Skip to main content
Hide Articles List

20 articles on this Page

HAKES HYNODI

News
Cite
Share

HAKES HYNOD I AM AHAB I iCH MEWX DINAS FAWR. PENOD XXIX. Cythv b ddiact!:—nid un ddymunoL Ac yma yn agored i brofedigaeth ofnadwy-yn cae! fy nghymeryd i gysyllt- iad pirhaus a phechod digywilydd—' wedi fy rhynu i angeu, ac yn barod i'm llabydd- io,' a phob ffordd o ddiangfa fel wedi cau yn fy erbyn-yma y treuliais y rhan fwyaf ddychrynllyd o'm bodolaeth. Gwyddwn nad oedd ond angeu yn fy aros hwyr neu hwyrach, am wrthod cyd- ymffurfio a hwy yn eu hanfadwaith. Ni dcywedaf nad oeddwn yn ofni y can- lyniadau wrth gadw at fy uniondeb-na, siglais yn fy mhenderfyniad ragor nag un- waith nad edrychais o'm cwmpas am y posiblrwydd o ryw gyfaddawd, trwy yr hwn y modrvui ddianc o'r rhwyd yr oeddwn yndd—na Iewvgodd fy nghalon o gwbJ, ac na halogwyd fi, trwy weled a chlywed gweithredoedd annghyfreithion, ac ymad- roddion llygredig y cnafiaid a ymwelenta'r lie. Gwir fy mod trwy ystod fy holl fywyd, i raddau mwy neu lai, yn agored i'r halog- rwydd hwn, ac hwyrach fy mod ryw fforcd neu gilydd, trwy ras Dwyfol, wedi fy arfogi i w erbyn ond yn awr yr oedd wedi dod yn genilif liawn. Er nas gallaf, ac na fynaf ymffrostio yn fy ngwrthwynebiad iddo, gallaf a gwnfcf gydnahod nad an- 1 nghofiHis Dduw. Gwyddwn el fod Et yn abl i'm cadw rhag syrthio, y gwyddai ef pa fodd i w?r- ed y rhai a ymddiriedant ynddo Ef, a throais inau ato i ofyn urn drefnu gwared- igaeth i mi. Cofiais yr hanes am y tri Hanc yn Babilon, y rhai a wrthodasant addoli y ddelw aur ar wastadedd Dura, a'u hatebiad i fygythiad dialeddol y gormeswr, Nebu- chodonozor. Wele, y mae ein Duw ni, yr hwn yr ydym ni yn ei addoli, yn abl i'n gwared ni allan o'r ffwrn danllyd boeth ac efe a'n gwared ni o'th iavV di, 0 frenin. Ac onid e, bydded hysbys i ti, frenin, na addoiwn dy dduwiau, sc nad ymgrymwn i'th dde]w aur a gyfodaist,' Dan. iii. 17-18. Dygwyd yr hanes yna i'm meddwl yn yr oriau a'r dyddiall tywyll a thrallodus hyny a thrwy esiampl y gweision hyny i'r Gor. uchaf Dduw, cefais in?.u ysbrydiaetn newydd i benderfynu marw fel hwythau, yn hytrach na halogi fy nwylaw a'm calon. Ond pwy oedd y dyn hwn, oedd y prif offeryn yn fy nghaethiwei, a phaharn y cyme rai y fath arafferth ryd3. m;, pan y I ^eiiid yn hawdd g^.el miloedd o rat ereiii fuasenf yn hawdd ikfio i w cwyijys ? Mae fuasenf yn hawdd ikfio i w ewyiiys ? Mae fy narilenwyr wedi rhagweied pwy cedd. ac,nid oed awn ímüA mor cdail fei ag 1 I PeP'.io tybio, o thy fcici yn gywir pwy allirs, fod. Ga'Jawer i mi yn y fan hon. gyda. brys a phm crynedig, ddesgrifio yr olygfa yn mha un y trowyd fy amheuaeth yn sicrwydd o berthynas iddo. Cadben,' meddai dyn trymaidd a phen- derfynol yr olwg arno, yr hwn, fel y cefais reswm i gredu. oedd yn dy-dorwr medrus, a'r hwn oedd newydd ddychwelyd i'r I a'r hwn hefyd oedd yn un o ryw h mer dwsin o gwmni anfad oedd yn ystelcian yn yr ystafell gyffredin '—Slop- py Stevens oedd un arall o'r cwmni— 4 Cadben, mae yna dipyn o waith eisieu ei wneud yn y Castell na ddylid ar un cyfrif ei ohirio yn hwy mae'r creadur llymrig yna a ddygasoch i'r siop '—a throdd ei olwg yn ntuheus ataf fi, fel y pwyswn fy mhen poeius ar fy llaw gyda'm penelin ar y bwrdd. Beth am dano, Kite ?' gofynodd y Cadben. • Y peth wyt fi yn ei ddweyd, mae pawb o honom yn ddweyd'—atebai Kite yn swta—' Beth am dano ?' Ie,' meddai fy ngheidwad yn awdurdod- ol, beth am dano ?' Beth ? Dyma fe, Cadben. Yr ydych v.edi dod a hwn i fewn yma heb gymaint a dweyd gyda'ch caniatad,' ac y mae hyn yn groes i bob rheo!, fel y gyyddoch.' Wet, Kite, wyt ti yn meddwl na wn i ddim pa beth wyf yn ei gylch ?' hawliai y Hall. Ond n;d dyna yr oil a ddywedais, os wyt ti yn cofio.' Hwyrach nad e dywedascch fod yr ebach ieuanc wedi ei wneud yn barod i waith, eich bod yn ei adnabod er pan oedd ond cyw fel y daethai i wneud gwaith ysgafn yn ddeheuig, a'i fod yn y gwaith yn barod, ac nad oedd eisieu ond ychydig o ymarferiad. Wet,' ebai y Cadben yn dawel. Wel, wir,' ebai y ty-dorwr yn hyf a digofus, nid wyf wedi dweyd yr hyn sydd genyf j'w ddweyd eto-3C nid wyf fi yn ei ddweyd ond yn enw ereill,' ac fel yr edrychai o gwmpas ar ei gyfeillion, gwaeddai y rhai hyny, I Dyna fe, Kite allan ag ef-fe fyddwn i gyd wrth dy gefn gyda hyn.' 4 Dos yn mlaen,' meddai y Cadben yn hamddenol, 4 yr wyf yn rhwym o wrando ar dy g-wynien, os oes genyt rai.' 4 Dymn'r ebach ieuanc hwn, y mae yma er ys wythnosau-nas gwu pa faint-i fewn ac allan o'r ystafell hon, ac i fyny a phob symudiad yn ein plith, yn croi ei lygaid, ac mor sarug a swrth yr olwg arno ag arth a phen tost, fel pe na bai y cwmni yn ddigon da i'r gwr boneddig.' Pw,' ebai y Cadben yn ddiystyrllyd 4 mae yn cymeryd mwy o amser i dymheru —dyna i gyd. Bydd yn well o hyny ar ot myned trwy y training.' Ni cheir byth mo hwynt trwy y train- ing ebai y dyn yn boethiyd. 4 Mae yr hen Twopenny yn dweyd na wnewch chwi byth dciim o hono ef a Sloppy, ti wyddost I beth ddywedaist ti, Sloppy—' Foneddigion,' ebai y Cadben, cyn fod y siaradwr arall wedi dystewi, 4 byddwch cystal a chofio i mi, pan y'm dewiswyd i fod yn fiaenor arnoch, hawlio cael rhagor- ireintiau oeduynt yn ddyogeiwch i chwiyn l.& 'w"> -r,,11' gystal a minau, sc un o'r telerau hyny oedd hyn-.J Gwyddom i gyd am hyny, Cadben.' eb i Sloppy Stevens, 1 ac nid oes éiogen i frag- !di«n gyda ni am hyny. Y cyfan sydd genym i ddweyd yw, nr,d oes arnom ni ('dim ejsieu cael ein deffro ryw foreu br2f a'n maiwyr wedi eu tynu, a'n cap crog; am ein penau, ac feily yn y blaen.' 'Ac felly, yr ydych yn barnu fod yn gystal i chwi godi terfysg yn eich p'itheich hunain ?' meddai'r Cadben, gan se;ydlu ei lygaid treiddiol ar y rhai anfoddog oedd o'i gwmpas. Ond tyred, ebai yn fwy persv aJiol, 'yr wyt ti Kite yn fy adnabod i yn ddigon da bellach.' 4 Eichaf gwir, Cadben yr wyf yn eich adwaen yn ddigon da bellach.' 4 Eithaf gwir, Cadben; yr wyf yn eich adwaen yn ddigon da, ac nid wyf am god) terfysg o fath yn y byd ond fodd bynag- I Wei, gorphwys yn dawel, na chai di ddim o dy fradychu.' Nid ydym yn meddwl hyny,' ebai Kite. Byth eich bradychu gan un cyfaill i mi, a gwyddoch oil hyny yn gystal a minau. Am yr ebol ieuanc hwn, yr wyf yn rhanol gydsynio gyda Kite, ei fod wedi cael y genfa am dano yn ddigon hir ond mi a wn y peth wyf yn ei gy!ch, ac mewn dwy awl, I Ar hyny, cyn gorphen y frawddeg, safodd yn sydyn, oblegyd yr oeddwn i wedi codi ar fy nhraed, ac yn myned i siarad, pan y sefydlodd ei lygaid an at ) n y fath fodd fel ag i'm hatal i ddweyd dim. Mewn ufydd-dod i'w orchymyn, gadewais yr ystafell, a chwiliais am noddta yn fy ystafell gul uwchben. Nid oeud na bollt na chlo i siohau drws fy ystafell o'r tu fewn, ond trwy ynurech llwyddais i dynu ffram y gwely yn erhyn y drws, ac yna, syrthiais ar fy neulm mewn ing o anobaith. Gwyddwn lod crises fy I nhynsed wedi dod, ac m.i ar fy n,hender- fyniad uniongyrchol beth a wnawn, y dilyn- ( ai, ar y nasll law, eraliai, fy mywyd marwol, ac ar y Haw arali fy enaid anfarwol. (I'w barhau.)

--.--.----NODION 0 FERTHYR…

Eisteddfod Flynyddol Soar.

Y Glust.

Y TJuddugol.

.Fy Narlun.

Y Buddugol.

,. ABERDAR.

HEN WAG.

HIRWAIN.I

HIRWAUN.

Advertising

I Y FOESEG NEWYDD.

-:0 :—1— LI BAN US, TREFFOREST.

CAERSALEM.

CWMTWRCH.

Advertising

... Tystiolaethau.

Advertising

-:0 :-->--< TYCROES, PANTYFFYNON.