Skip to main content
Hide Articles List

6 articles on this Page

ALFRED, YR ARWR IEUANC. -

News
Cite
Share

ALFRED, YR ARWR IEUANC. PENOD XXVIII Pan adawodd Bertrandystafell y breiin, daeth i lawr i lys y palas, lie y gwtloid Poins, a galwodd arno yn mlaen sto. «PoiasV a ydych chwi yn gwybod y ffordd i be i y twr acw ?' ,Ydwyf, fy arg"iwidd.' 4O ben v twr acw gellc.. gael golwg gyfiawn a heol Redon. Pan dych^>el»■ Syr Philip, daw y ffordd yma. Carwni chwi roddi gwvbodaeth buan i mi 0'1 ddynesiad. A ydych chwi ya deall ? 4 Ydwvf' f 4 B;ddaf fi yma pin fydd genych rhyw- beth i'w hysbysu. Ymaith a chvri, a chedwch eich Ily yn agored.' Ychydig weii canol dydd daeth Poins i lawr oddiar y twr gyda'r gWjbodaetG fod cadben y Gwarchojlu Brenhinol yn agoshau at y ddinas.' 4 A ydyw y car ;haror gauddo ?' gofynai y Tywyso*. 'Nis gallaf ddweyd,' eteb i Poins. 'Gwelais B-r Philip yn egfar, ond cuddiai y llwch rhan fwyaf o'r lleill o'm golwg.' RhsiJ ei fad wedi cael gafael ynddo, nen Di fiosai yn dychwelyd mo? luan a hyn. Awn allar. Gelwth ar fy milwyr.' YDr mben ych-d'g, c j-el w 00 y zn ) yn -d Tywysog a dwsin o filvyr gyda,? ef, a the allan i fàriau y ddinas c^fanydviocd a %r Philip d:>. S lYC:lay yn m\rebogaetfc ychydig o fl&yn ei gwtnri. 4 D; ma ni cjfarfod yn dds, Syr Philip,' ebai Bertrasd. A ydyw ycar- charor yn ddyogel V Ydyw, fy tr^lw ^d.' 1, J I.) >iI.. 'Eitfcaf da. M cbewch rajor o olTl gyda? ef.' 'Nid ydyw vveii pe i nn gefidimi, galiaf eieh slorhau.' Yr oeddwn ya rneddwl hyny. Nid yw y v4warcbodla Breshinol yu beth i'w wrth v nebn yn gvhoeddns. Ond CjBieraf y b-ch oddiarnoch yu awr.' C,, reeraf y r o i'm d wylaw.' c N.d ydwyf yn eich deall.' 'Y mae y mynyddwr Muanc gyda chwi?' < Ydyw.' Yna cymeraf fi ef.' Ond rhaid i mi adrodd i'r brenin.' Nid oes angea am bjny. D/ma or- chymyn i chwi.' Cymerodd De Sevenay y papyr, ac veai ei ddarllen, dywedodd, c Nid oes geD) f dIu i ateb y gorchymys, fy arglwydd. Nid fy egharcharor i ydyw Alfred de Nord,' 1 Oni ddywedasoch wrthyf ei fod yn ddyogel gyda chwi V Dywedais ei fod yn ddyogel, ond nid ydyw o dan fy ngofal i. Casimer o Ren- nes Ha dyma y Use ei hnnain yn dyfod.' Pa fodd yn awr ?' gofynai y Due, pan ddaeth i fyny atynt. Ha fy arglwydd, ai chwi sydd yma ?' Ie/ atebai y Tywysog. Hysbysa Syr Philip fod genych o dan eich gofal ddyn ienanc o'r enw Alfred de Nord?' Y mae hynyna yn wir.' Yna chwi ddarllenwch y gorchymyn, fy arglwydd ?' id yw y gorohymyn hwn wedi cael ei gyfeirio ataf 11/ ebai Casimer, wedi iddo ei ddarllen. Ond yr ydych yn gweled ei amcan. Y mae i gael ei roddi i fyny i mi.' Fy anwyl Dywysog,' ebai y Due yn bwyllog, 'nid oes genyf ddim i'w wneud a gorchymynion wedi ei cyfeirro at swydd- ogion y brenin. Yr wyf ar fy ffordd yn awr i welei y brenin, ac os oes ganddo orchymynion i mi, caf hwynt ganddo ef ei hun.' 'Goehelwoh, 'fy.arglwydd Ddue. Nid wyf i chwareu a mi yn y ffordd hyn. Yr ydych wedi gweled ac yn deall yr ewyllys freiniol. Hawliaf y carcharor genych.' Teimlodd y Duc ei waed yn codi i'w wyneb, a syrthiodd ei law heb yn wybad iddo tnag at ei gleddyf; ond gydag ym- drech mawr daliodd ei hunan, a symud- odd ei geffyl yn mlaen. 'Edrychwch yma,' gwaeddai Bertrand. 1A ydych chwi yn myned i fy ateb ?' Nac ydwyf yn awr-ddim yn y fan i hon. Nid oes genyf ddim i'w wneud a chwi.' Yn enw'r duwiau Ilefai y Tywysog, C atebwch fi neu mi a'ch tarawaf ar un- waith.' Dyn ienanc,' ebai y Due, mewn ton mor iael fel na chlywodd neb arall ond Syr Philip de Savenay, 'ni feiddiai Brenin Llydaw anerch y Dnc o Rennes yn y fel hyn, felly bydded y Tywysog yn ofalus.' Wrth ddweyd hyn, tynodd y ffrwyn, a eymndodd ymaith. Tynodd y Tywysog ei gleddyf haner y ffordd o'r waun, a buasai wedi rhnthro ar ei oj, ondnichania- tawyd iddo wneud hyny gan Syr Philip. Aroswch, eich uchelder. Nid ydych yn ystyried beth ydych yn ei wneud.' Cedwch yn ol, Syr Philip. Y duwiau mawr Ni chymeraf ganddo ef. Yn ol a chwi.' < Na, fy arglwydd, nis gallaf ganiatan y fath beth.' I A ydjch chwi yn beiddio fy ngwrth- wynebu?' Yr wyf yn fceiddio gwnend fy nyled- swydd, ac wedi i chwi guel amser i fyfyrio, ni fyddwqh yn fy meio.' Yn y fan hyn, magodd Poins ddigon o eofhdra i gydio yn mraich ei feistr. Fl arglwydd,' sisialai y gwas ffyddlon, chwi ddinystriwch y cwbL Nid yw y Due yn ddyn i gyfarfod ag ef yn y modd Dyn. Cymerwch eich amser.' Gwelodd Bertrand ei iod yn niweidio ei Achos, a tbro3d at yr hen gadben a gwen tr ei wyneb, ond gwen ddieflsg, annynol doedd. < Syr Philip, yr ydych yn fy ngalw i'm ynwyrat]. Caiff y cwbl ddiflanu yn awr. Sicrhaf chwi nad oes ynol yr nn duedd i ymyraeth yn ngoruchwU on sWjddoê y b:-enin.' Marcbogodd ymaith ar ol dweyd hyn, n cad ei ddilyn gan ei filwyr. Wedi iddo fyned, aeth y cadben yn mlaea i siarad a'r Due. U, v arglwydd,' ebai, rhaid i ni fod yn ochelgar o'r Tywysog Bertrand. Y mae <*edi myned vmaith oddiwftbym yn awr,: ond nid yw ond wedi ymneilldno, fel yr arth, er gwneud ymosodiad cadarnach. Yr wyf yn ei adnabod yn dda.' Nid ydch yn ei adnabod yn well nag ydwyf "fi, Syr Phillip. Ond yr ydym yr, s:cr o brofi ein bod i fyny ag ef. Ni chil- iwch oddiwrth eich djledswydd rhag ofn eiddigofuiat ef Na vnaf bth.' A pha fodd y mae gyda'r dynion hyn sydd gesych ?' •Ns gallaf ateb am yr hollohonynt, fy arglwydd. Y mae y rtan fwyaf o hos- yrit > n ddynioQ cywir'a flyddion, ond gall fod un neu ddau o bonyut yn barod i was- anadhn y Tywysog.' < Yi- oeddwn yn meadwl hyny. Ond peidiweh a gofUa. Nid wyf yn ofni y Cotnlyiiiad. Gadewch i Di frysio yn mlaen carwn gvihaedd y brenin cyn y caiff y dy- ljiryu ucw ormoi o amser i siarad ag ef.' Yna gjias-act yn mlaen yn gyfiym, ac neb iod yn hir aros^Bant wrth y palas brenhinol. Gwelodd y Due filwyr y Tywysog yn disgjn, ond nid oedd y "WIY gyda hwy. Syr Philip, ebtli Casimer, rbaid i ni be'dio colli amser. Atweiniwcb y ffordd, a dilynaf fiiian. Dewch—y mae y gen- alwri yn pBrthyn i chwi, a rhaid fod y brenin yn edrych am danoch, Nid oedd eisiau cymhell yr ail waith' ar De S-tv-,nay. Rhoddodd ychydig gyfar- wyddiadau i'w fiiwyr, ac yna trodd tua'r palas. Tynodd y Due fraich Alfred o dan ei un ef, ac yna dilynasant y cadben. Cadben y Gwarchodlu Brenhinol oedd y swyddog uchaf perthynol i'r palas, ac ni feiddiai neb ei rwystro. Gwnaeth ei ffordd yn mlaen i'w ystafell ei hun, yrhon eedd yn agos i ystafell y brenin, lie y cafodd dau o'i is swyddogion yn aros, i ba rai y gofynodd osoedd rhywnn wedi myned i mewn i'r ystafell frenhinol yn ddiweddar. Atebodd un o honynt 'fod y Tywysog wedi myned i mewn. 4 Felly,' ebai Syr Philip, gan droi at y Due,4 gwell i ni adael Alfred yma am y presenol.' Gwelodd Casimer mai hyn oedd ddoeth- af, a ch idnnodd ar nnwaith. I l'oL;Jdigion,' ebai, gan anerch y swyddogion, pa rai oeddynt yn Wffaith adnabyddus iddo, y mae y dyh ieuanc hwn yn gyfaill i mi. Gadawaf efyn eich gofal chwi hyd nes y dychwelaf.' Cyfarchasant ein harwr yn garodig, ac addawsant edrych ato. Yna aeth 8Y1 Philip a'r Due i mewn i'r ystafell frenhinol. Yr oedd y Tywysog yno, ac wedi gwneud achwyniad, gan i'r brenin, mor fusn ag y gwelodd y cadben, lefain allan, 4 Ah Syr Philip, pa fodd y mae hyn ? A ydych chwi yn gwrthod ufyddhau i mi?' Nac ydwyf, eich uchelder. Paham y gofynweh V Pan oedd y brenin yn myned i ateb, J canfyddodd y Due yn dyfod yn mlaen. 4 Pa beth yw hyn ? Ai dyma fy nghefn- der o Rennes ?' Ie, eich uchelder,' ebai Casimer, gan grymu ei ben yn harchus.' 4 Ac am ba beth yr wyf yn ddyledus am yr ymweliad hwn ?' 4 Hysbysaf chwi mewn amser priodol, eich nchelder. Ond credwyf fod gan eich cadben ryw adroddiad i'w wneud.' Oes, Syr, Philip ?' llefai y brenin. Pa fodd y mae ? A ddarfu i chwi wrthod rhoddi y carcharor i fy mab yn ol fy aw- durdod V I Naddo, eich uchelder. Nid oedd car- charor genyf fi o gwbl.' Pa fodd ? Oni ddaethoch a'r mynyddwr gyda ehwi?' Naddo, daeth fy arglwydd Ddne ag ef, ac efe yn unig sydd yn atebol.' Eich uchelder,' ebai Casimer, o her- wydd rhesymau a gredaf fydd yn sicr o'ch boddloni y dygais Alfred de Nord yma o dan fy ngofal. Ond rhaid i mi gael ei ddweyd yn eich clyw chwi yn nnig.' Tarawodd y Tywysog ei draed ar y llawr. Gwyddai fod bawl gan y Duo i ofyn hyn. 4 Fy nhad,' ebai, gan fod ein cefnder o Rennes yn dewis cael ymddyddan a chwi, ymneillduaf fi.' Ae heb ddweyd yr un gair yn mhellacb, trodd, a gadawodd yr ystafell. J Y Forwyn!' sisialai Syr Philip yn nghlust y Due, y mae eisiau edrych ar ol y Tywysog. Mor wired a'ch bod chwi yn fyw, y mae rhyw ddrygioni ar waith ganddo.' 4 Ni gymerwn ofal o hono, peidiweh ag ofni.' 4 Ha! fy arglwydd, nid ydych yn ei ad. nabod os nad ydych yn ei ofni. Y mae yn myned allan at waith marwol yn awr. Os ydych am achub eich cyfaill, rhaid i chwi wylio y Tywysog.'

[No title]

Y PARCH. JOHN ELIAS.

BEIRNIADAETH CYFARFOD OYS-TADLEUOL…

."LLYTHYR CARU."

NEWID CARIADON.