Skip to main content
Hide Articles List

13 articles on this Page

Rhyfel Spaen ac America.I

News
Cite
Share

Rhyfel Spaen ac America. I GWARCHAE AR SANTBRWYDRAU TANLLYD II AR DIR A MOR.—COLLEDION DIRFAWR I'R DDAU ALLU. ARol wythnosau 0 ffug-frwydro, a'r ddiu Allu I fel pe'n chwareu mis; a'u gilydd, y maent or diwedd weli myned i wrthclarawiad a brwydro I tanllyd wedi bod rhyngddvnt Yn ystod yr wythnos ddiweddaf, cyrehii yr holl filwyr Amerio- aaaidd oedd weli giamo ya Cuba i gyfejriaa Santiago. Erbyn dydd Iau yr oeddynt o fewn pnm' milldir i'r dref, sc anfonid cyfnerthion gyda phob brys iddynt. Ddydd Gwener, aeth ya daro, a llenwid papyrau ddydd Gwener gan hanes daro, a llenwid papyrau ddydd Gwener gan hanes llawer ysgarmes waedlyd, Dyma rai o r pellebiau & ^VBoe-euWGdorph iai -Dechreuodd ymosodiad cyffredinol ar Santiago o'r tir a'r mor heddyw. Yr oedd gyaau y "V esuviusj' llong ryfel America, yn creu anrhaith dirfawr, Ar hyd y llinell y mae brwydro caled yn cymeryd lie. Dechreuodd yr ymosodiad am saith o'r glocb y boraw, pan y meddianwyd Cabana?1 e tuallan i Santiago, gan y Cadfridog Lawton, Yr tin adeg, taubelenwyd Castell Morro a phorthladdoedd eraill yn yfynedfa i'r harbwr gan gad-longau America. Taniwyd arnynt gan y Spaeni&id, y rhai sydd yn gyfagos i'r ddinas. Dygwyd naw o Gubiaid i'r yspyttai wedi tn harcholli." „ "Hwyr, Gorph laf. -Farhaodd y brwydro tlwy'r dydd, ac ni arafwyd nes iddi dywyllu. Mae'r Americaniaid wedi meddianu y wlad tuallan i Santiago. Tybir y dechreua'r frwydr eto ar doriad y wawr. Mie colledion yr Americaniaid yn howr; & cheir un yn annangyfrif fod 500 ohonynt wedi eu lladd ó\u bareholli." Adroddiad arall a ddywed :-0 foreu hyd yr hwyr ddydd Gwener, ymosodoid yr Amerieaniaid ar y safleoedd a feddienid gan y Spaeniaid tu allan i Santiago. Pan ddaefch y IIOJ yr oeddynt wedi llwyddo i feddianu El Cauey, Lomos, San Juan, a lleoedd eraill lla;, as oedd ond tn chwarter milldiro wlad adored i-hyagddynb a chaeiieyad y ddinas ei huB. Wrth gyflawni hyn, cafodd yr Amerieaniaid golledion trymion. Lladdwyd neu arc'iollwyd droa fil 0'\1 gwýr. Dywedir fod collect y Spaeniaid yn llawer mwy, a dywed y Cadfridog Shafter iddo gymeryd 2.000 ohonynt yn garchar- orion. Dywedir fod y brwydro wedi ail ddeohreu ddydd Sadwrn, ond ni dderbyciwyd pellebrau i gadarn- hau hyn. Ddydd Sal, pellebrodd y Cadfridog Shafter i Washington ei fod wedi gosod corphlu ar du gogleddol a dwyreiniol Santiago. Pan aeth i olwg y ddicas, cafodd fod ei safle yn gyfryw a'i hamddiffynfeydd mor gedyrn fel yr oedd yn anmhosibl iddo ei meddiami gyda'r galluoedd oedd ganddo wrth LAW. Anfonwyd cyfarwyddiadau iddo, yn ngkyda diolcbgarwch y genedl i w swyda- ogion a'i wyr arfog am eu gwroldeb vn y frwydr fawr ddydd Gwener. Nid yw'r cyfarwyddiadau a gafodd o'r peneadlys yn kysbys, ond credir y bydd iddo ef a'r fyddin gilio i'r bryniau ger y mor ac arcs yno nes daw cyfnerthion er ei alluogi i gyrhaedd ei amcan. Anfonir y cyfnerthion gyn- ted ag y gellir. Derbyniwyd pellebrau yn Madrid oddiwrth Marshal Blanco a'r Cadfridog Linares o'r fyddin a'r llynges Yepaenaidd. sydd yn Santiago. Dywed v blaenaf fod y galluoedd Spaenaidd wedi gwrth- sefyll yr Americaniaid mewn brwydr galed am deirawr ddydd Gwener, ond i'r Amerieaniaid lwyddo i feddianu Lomos a San Juan. Archoll wyd y Cadfridog Linares (Spien) mor ddifrifol fel y bu raid iddo scl-iel rrues y frwydr. Yn ddiweddarach ar y dydd, cymerodd yr American- iaid El Caney er i'r Spaeniaid ymladd yn lew i'w batal. Pellebyr arall a ddyweti fod y Cadfridog Pando a 6,000 o wyr Spaen wedi myned i ddinas Santiago i'w hamddiffyn, ond ni chadarnheir hyn. Dywed pellebyr arail fod byddin Spaen heb gvflenwad digonol o ymborth a bod y ffyrdd mor ddrwg fel na fedrant gyrhaedd Santiago yn ddigon buan i roddi unrhy H gymhofth. i'r Cadfridog Linares. DlHYSrRIAD IT LLYNGES SPAENAIDD. DDYDD Mawrth, cyhoeddwvd y pellebyr canlynol a ddmfonodd y Llyngesjdd Sampson at Lywodr. aeth America "Siboney, Gorph 3ydd. Mae'r llynges sydd dan fy llywvddiaeth yn cyriyg i'r genedl fel anrheg ar y 4ydd o Orphenaf ddinystriad holl lynges y Llyngeaydd Carvera. Ni ddiangodd un. Ceisiodd y llyoges ddianc am 9 30 y boreu. Erbyn dau o'r gloch yr oedd eu c-id-long olaf, y Cristobol Colon wadi rhedeg i'r Ian 60 milldir i'r gorllewin o Santiago, ac wedi gostwng ei banerau. Gorfod- wyd y cadlongau Spassiaidd eraill-yr I Infanta Maria Teresa,' 1 Oquendo,' a r "Viscaya, i fyned i'r lan, llosgwvd a chwytliwyd hwy i fynu o fewn 20 milldir i Santiago. Dinystriwyd y 'Furor' a'r 'Pluton' o fewn pedair milldir i Santiago. Ein colledion ni ydyw un wedi ei ladd a dau wedi eu harcholli. Mae colledion y gelynion, debygir, yn amryw ganoedd oddiwrth dan-belenau, ffrwydr iadau, a boddiadau. Y mae genym tua 1,300 o Spaeniaid yn garcharorion, yn cynwys y Llynge3- ydd Carvera." Y Cadfridog Shafter a bellebra ddydi Sul Yn gynair heddyw boreu anfonais air at awdur. dodau Santiaco yn hawlio iddynt ymostwng ac yn bygwth tinbeleau y ddiass os na waaent. Credaf y bydd idd vnt gydsynio a r cais." Oaed pellehyr hefyd yn livsb^su fod Santiago wedi ei darosbWEg yn adfeinon, oad nid oes maavlion wedi cyrhaodd nac ychwaith ddim swyddogol i gadamhau byo

--,0----Chwarelwyr diofal…

Prifathraw newydd Coleg Llanbedr.I

--Helynt Clowyr y De.

Marchnadoedd. --

Lieoi.!

Arholiadau Undeb Ysgolion…

--0--Deddf Moses yn lie Deddf…

Progethwyr Mothodistaidd iw…

-:0:--YR HAF YN Y WLAD.

Advertising

Family Notices

Advertising