Skip to main content
Hide Articles List

2 articles on this Page

.. Masnach yr Haiarn a'r Glo.

News
Cite
Share

Masnach yr Haiarn a'r Glo. Mae masnach yr haiarn a'r glo yn y De- lieudir yn parhau yn ddigyffro. Yn NGHAERDYOO, ysywaeth, nid oes yr un adroddiad bodd- haol i'w roddi am fasnach y glo. Gwir fod gofyn da am agerlo, ac y mae llawer o longau o bob maintioli yn cael eu llwytho ohono i wledydd tramor; ond er hyny md oes eodiad yn y prisoedd am dano hyd nes y daw hyny, sier yw fod yn rhaid i'r meiscri yn ogystal a'r gwexthwyr yn eu ehwys ealed ddyoddef, oblegyd nid yw yn ddichonadwy fod nemawr o elw i'w gael am y prisoedd a geir yn bresenol. Mae y Dvllau yn y rhanbarth hon, megys cylch- oedd Pontypridd, Clydach, hoU Gwm yr Ystrad, i fyny i Treorci, a Threherbert (oddiethr Pwll y Bute, ond da yw dywedyd fod y strike yno ar ben, a'r gweithwyr wedi derbyn yr amodau), a Ferndale, yn gweithio yn rheolaidd; ond isel yw y cyflog am eidori, ac isel yw y pris a geir am dano. Cliriwyd glo allan o Gaerdydd yr wythnos ddiweddaf gan 47 o agerlongau a 64 o hwyl-longau, yn llwythog o 70 960 o dunelli o lo, 1517 o dunellx o patent fuel, a dim ond wyth tunell o haxarn. Yn rhanbarth ABERTAWE, nid oes yma ddim cyBur gwirioneddol iw adrodd, oblegyd nid oes yma ond ychydig neu ddim yn cael ei wneyd yn masnachau marehnadol y 11e. Ni fu masnacn yr haiarn erioed yn waeth yn y gofyn, n. r pris am dano. Nid yw mwyafrif y prif-weithfeydd e'r braidd ond gweithio haner eu hamper, ac mae sefyllfa y gweithwyr tlodion, alr arnynt, yn hollol wahanol i'r hyn ydoedd bedair blynedd yn ol, pan oedd y Jyflogau yn eu galluogx x gael pobpeth yn gysurus. Yn YSTRADGYNLAIS, ni welwyd y fath amser yn yr ardal hono yn nghof neb sydd yn awr yn fyw—ugexn- iau o r gweithwyr tan wedx mynedx ffwrdd, ac vn gweithio tua Ferndale a Chwm Rhondda am ryw nominal wages, braidd diaon i gadw corff ac enaid gyda eu gxlydd. Cyfeiriais yn fy adroddiad yr wythnos ddiweddaf fod canoedd o lo<wyr weda cael €U taflu allan o waith yn un o byllau y P. D's yn eich cymydogaeth chwi yna. With alw dydd Sadwrn yn MOUNTAIN ASH, cefais allan fod yr haen ddwy a naw o to yn y Middle Dyffryn wedi ex hatal x w gweithio, a thrwy hyny fod 250 wedx myned yn segur. Ond da oedd genvf Sywedfod Mr.Havard, y goruchwyliwr, In gwneyd ei oreu iddynt gael yr haen chwech a naw yn yr un lofa. Mae llawer o'r glowyr yn gweithio ar delerau dyddiol yn Nglofaoedd Fforchaman a Cwm- iJnnar pvllau glo yr un cwrcm. Wedi croesi heibio i breswylfod Arglwydd Aber- dar, a thros y mynydd i ITEKTHYR TYDFIL, cefais ar ddeall fod ymdrechion yn cael eu gwneyd yma i gychwyn tinplate works, a r lie sydd wediei ddethol yw hen Weithfeydd Haiarn Penydarren, y rhai oddiar pan weithiwyd eu glo sydd wedx eu gadaol i ddadfeilio. Credir yn awr y daw yma waith alcan blodeuog. Ychyjig J adfyw- iad sydd yma yn y gweithfeydd haxarn. Mae rhyw sibrwd yn cael ex daenu am gychwyn y Gyfarthfa, ond md oes dxm profion pellach na hyn yn awr Mae mas- rtaoh v elo yma yn awr yn hytrachyn arafaidd, a'r prisoedd yn gostwng, oddieithr am y glo goreu. Yn KYMNI, Bid'oes ond ychydig o gyfnewidiad wedi lie yn ngweithgarwch y glofeydd. Am vr ordinary qualities of coking coals, m?e Sfyn gweddol dda, tea mae cynydd mawr vn y oaia am y glo goreu, yr hyn yn tebre a wna baihau o hyn allan. tie r Sa weithient yn y m*n taarn S cael eu talu ar y gostyngiad gan Jwmri gwaith haiam y He hwn, dydd Sadwrn. Yn TREDEGAR, mae dosraoau gweithfeydd yr haiarn yn parhau i fyned yn mlaen, acme^ysbaid •Wythnos neu bythefnos bydd y ffwrnesi Tivdlo wedi eu cyneu. Mae bod yr ymborth SM Su Vf be a J(hif4 wedi S mae4 tetytoliwydd y cant waith mewn lleoedd ereill. Yn nyffryn GLYNEBBW, maepob peth yma yn dangos golyglen o fvwioerwydd cyifredinol yn nghysylltiad a Isuach gio, hlkm, a dur. Er's ychydig T amser yn ol mae ffwrnes ychwanegol wedi ei chyneu, yr hon a fa yn segur er s amser. Mae hyn yn gwneyd deg y Jweithio yn Ebbw, heblaw y rhai sydd yn victoria. Mae wyth o rolling mills mewn llawn waith yn Nglyn Ebbw, a thros 80 o ffwrnesi pydlo, a rhwng 76 ac 89 o ffwrnesi hallo. Mae y gweithfeydd dur yn myne vn mlaen yn rheolaidd, ar pyllau glo yn troi allan wmbredd afrifed o lo; ond y gwaethaf i'r glowyr yw, fod y pyllau yn rhy lawnion o weithwyr, y rhai a ddeuant yno o ranbarthau ereill; hyn, gyda bod y cyflogau yn isel, sydd fel hunlle arnynt. Yn BRYNMA WR, nii oes yma neb yn gweithio haner eu hamser. Ond mae yma sibrwd, pan elo yr amodrwym ardrethol bresenol allan ar weithfeydd Cendl, y bydd i amodrwym ardrethol newydd gael ei rhoddi i foneddig- ion o'r lie, ac y bydd yr hen weithfeydd eto mewn llawn fywiogrwydd fel cynt. Chwef. 13. MASNACHDEITHIWK.

Advertising