond mi gafodd Nabal i dal cin y bore dranweth. A mi geith gyrthrymwrs y Rhufinied ar Rhyngaried ene i tal cin bo hir marc- iwch chi. Tawn i'n deydyd y mhrofiad i chi y mae o rwbeth yn bur ryfedd. Rydwi wel tae arna i hireth weith- ie am yr amser royddwn i heb wbod dim bud mwy na chefful am y byd yn gyffredinol, a heb feddwl dim ar ddyar ond am yd a gwair, a nifeilied, mi royddwn i'n llawer mwy diofid o ran meddwl. Ty- byca y botho dun i nifel o ran gwbodeth, smwutha i gid mae o'n mund trwyr bud yma. Ond rhyny i gid, fynwn i ddim cayl y nhaflud yn ol i'r cyflwr I hwnw eto, tase dun heb fod i aped rhw ddiben uwch na nifel yn y bud, a tase fo i farw wel nifel, mi naethe'r tro'n birion iddo fo fyw wel nifel. Ag er fod y mhrofiad i'n cytuno a olomon, chwnegu gwbodeth yn chwnegu gofid, mae neallt a mhrofiad i yn cy. tuno a fo mewn lie arall, lie mae o'n deyd-bod yr ened heb wbodeth nid yw dda. Mi rydw i nabod ffun rwsut yn well o lawer iawn er pan rydw i chwedi dwad i wbod tipyn am y bud. Mae'r wbod- eth hono, chwedi gweithio i'r golwg bethe oedd ynthw i na wyddwn i ddim bud am danyn nhw o'r blayn. Mi royddwn i'n meddwl es talwm nad oydd run dun callach a mwy gwbodus na fi yn rholl wlad, ond chwedi dechre dwad i wbod tipyn bach, mi rydw i'n gweld na wn i ddim bud. Mae llawer o ddunion pur snwyrol yn bur anwbodus, a mae hynu yn biti garw. Mi rydw i meddwl, ag yn gwbod hefyd bod y Mysere.n gneyd lies mawr wel moddion i roid chydig o wbodeth guffredin i'r wlad, a mau'n dda iawn gin i gaul ar ddyallt i fod o chwedi cefnu y gwaetha, ac nad oes dim perig iddo fo fund a'i ben dano 1849. 'RHEN FFARMWR. LLYTHUR XXIV. 'RUEN FFARMWR ar iJdeMfaur Tylodion. DYN buw, mae Rhen Wr o'r Fronyn y bud yto wel- wch chi; mi royddwn i'n meddwl i fod o chwedi mund i ffordd yr hollt ddyar ystalwm, ond mi ddyr- bynis glamp o luthir oddiwrtho fo rw ddwrnod does fawr yma, a sut y cafodd o wbod pw oydd 'Rhen Ffarmwr tybed ? Mae'n rhaid ych bod chi yn deydyd i bobol pwy ydi hwn a'r llall syn syfenu i'r Mysere ond yn wir, ddylech chi ddim ys na fudd- weh chi chwedi cayl cenad. Ond mae Rhen Wr o'r Fron druan yn llawn trafferth a gofid, a chwedi ligio wrth y bud yma yn ymbed, ddyliwn i wrth i luthur o mau o am dafiud i ffarm i fynu, medde fo mae o nachwun yn chryslon ar y Pwr Lo act, ir lifin offysers-ag yn wir, nid heb achos chwaith, wel mae gwautha'r modd. Mae nhw'n actio rhyw- bethe diffeth iawn tua'r palmant ene weithie, ag un o'r pethe gwaetha naethon nhw ys talwm oydd y Pwr Lo act hono, wel mae Rhen Wr o'r Fron yn 3ulwi. Mae o'n deyd, ag mae o'n deyd y gwir llefud, bod mwu o drethi o'r haner y rwan, a nad ydi'r tlodion ddim yn cael haner cimin chwaith a fudden nhw'n gael dan rhen drefn. Mae y lectors i'r lifin offysers yma'n twullo nofnadwy, yn rhedeg o'r wlad hefo rarian, yn chargio yn i llyfre i bod llhw'n rhoi hun a hun yn rwsnos i inodrud Barbra, Pen y gamna, a'r hen Sion Emwnt, a rhwrai felly, sy chwedi marw ys dwu fiunedd. Dene i eirie fo, a mau gyntho fo sail iddyn nhw mi wranta. Does ond y drwg o'r drwgddigeth, ond fod y Bod mawr weithie yn gweld yn clda i orywchlywodraethu o. Mi rydw i'n meddwl mau drwg o'r gwreiddin dych-