Skip to main content
Hide Articles List

1 article on this Page

[No title]

News
Cite
Share

INDIA-Y MILWYR. IfA-E yn hyfrydwch o'r mwyaf genym gyflwyno i sylw arllenwyr SEREN CYMRU y llythyr dyddorol a gan- oddiwrth ein brawd hoff, y Parch. Thomas Evans, eln Cenadwr Ilafurus yn Muttra. Hyderwn y cawn glywed oddiwrtho mor fynych ag y byddo ei amser gwerthfawr yn caniatau. MUTTRA, E. INDIA, ■' HYD. 17, 1860. tr(rY ANWYL PRAWD PRICE,—Addaw&is i chwi er ya ac n" °' y buaswn yn ysgrifenu llythyr Cymraeg yn avvr r, .e 'w&ith, os buasai i ryw gyfaill o Gymra fy anrhegu a y 11 f CymraeS >—daliasOch fi ar fy nghair danfonwyd sddew'd80 awr we^e yn cynnyg cyflawnu fy Ilydl yn hoft' genych chwi ac ereill glywed fod y gwaith sen l y^° i raddau yn y wlad bell hon y dyddiau pre- B0,« Ar ol yr ystorom fawr a chwythodd mor chwerw ddiS y.w'ad yn 1857-58, yr oedd dysgwyliad mawr am ArJEf ge.nym, yn mhlith y paganiaid; a diolch i'r foif 7dd' n'd cwW ofer y bu y dysgwyliad hwnw. Diau .fbd Yl' Ystorom'wedi chwythu llawer o niwl a tharth coel- fod -j i wlad y fagddu fawr; a'r canjyniad yw, ^e J0 edd oedd o'r blaen, mewn dygn dywyllwch yn awr i'w ° ^radd 0 °^euni pur y nef. Mae y llwyddiant sydd brawf mewn amryw o'n gorsafau cenadol yn ddigon o bends ° • n* Yr ydych wedi clywed yn barod am y gwaith gedig sydd yn myned yn mlaen yn Delhi. fej ae y gwaith liwnw yn parhau i gynnyddu ac i ym- OdHiwIi. ^ewn ^ythyr a dderbyniais yr wythnos hon soon t u Un °'r.cenadon yn Delhi, dywed We hope to tho°r>lave a *'ne churches extending from the Jumna yn I' Dyna i chwi, anwyl frawd, efengyl Iesu gwawr'dooafon hyd afon, acpid yw etto ond dechreu Rolen •°«i Pen%ch> medd fy enaid, i'r amser y gwelir "/> TA111,; Haul mawr y Cyfiawnder yft llanw y byd, "An"! i i^r'" Clywaf lais yn adseinio o Aberdar— AMEN! AMEN !1» ^ynag, hid amcan y llythyr hwn yw darlunio sef- o^nno' crefydd yn mhlith yr Hindwaid (gwnaf by fly °'r cvff UW 8 m?n)' ond y" hytrach rhoi bras-ddarlun mhlith 8°goneddU8 sydd yn India yn y dyddiau hyn yn °edd olvJf ^lwy.r- Gweled milwr yn myned i d^ Dduw Wir v ovf ddyeithf iawn J™ y wlad hon oddigerth, yn 0rcAi,r»f,JyW o °rf°dwyd i fyned i Eglwys Loegr, drwv crefvdrf Cadben. Crefydd heb ryddid cydwybod yw »eu anfodd Vr 11 w"ugan hyny' rhaid myned' bodd 100 o'r tm 1v horeu Sabbath, er fod 99 o bob ynte yn |J °^ ]!y" nai11 ai y« rhegu y pregetlwrr, neu aeth! n» j ? 01"d1nhadau crefydd drwy yr holl wasan- yw? •n yw gemau o flaen y moch, beth swyddwvr o fc!u °vSie^—rhaid yw i'r trueiniaid hyn (y Mawr y cvssondph LUfuddhau 1 Victoria ° flaen Iesu yr aeddfwyn Oea S y fath Srefydd ac efengyl I, ,L .I ■!1.1.1> .1 Anniiwioldeb y rhai a elwir yn Gristionogion sydd wedi ac yn bod yn un o brif rwystrau ar ffordd llwyddiant gwir grefydd mewn gwledydd paganaidd. Hyn fu achos Hof- ruddiad creulon yr anfarwol John Williams yn un o ynys- oedd Mor y De. Ie, hyn fu achos cynhwrf ofnadwy India yn 1857-58, pan y syrthujdd miloedd yn aberth i'r cleddyf gwaedlyd. Hwn yw y cwmwl du sydd wedi rhagflaenu goleuni dwyfol y Ceidwad i bob gwlad baganaidd, ag sydd y dydd hwn yn cyfryngu rhwng preswylwyr bra- a chysgod angeu" a dysgleirdebei ogoniant Ef. Tra y gwel y pagan tywyll, ond sobr, ein njorwyr a'n milwyr ni wrth y miloedd (a hwy yrr,Gristionegion !);1D crwydro ar hyd a lied ein heolydd, mal bwystfilod gwylltion 0 dan ddylanwad ofnadwy meddwdod, pa obaith all fod am y cenadwr i ddarbwyllo y pagan i newid ei grefydd sobr ef am grefydd feddw y Cristion ? Nid un waith y mae hyn wedi ei daflu i'm gwyneb I pan yn pregethu Crist yn heolydd Muttra; ac efallai ar y pryd ttifer o filwyr tneddw yn myned heibio. Canys, cofier, mai Cristion yw pob dyn gwyn yn ol tyb y pagan, yr hwn a farna grefydd leau nid wrth gymmeriad yr ychydig o wir Gristionogion sydd yn y wlad,, ond oddiwrth ymddygiad annuwiol y torfeydd o Gristionogion di-dduw a welant o ddydd i ddydd. Yr oedd hyn mewn modd neillduol i'w weled yn y fyddin, lie mae meddwdod, godineb, cabledd, a braidd bob pechod arall mor gyffredin. Ond ùiolch 1 ie, diolch byth—mae arwyddion er daioni i'w canfod yn rhesau ein milwyr yn In4ia y dyddiau hyn. Buasai yn rhy faith i mi roddi hanes manwl o'r gwaith gogoneddua sydd yn awr yn myned yn mlaen yn y fyddin yn India. Digon yw dywedyd, fod cyffro cyffredinol yn mhlith yr esgyrn sychion hyn, ac fod pob argoel i weled ya fuan lu mawr iawn o honynt yn sefyll ar eu traed o blaid Brenin Seion. Mewn rhai gorsafau milwrol, mae y swyddwyr a'r mil. wyr yn cyd-ymrestru o dan faner Calfaria—?yn cyd-foliannu fr Oen fu farw—ac yn cyd-ymladd o blaidlledaeniad teyrnas nefoedd. Mae yr awed wedi cyrhaedd Mattra a Meerut, acymaecalon Cymro yn llamu mewn gradd o Iwyddiant a gorona ei lafur gwan yh y lleoedd hyn. Fy nyben penaf wrth ysgrifenu y llythyr hwn yw rhoddi banes bedydd a gymmerodd lie yn Meerut ar yr 20fed o'r mis diweddaf, ac hefyd, os nad a y llythyr yo rhy faith, rhoddaf ycliydig a lianes ein gwaith yn Muttra. L)rwy y flwyddyn ddiweddaf, yr oedd catrawd, a etwir y "Corabineers," yn gorsafu yn Muttra. Gan nad oedd un chaplain yn y Ho, galwwyd arnaf un dydd i yotweled a dyn claf yn yr hospital, yr hwn druan oedd arymadael a'r byd hwn, heb fod, wrth bob tebygolrwydd, yn barod i gyfarfod ili Dduw. Ar ol hyn yruwelais a'r hospital yn fynyeh, a chefais ganiat&d i sefydlu addoliud yno bob boreu Sabbath, er budd i'r cleifion. Ar ol y cyfarfod byddwn yn ymweled a phob un yn bersonol wrth ei wely, gan rhoigair o gynghor, a gadael tract neu ddau ar fy ôl. Ar un borea Sul, pan yn y gwaith hwn, cyfarfvddais a dyn o'r enw Pratt, ac wrth ymddyddan ag ef, gwelais y dograu yn treiglo yn ami dros ei ruddiau. Dywedodd wrthyf, Syr, yr wyf fi yn bechadur mawr-mawr iawn, ac ofnwyf fy mod ar wely angeu-beth a wnaf 1" Cyfarwyddais ef at y Ceidwad, ond ni allodd am amryw ddyddiau gael gafael ynddo. Ei bvehod oedd ei gwyn, ali faich trwra a gyn- rb!1¡ b'