Skip to main content
Hide Articles List

4 articles on this Page

AMERICA.

News
Cite
Share

AMERICA. Efrog Newydd, Mawrth 6. Cymmerodd brwydr boeth le ddoe rhwng fyddin Van Dorn a llu o Undebwyr, yn cynnwys pum catrawdo wyr traed, ac oddeutu pum cant o wyr toeirch, yn Springville, tair milltir arddeg i'rdeau o Franklin, Tennessee. Torwyd tri chatrawd o'r ttndebwyr yn yflion, neu fe'u cyramerwyd yn gar- charorion gan y Gwrthryfelwyr, ond diangodd y gwyr meirch a'r gwyr traed (?) yn ddiogel. Mae'r Cadfridog Gilbert yn cael ei feio yn fawr am beidio flanfon adgyfnerthion i'r Undebwyr o Franklin. (Fe wel y darllenydd mai rhyw hanesyn go ryfedd Yvr yr uchod. Dywedir mai pum catrawd o wyr traed a phutn cant o wyr meirch oedd y llu Undebol, diangodd y gwyr traed aV gwyr meirch yn ddiogel, ac etto fe dorwyd tri chatrawd yn yfflon !) Mae cynhwrf mawr wedi cymmeryd lleyn Detroit, 0 herwydd fod negro wedi dirdreisio merch wen. Metbodd y dorf gael gafael yn y negro, ae o herwydd n y hyny cyflawnasant weithredoedd anfad ar y negroaid Oedd yn byw yn yr ardal, gan ladd pumtheg o honynt. Mae y Cadfridog Clay wedi cael ei ail ethol feIllys genadwr i Rwsia. Yr oedd yr Alabama yn Ynys Caynan ar y 6fed, Xo ymdrechu cael ychwaneg o forwyr i'r bwrdd. Yr o<dd y Cadfridog Wilkes a phedair o agerlongau rbyfel y tu allan yn ei gwarchae. Mae y Cadfridog Gwrthryfelgar Van Dorn wedi f^vneyd cvnnyg i gychwyn ar Franklin, Tennessee, ond gyrwyd ef yn ol gan yr Undebwvr. Mae'r orwydro yn parhau. Y mae yr ysgarmesio o gylch Nashville yn lied fywiog. Mae'r gair a daenid fod cynnygwedi ei wneyd ar fywYd y Cadfridog Uudebol Banks, yn anwireddus. Gwnawd amlygiad o deimlad gwrthryfelgar yn Orleans Newydd ar achlysur danfoniad lluaws o S^rcharorion Gwrthryfelgar i'r Gogledd. Cyfarfu Wer mawr o bobl i weled eu hymadawiad, y rhai a ^ftaethant amlygiad o amryw deimladau croes, ond ptifonodd y Cadfridog Banks gatrawd o filwyr ar eu r*ws, a gwasgarwyd hwy heb i unrhyw gynhwrf Pellach gymmeryd lie. Pasiwyd yr ysgrif i dderbyn Colorado a Neva i tnewn i Dalaethiau yr Undeb gan y Senedd, ond. /flethwyd ei gario.yn Nhy y Cynnrychiolwyr, gan na y i ystyried yr ysgrif ond yn ei thro ^olaidd. Khaid oedd dibenu a'r mateion oedd gerbron yn gyntaf. ^Cyn gohirrad y Senedd, dywedai Mr. Doolittle, o Wisconsin, y dylasai mynydau olaf y Senedd gael eu Pasio mewn gwneyd rhywbeth heblaw edliw beiau i'w ij'lydd. Dywedai fod pob amgylchiad yn myned "rofi y buasai i America lethu y gwrthryfel, a sefyl- 0 flaen y byd yn fwy, yn gadarnach, ac yn fwy gogo. nag y daeth i feddwl dyn i ddychymmygu oedd am ddangos i'r bradychwyr gartref, ac i'r ^"l oedd yn son am ymyraeth dramor, mai dim ond ,e*ydd ddechreu ymladd oedd America, ac y yddai iddi ymladd byd y diwedd. Yr oedd America J prynu taleithlau Louisiana a Florida er mwyn tramwyfa i'r cefnfor, a beiddiai ddywedyd yn 1-1 yn enw* y Gogledd.Orllewin,cyn y byddai iddynt oddef llywodraeth annibynol wrth enau y Mis- c 8s'Ppi, y byddai iddynt droiLouisiana i'r hyn ydoedd i America ei phrynu, yn diriogaeth o gorsydd ^aeth trigianedig gan greaduriaid rheibus. Yr am hysbysu i'r teyrnasoedd hyny oedd yn j»ry«imu y fath beth a theyrnas annibynol yn y ^^•Orllewin, na fyddai i bobl yr Unol Daleithiau g" I1 roddi fyny hyd y nod pe byddai i hyny gael ei fatn|y« gan ddinystr yr oil o America Ogleddol. Ei 0 ef oedd mai y Werinlywodraeth Americanaidd Y gallu politicaidd a ragddywedwyd am dano yn *V, Propbwydi, ac am yr hwn yr oedd pob dyn da • 1 oes ™'ec^ bod yn dysgwyl,ac yp gweddio am hofi » a,lt a pharhad pa un yr oedd y Nefoedd a'i Y ^ogrwydd wedi gwystlo. ^ifarydd Grow, yn ei anerchiad ymadawol yn X y Cyunrychiolwyr, a ddywedai, pa gyfnewid- 4ttU.by»ag a wnaed yn nhrefniadau cymdeithasol bar)hl'ICa, y byddai i'w chyffiniau tiriogapthol ^yfT "wasta^0^ yr un> Khaid oedd cario y tn'aen byd nes diarfogi y Gwrthryfelwr olaf. g4r^-v^°dd y Llefarydd Grow bleidlais o ddiolch- 04d C u?fr>doVy Ty, arwydd o barch na thalwyd j^nwaith o'r blaen i un Llefarydd. ^yfarfod mawr wedi cael ei g\ nnal yn Trenton, ^ewydd, i'r dyben o glodfori marwolaeth °6 sat^ru rhyddid y bobl dan ^wnawd areithiau yn gosod allan fod y bobl } go1)a^eth cyflwr na'r Awstriaid, ac yn datgan %iedslth/ buasai i Lywodraeth y Dalaeth wneyd ei trwyamddiffyn y dinasyddion. Pasiwyd j ncoln^°la^aU condemnio awdurdod diderfyn ^rav»Sfe(j ?.r ^fysor a chleddyf y genedl, a'r gallu a uiennid ganddo ar bersouau y dinasyddion, gan ddatgan mai dyledswydd yr holl Daleithiau oedd sefyll yn gyridyn a chadarn yn erbyn pob trawsym^ wthiad ar eu hiawnderau, ac fod ysgrif y cydrestriad yn drawsymosodiad ar benarglwyddiaeth Jersey Newydd. Condemnid defnyddiad negroaid yn y rhyfel, a dywedid fod Jersey Newydd yn hollol gioes i gario y rhyfel yn ml&en oddieithr ar sail unol a chyfansoddiad y wlad. Mae cyfarfod dylanwadol wedi cael ei gynnal yn y gyn Efrog Newydd i'r dyben o annog gosodiad y rhaft bellebrol thwng America a Lloegr. Pennodwyd pwyllgor i weithredu, a thanysgrifiwyd tair mil o bunnau at yr auturiaeth gan bump o foneddigion. Ystyrir y flfaith yn debygol fod brwydr wedi dygwydd yn Vicksburg, a bod y Gwrthryfelwyr wedi ffoi o'r ddinas. Mae llawer o bryder yn ffynu o ethryb i Charleston. Mae yr anturiaeth yn erbyn y He yn gadarn iawn, a gwneir pob ymdrech i'w gymmeryd. Mae y Cad- fridogBeauregardwedigwneydeioreu i gadarnhau ac amddiffyn y lie, ac y mae ganddo lynges gref. Mae yr hanesion o, barthed y gwnfad Indianola, yr hon a gymmerwyd oddiar yr Undebwyr, yn gwahan- iaethuynddirfawr. Dywed rhai ei bod wedi derbyn niwed mawr, ac ereill ei bod mewn cyflwr parod i ryfel. Mae y llynges Undebol yn Port Royal yn rhifo 120 o longau, yn cynnwys tair ffreigad ac ugain gwnfad, a Ilu o 30,000 o wyr. Mae Senedd Efrog Newydd wedi pennodi pwyllgor i ymweled a'r Llywydd Lincoln o ethryb i'r carchar- orion o Dalaeth Efrog Newydd sydd yn Amddiffynfa M'Henry, pa rai y dywedir sydd wedi cael triniaeth giaidd gan y Gwrthryfelwyr. Dywedir fod y Llywydd Undebol yn Baton Rouge wedi gwrthod cydnabod y catrodau negroaidd. Y mae y Cadfridog Banks wedi cyhoeddi gorchymyn fod y catrodau negroaidd i gael eu hystyried fel yn gydradd â'r catrodau gwynion. Ymosododd yr Undebwyr ar Amddiffynfa M'Allister, Savannah,ar y 3ydd, ac yr oedd y brwydro yn myned yn mlaen pan ddaeth y newyddion diwedd- araf i law. Cynnaliwyd cyfarfod mawr yn Efrog Newydd neithiwr, y Maer yn y gadair. Pasiwyd pcnderfyn- iadau Undebol, a phennodwyd pwyllgor i ffurfio CynghrairUndebolTeyrngarol cynnwysedig o ddinas- yddion Efrog Newydd. Pasiwyd penderfyniadau hefyd yn condemnio ymyraeth tramor fel peth an- nghyfeillgar i'r Unol Daleithiau. Dadleuai Mr. John Fan Bureu dros gario y rhyfel yn mlaen yn egniol hyd nes y dymchwelyd y gwrtbryfel, a cbymmer- adwyai weithred y Congress yn rlioddi awdurdod llawn i'r Llywydd dros y drysorfa a'r milwyr- Siaredai amryw Ddemocratiaid eraill o blaid y rhyfel.

POLAND.

—♦ - MARK-LANE. LLUNDAIN.

MARCHNADOEDD CYMREIG. *