Hide Articles List

2 articles on this Page

ESGOBION A RHYFEL.

News
Cite
Share

ESGOBION A RHYFEL. GAN HENRY RICHARD, Ysw.; A.S. Yn Nhy yr Arglwyddi yn ddiweddar, dar- fu ichwech o esgobion anghoflo eu swydd gysegredig mor belled, fel ag i bleidleisio yn flafr gwleidyddiaeth y Llywodraeth mewn cysylltiad a'r Rhyfel Affghanaidd. Mae yn wir nad. yw y chwech yn perthyn ond i'r rhestr isaf o'r fainc Esgobolj nid oes yr un enw mawr yn eu mysg; nid ydynt yn cynwys dynion o allu y diweddar Esgob Wilberforce, neu Archesgob Tait, neu Esgob Temple, neu Esgob Fraser-preladiad o feddwl a chalon gwir fawr; ond eto, y maent yn esgobion- pen bugeillaid praidd Tywysog y Tangnefedd —neu, o'r hyn lleiaf, y maent felly mewn enw. Enwau y chwech ydynt-.Dr. Camp- bell, o Fangor; Dr. Durnford, o Chichester; Dr. Ellicott, o Gloucester a Bristol; Dr. Atlay, o Hereford; Dr. Claughton, o St. Albans; a Dr. Basil Jones, o Dyddewi. Yr oedd e gweddill a'reagobion yn absenol oddi- gerth Esgsb Rhydychain (Dr. Mackarness), yr hwn, mewn modd teilwng, a bleidleisiodd o da uniondeb, heddweh, cyfiawnder, a chref- ydd. Buasai yr anrhydeddus Esg >b Man- chester yn pleidleisio yn erbyn rhyfel out buasai cystudd. Rhoddodd y goreuon a'r doeth o'r pendengion hefyd eu pleidlais yn erbyn y rhyfel, vn cynwys Iarll Caernarfon, larll Shaftesbury, Iarll Derby, ac Arglwydd Lawrence. Mae yn ofidus meddwl fod dau ar hugain allan o'r faine lawn o bedwar ar hugain o esgobion fel hyn naill ai yn wrth- wynebol neu yn abaenol, neu yn ddihidio ar y fath aeblysur mawr a phwysig. Yn y dyddiau hyn, pan y mae anffyddiaeth yn cyfansoddi amrywiolganghenau o gymdeithas eyfeirir llawer gwawdair yn erbyn o(n' usrwydd ac anghysondeb gweinidogian cref ydd; gan hyny; y mae yn ddwbl bwys ig i'r rhai hyn fod yn ofalus a gochelgar i beidio a goaod eu huusin yn ajored i'r cyfryw ymosodiadau, nac unrhyw gwrs o weithrediad a ddyga ddianrhydedd ar achos cysegredig Duw a Christ. Ond yr oedd gwaith nifer o esgobion yn pleidleisio dros y rhyfel Affghanaidd yn gwrs gwleidyddol a thuedd uniongyrchol ynddo i dynu i lawr ar yr Eglwys wawdiaetlt hyd yn nod dynion di- broffes y byd, heb son am ofid dynion cr. fydd- ol. Y dydd dilynol, mewn cyfarfod cyhoedd- us yn Nottingham, achlysurodd ymddyg ad y chwe' 'bugail' i Dduc St. Albans ddweyd ei farn yn y moddcymhwysiadol hyn:—«Yr wyf yn gofidio fod chwech o esgobion, tra yn dysgu eu praidd i weddio am heddwoh ar y ddaear ac ewyllys da tuag at ddynion, wedi camdybied eu dyledswydd gymaint fel ag i bleidleisio dros yr hyn fvdd o angenrheid- rwydd yn achosi trueni a dyoddefaint mawr/ Un mwy nit'r esgob—yr Apostol Paul-a ddywedodd yn y rhagolwg ar farw, 10 hyn allan y rhoddwyd coron cyflawader i'w chadw i mi, yr hon a rydd yr Arglwydd, y Barnwr cyfiawn, i mi yn y dydd hwnw.' Ond pa. fodd y gall yr esgobion fabwysiadu y cyfryw iaith ddifrifol ac obeithial yn wyneb eu rhag- olygon hwy am y diwrnod hwnw, wedi idd- ynt yn gyhoeddus gymeradwyo creulonderau y Rhyfel Affghanaidd? Yo ychwanegol at y chwe' esgob oeddynt yn bresenol yn y Ty yn pleidleisio dros y rhyfel, darfti i Dr Jackson, o Lundain, a Dr Magee, o Peterborough, 'gyplysu,' fel y dywedir, yn ei ffdfr. Ni fu y ddda hyn, er yn llywodraethu dros esgobaeth- au pwysig, yn nodedig iawn mewn dim er cynydd cenedlaethol y wlad. Mae Dr Magee, yn wir, yn hynod am ei araeth fawreddog, yn mha un y dywed y byddai lyn well ganddo weled Lloegr yn rhydd na Lloegr yn sobr.' *Ac adnabyddir Dr Jackson, hwvrach, yn benaf, fel awdwrllyfryn bychao ar 'Bechadur. usrwydd Pechodau Bychain,' end cymeradwya. yntau y rhyfel yn Affghanistan! Mae golyg- feydd rhyfel yn cymeryd i mewn y pechodau â'r creulonderau Ølwyaf ar y ddaear-sathru dynion yn ddarnau, tori eu cefna*, diberfeddu march a'i farchogwr, curo yr ymenydd allan, gwtbio i mewn y llygad, dianrhydeddu gwragedd, cigyddio y claf, yr oedranus, a'r babarj-—dyna ydynt waith rbyfe Ac eto, y mae un o'r esgobion a bleidiasant y Rhyfel Affghanaidd, yn cael ei boeni gan ystyriaeik o 'beqhadurugrwydd pechodau bychain!

j Y MEISTRI A'R GWEITH