Hide Articles List

3 articles on this Page

E^olgglati t

NODION 0 LUNDAIN

BYWYD CENADOL YN CHINA.

News
Cite
Share

na swn yn bodoli. Tydi, 0 Deyrnben Ysbryd- ol! a ddaethost allan yn dy allu crtadigol, ac yn gyntaf a wabenaist y rhanau mwyaf llygredig oddiwrth y par. Ti wnaethost y nefoedd. Oddiwrthyt ti y derbyniodd pob path eu bodolaetb Mae llwythau am- rywiaethol y bodau israddol yn ddyledus i ti am eu dechreuad. Mae dynion ac anifeiliaid a choed y maes oil yn gydgyfranogion o dy garlad di, 0 Tien! Mae pobpeth byw yn ddyledus i dy ddaioni di; ond pwy sydd ya adnabod yr hwn sydd yn estyn y bendithion hyn iddo? Tydi yn unig, 0 Arglwydd, ydwyt wir riant pobpeth.' Ac ar derfyn y seremoni: 'Mae gwasanaeth ein mawl wedi cael ei gwblhau, ond ni fedrwn ddatgan ein defosiwn megys ag y dymunem. Mae dy ddaioni penarglwyddiaethol yn anfeidrol.' Mae yn anhawdd i un gredu ei fod yn darllen llyfrau paganaidd pan y cyferfydd a'r fath lyniadau a hyn; ac y mae yn beth: anmhosibl amheu, pan yr ystyriwn eu cydgerdiad a chofnodiad ysbrydoledig y greadigaetb, nad Jdynt wedi deilliaw oddi- wrth draddodiad y patriarchiaid. Mae y mawl-gerddi terfynol hefyd yr un mor fynegiadol: 'Ti wnaethost bobpeth byw. Bychain a mawrion a gysgodir gan dy gariad ti. Mae ystyriaetho dy ddaioni yn argratfedig ar galon dy was, fel na fedr fy nheimlad gael ei gyflawn. arddangos. Yr ydwyt yn ein goddet â. chymwyna&garwch mawr, ac er gwaethaf ein anhaeddianau, rhoddi i ni fywyd a llwyddiant/ Yn mbob man o'u llyfrau hanesyddol, cawn gydnabydd- iaeth .'i uchafiaeth ef ar frenhinoedd a thywysogion. Dymchwela freninoedd a weith- redant yn anghyfiawn, a sefydla ei orsedd ar gyfiawnder. Cyflwynir 11 won iddo ef. Cyhoeddai un ymerawdwr y dylai ympryd a dagrau fyned o flaen aberthu. Cyftesafun arall fod pob meddwl da yn dytod oddiwrtho ef. Cydnebydd un arall yn ostyngedig iawn nas gall dynion blymio ei fwriadau et; ac er ei fod yn hollbresenol, eto ei fod mewn ystyr arall mor uchel fel nad yw yn gwneuthur sylw obobpetb ar y ddaear, Ac nid dyna y cwbl; cawnef hyd yn nod yn cael ei hdni ei fod wedi gosod i fyny lys barn yn ein calonau-eydwybod, wrth yr hon y'n bernir ni. Arddangosir ymerawdwyr yn cn wilio i mewn iddynt eu hunain i gael sierwydd pa un a oedd eu hamcanion hwy yn gyfia-wn ac anrhydeddus, a'r gosodiad mawr aydd yu rbedeg drwy'r cwbl, a'r hwn a broffesir sydd yn gorphwys ar bob un a esgyn i'r orsedd yw, cario yn mlaen eu llywodratth ar yr un egtoyddor d'r hon y gweithreda Shang-ti arni yn ei weinyddiaeth oruchel a bentiigedig j yr hyn sydd yn ein hadgofta o'r darn adnod brydfeith hono yn ei chysylltiad, 'Byddwch gan hyny yn berffaith, fel y mae eich Tad yr hwn sydd yn y nefoedd yn berffaith.' Bydd un dyfyniad allan o lawer yn ddigon i ddangos y golygiad yma ar ddyledswydd breninoedd. Yn y Shoo King, Ilyfr i., adran iv (oyfieithiad Dr. Medburst), ceir yradroddiad pendant caniynol—'Mae gan drefniant nefol cysylltiadau yr' hia ddyuol (b.y., cydrbwng tywysogion a gwladweinwyr; rhieni a phlant; brodyr hynaf ae ieuengaf; gwyr a gwragedd; y cyfeillion a chymdeithion) eu gwahanol gyfreithiau; gadawer i ni, gan hyny, gywiro ein pum' cyfraith hyn yo unol A'r trefniant hwnw, ac yna, 0, sefydlogrwydd a chyfander y cyfangoddiad dynoll Mae'r Nefoedd yn cefnogi y rhinweddol, gadawer i ninau ddefnyddio yr un gwobrau. Mae'r Nef- oedd yn oosbi y drygionus, gadawer i ninaa ddefnyddio y pum' mathau o gosb, ac yna, mor wasanaethgar i ddynoliaeth! DYMA HOLL I WAITH POB LLYWODBAETH; bydded i ni ymegnio! bydded i ni yraegniof Ond a oddefir Shang-ti i fod yr unig wir a'r bywiol DdIlW, neu a oes gwrthddrychau addoliadol eraill yn csel eu parchu yr un modd? Nid oes yr un b6d yn cael ei osod yn gydradd ag ef. Gelwir ef. 'Yr un Uwch Y ulerodroj, y mwyaf anrhydeddus a'r mwyaf engbydmarol;' ac megys Inas gall dau ymer- awdwr gyd-deyrnaeu, na dau fod yn ben i'r un teulu,' felly dadleuir 'nas gall dau Shang-ti fodoli.' Yn y llyfrau henafol y mae dosbarth o fodau ysbrydol yn cael cyfeirio atynt a elwir 'shin' neu ysbrydion. Ond y maent hwy yn lleol a meidrol, ac yn gyfyngedig yn eu gweithrediadau, megys ysbrydion y mynyddoedd, y dyffrynoedd, yr afonydd, a'r llynoedd; ac addolid hwy, ac offrymid aberthau iddynt yn enwedig mewn amser- I eedd diweddarach. Ond yr oedd yr addoliad I hwn o natur wahanol, ac o radd lawer is na'r I addoliad a gyflwynid i'r Pen Rheolwr. 1 Daliant safle nid annhebyg i'r angylion; a ] eheirdarnau yn mha rai y sonir am oanynt f yn addoli Duw fel dynion. Mewnemyncyf- lwynedig i Shang-ti fel brenin ysbrydol, j dywedir, 'Llawenha dynion ac ysbrydion ynghyd wrth dy folianu di.' A dynodir hwy hefyd yn gyffredin fel eenadun Duw,—yn i derbyn ei orcbymynion, yn cyflawni ei gyfar- wyddiadau fel y gwna swyddogion yr ymerawdwr i'w meistr. Oddiwrth yr uchod, 1 yr ydym yn gweled unoliaeth ac unhcfiaeth Shang-ti yn cael ei brofi tu hwnt i ddadl fel y ffordd yr arferid a meddwl aca dano gan yr hen Chineaid. Ac nid oedd ganddynt yr un ddelw o Shang-ti. Gwaherddid eilun-addoliaeth, ac nid oedd eilun-dduw o unrhyw fath yn cael ei godi yn China hyd oddeutu dechreu y cyfnod Cristionogol, pan y dygodd Budd- hwaeth ei dduwiau lawer a'i arglwyddi lawer i'r wlad. Yr oedd gauddynt fath o lechau ysgrifenedig ar ol eu dynion mawr, ac offryment roddion ar eu beddrodau; ond y liechan byn oedd yr unig nod o anrhyiedd a oddefid, a gwaherddid hyd yn nod hyny yn yr amserau boreool. Mor fendigedig ydyw cael y fath olygiadau am Dduw yn cael eu hysbysu mor oleu ac eglur yn nghoflyfrau y genedl fawr hon! A chan fod lyn mhob cenedl bob un sydd yn ofai Duw ac yn gweithredu cyfiawnder yn gymeradwy gandde ef,' pa faint yn yr amseroadd henafol hyny a ddichon fod wedi derbyn trugaredd]