Hide Articles List

15 articles on this Page

WL'OR HUGO ON THE EXECUTION…

PREPARATIONS FOR WAR.

A TABLE OF THE ASSESSED TAXES,…

| AUSTRALIAN LABOUR MARKET.

.AWFUL COLLIERY EXPLOSION…

PAUPER SETTLEMENT AND REMOVAL.

23effro! marit anyhb! I

News
Cite
Share

23effro! marit anyhb! I AEDENAWC. PRAITH IV. SWLL I.-Yn y tir cefn, ceir pell oliog ar ddinas Minerfa a'r mor. Yr ochr asicy i'r rhaglawr, uchedd creigog wedi ei icisgo a llwyni, 0 ba un mac llwybr cul yn darwain i'r rhaglawr. Y CYMERIADAU. PENAETH MINERVA. POLIDOR, Madcrydd, MYRON, Ar- fogwr, NEOCLF.S, AMYNIAS, EUPHEXOH, LYKOX, Pysgodwr. PENAETH MINERVA. POLIDOR, Madcrydd, MYRON, Ar- fogwr, NEOCLES, AMYNIAS, EUPHEXOH, LYKON, Pysgodwr. ACTE, Gwraig Myron, CORINA, ei Merch, THEAVO, Oym- ydog, GWRAIG I BYSGODWR. AEDENAWC, Arweinydd Byddin 0 Frythoniaid Barbaraidd, ANARAWD, CADELL, MERFYX, TALLwcH, TRYST AN, ACHWYDDUR. Yniddangosiad CORIXA, a MYRON ac ELPHENOR yn ei x chanlyn. Myr. O! fy mhlentyn !-ti a ddychwelaist. O! gad imi fendithio y gwron a- (Yn gwelcd Aedenawc.J Ah! pa beth welaf ? EIphenor—cymhorth ? Y Brythoniaid Diangwch Cor. Fy nhad Nac ofna; efe, Aedenawc, efe roddodd ei rhyddid i'th ferch, ac efe sy'n dyfod a'th ferch mewn diogelwch i'th freichiau eto. Myr. Pa beth wedaist ? Efe ? A ddaeth yn unigol ? Cor. Bydd ef yn gyfaill iti, yn gynhorthwywr; ac 0! bydd dyner wrtho, fel y bu ef i mi. Gwrando arno, fy nhad. (Yn darwain Aedcuaivc ato.) Ac yn awr, Elphe- nor ? pa fodd mae fy anwylfam ? Myr. (Ar neilldu.) Ac mae ef wedi dyfod yn unigol! Yntef mae pob peth yn ddiogcl, mi allwn feddwl. (Yn betrmol wrtlt Acdenaicc.) DioJch iti-mae gTocsaw it-oes 11awer I Nid oeddwn yn erfyn dy weled cyn gynted-yr wyt wedi dyfod yn nghylch y pridwerth. Aed. Pw! Myn. Na fydd ddigllawn; nid yw genyf eto; mae genyf rywfaint, rhoddaf hwynt iti. Acd. Hen wr, mae'th bridwerth wedi ei dalu prynais ef, gyda rhyddM dy ferch, a'r holl a feddais; rhoddaf y ddau iti. Myr. f Macn syndod.) Tydi! Aed. Yn awr gofynaf am dy gyfeillgarwch, a byddaf fyw gyda thi. Myr. (Ynhoncian.) I fyw gyda mi! Tydi! un o'r Brythoniaid! Aed. Wei, bum yn elyn iti, eyfaddefwyf hyn!- gwraethum di yn garcharor, gwir! — triniais di fel caeth- was, eydanwyft-ond eto, yr wyf wedi gwneud peth gwasanaeth iti hefyd, ac yr wyf yn dyfod mewn heddwch atat. Anghofiwn y cyfan !—Dyma'm Haw—cymer hi, a thi a'm cei, ysgatfydd, yn wirach fel cyfaill, na gelyn. A oes ofn arnat ? Myr. Ofn ? n-n-na. Nid yw Groegiaid byth yn ofnu —ond, a wyt yn sicr-dy fod wedi dyfod yn unigol ? Na nid oes arnaf ii ofn, oud y dinaswv r—os byddant- Aed D'wed wrthynt bod Aedenawc yn dyfod yn unigol idlieu plith, i ofyn am gartref. Os mcdd rhywnn falais am bethau gorphenol, d'wed wrthynt am ddyfod yn mlaen. D'wed, mae Aedenawc yma, i ateb un ac oil. Myr. Y galluoedd trugarog, mae yn heria yr oil ddinas! Aed. Nid oes genyf lawer o olwg arnynt hwy ond, tydi, hen wr, dymunwn i ti fod yn gyfaill imi-a mwy- yn dad. Dyro dy law, fel pe i dy fab. (Myron yn gwneud felly yn aneicyllysgar.) Dyna dda. Ac yn awr, cymer fi i'th gartref, a dysg imi eich harferion dysg fi yn mhlith y Groegiaid, i fod yn Roegwr. Myr. (Yn ddychrynedig.) Myfi dy gymeryd i'm cartref! 0 Aed. Caiff fod mor ddirgel a theml y duwiau. Myr. Tydi ddysgu i fod yn Roegwr a genyf fi hefyd I Mi—mi—mi wn fod—fy mod yn ddyledus iti am lawer, 110 yr wyf yn ddiolchgar iawn iti: ond, yr wyf yn ddyn tlawd; a phe byddet yn westywr gyda mi, byddai rhaid iti gyfranu o dlodi, lludded, a gofal. Aed. Tlodi! yr wyf wedi cefnu ar fy nghenedl a'm cartref. A allaf fod yn dlotach ? Lludded a gofal! A oes y cvfryw He mae Corina ? Pw! pw! hen wr, nid wyt ond fy ngwawdio; d'wed wrthyf, yn hytrach, pa beth a wnaf. Myr. (Yn chwerthin.) Am, yn nghyntaf, bwrw ymaith dy groen. Aed. Fy nghroen (Yn disgwyl ar y crwyn sydd dros ci ysgwyddau.) O hwn. Ha! ha! Wel, bydded felly. Myr. Wedi hyny, mae'n raid iti dori yn fyr dy wallt, a'th farf. Aed. Fy ngwallt, a'm barf? Nawnaffyth; Gwisgir hwynt gan fy nghenedl, er dynodi rhyddid! maent yn cyd-dyfu a rhyddid ( Yn troi, ae yn gicaled Corina.) Ac eto-wcl, wel,—toraf hwynt. Myr. (A1" neilldu.) O! ryfedd! mor war yw yn dyfod. Yr oedd, pan oeddwn i gydag ef, fel ceffyl gwyllt. (Yn uchel.) Wel yutef, mae genyf dir ar y bryniau acw, a gwinllanoedd hefyd; mae'n rhaid gweithio yno; rhaid aredig; a thi- Aed. Beth! myfi aredig; codi'r pridd fel morgrug a gwaddod! Caethion yn unig a wnant hyny, a wyt am wneud caethwas a mi ? Myn y daran ruadwy- Myr. Bydd dawel. Cofia mai ti oedd am fod yn Roeg- wr, ac yr ymni yn dlawd, gorfodir 1i i weithio—nid fi yn unig-fy ngwraig Corina hefyd- Aed. Corina, a wedaist ? Corina lafurio ? Myr. Ie, paham na ? Mae'n raid iddi hi weithio hefyd. Aed. Hi ? Corina ? N a chaiff byth Gweithiaf fi ar unrhyw beth; yr aradr, yr ôg, neu beth a fynot. Beth mwy ? Myr. Rhaid iti hefyd weithio yn yr efail, a dysgu i wneud arfau. Aed. Gwnaf, myn fy mywyd, hyny a wnaf yn 11awen Dyna waith pleserus, gwaith teilwng 0 ddyn, ie, myn Hu Gadarn! Mae gwneud arfau yn sicr o fod agos mor bleserus a'u harfer Myr. Ust, ust! Rhaid iti beidio eu harfer; dynion heddychlawn ym ni; felly, rhaid iti roddi i fyny dy gleddyf. J Aed. Fy nghleddyf ? Myr. Ni oddefir i estroniaid ddwyn cleddyfau i Mi- nerva cymeraf ofal o hono iti. Dyro ef i mi. Aed. Cleddyffynhad ag sy wedi rhoddi amddiffyniad a buddugoliaeth imi dros gant o weithiau! Rhoddi i fyny fy nghleddyf! Yr wyt yn chwareu a'm meddalwch. L Myr. (Yn of nus.) Corina. i Aed. Rhoddi fy nghleddyf i ti? cynt fy ngwaed-fy 7 mywyd y cleddyf a'r dyn ydynt un. Deued a faedd, i'w gymeryd. ( Yit ei dynu.) Cor. (Yn dynesu, gan wenu.J Aedenawc, ti a roddi dy gleddyf i mi. A wyt yn cofio pa fodd y dygais ef ar hyd y mynyddoedd? Ti a ymddiriedi imi yn awr. (Mae yn â ollwng yn araf 0'£ law.) Fy nhad, brysia yn mlaen! yr wyf yn awyddus am weled fy mam. Dos i'w pharatoi ni a'th ganlynwn! Myr. O! ryfedd Elphenor, dos i ddiolch i'r pysgod- wyr, a dwed y cyfan wrthynt. Yn rhoi ei gleddyf! Rhy- fedd! rhyfedd! ( Yn myned.) Cor. (Yn eanlyn Myron, ond yn troi at Aedenawc.) Paham yr oedi, Aedenawc ? Ae4. (Yn gythryblm.) Pwyywef? Pwy a siaradodd am Aedenawc? a'i fi wyt yn ei feddwl? A'i myfiyw Aedenawc ? Mae fy synwyrau yn chwyldroi; mae fel'pe byddai y ddaiar yn dianc oddi tan fy nhraed. Yr wyfyn blentyn yn ffol-nis gwnaf! Aros! Dyro fy nghleddyf i mi eto Cor. (Yn gwenu, ae yn amneidio.) Tyred, Aedenawc! (Yn myned.) Aed. (Guxedi ymdrech galed.) Corina; (Yn rhuthro ar ei ol. DIWEDD PRAITH IY. (I'w barhau.)

----CHWECH ENGLYN I'R CRIBDDEILIWR.

GARDEN OPERATIONS, &c.

FAIRS IN FEBRUARY.

ANTHRACITE FOR STEAM PURPOSES.

ICOALS AND COKE.

.IMPORTANT COLLIERY ARBITRATION…

EXPORTATION OF ARMS7~&T~ ROY…

[No title]