Skip to main content
Hide Articles List

10 articles on this Page

... ABERTAWE. '.'

News
Cite
Share

ABERTAWE. Ejrt dro yn ddiweddar cofnodais ymddyg- iadf Hcer o'r gymydogaeth yma yn cymeryd yarhan yn nghwrdd mawr" y tafarnwyr, ac fmgethu'r athrawiaeth fod cymundeb rhwng leA6uni a thywyllwch, rhwng y gl&n a'r aflan, nimg y pur a'r anmhur, rhwng yr anllygr- %dig air llygredig, rhw»g y gymdeithas sydd i bwo's byd a'r gymdeithas sydd yn ei lygru, a rhwng Eglwys Crist a synagog Satan. Bbyw dri phen oedd ganddo yn ei bregetb, yn 01 yr arfer bregethwrol wrth gwrs. Yn Fod y fasnach mown diodydd faeddwol yflTin? ^nrheidiau cymdeithas, |ia gymeiyd yn gafh&taol imi yr tin peth yW y fasnach bono a M Uety'r fforddelion." Yn %A Fod y fasnach yn tynu talent allan. Mae hyn yn wir ac yn anwir hefyd mae'n trir fod talent ya cael ei thynu allan, ond Bid yn ystyr y Ficer. Mynai ef ddweyd fod «iysgybfion y tafamau yn addysgu eu gilydd mown pethau bydol ac eglwysig wrth ddadleu «r bynciau'r dydd; ond nid i'r cyfeiriad yna y dadblygir hi. Pa ffyddlonaf y bydd dysgybl gymdeithas hon, mwyaf hyddysg y bydd yn mhob llygredigaeth a phob drygioni. Y Pit ddywedodd oedd, fod y cynulliadau yn «idyagu eu gilydd a'r anwir, fod yr addysg 1aono yn fanteisiol iddynt. Y trydydd pen ydoedd, Fod cysuron i w cael yn y tafarndai nad oeddynt i'w cael gartref; hyny yw, fod tsfantwr yn gallu darparu gwell lie i deulu dyn na'r fie fwriadodd y Crewr i ddyn gael dedwyddwch yn y byd yma. Ond er i'r Ficer bregethu ei oreu ar y penau yna, nid Hawet argyhoeddodd ei bregeth, oblegyd lwon yr un dyddiau ag y pregethodd ef y B»th uchod yn yr Hotel, yr oedd un o'i T offeiriadol ar waith er dyfeisio rhyw an er gwrthweithio dylanwad y fasnach ga&raolai ef i'r fath raddau. Mae'r cynllon imv yn awr oddeutu dyfod i ffurf ymar- hrol mewn cychwyn tai coffi yn y dref,* lie y gellir cad lluniaetn i natur, a thipyn o siarad mewn iawn bwylL heb fod yr ymenydd yn dedireu cael ei ddyrysu gan yr hyn a lyncir. Kae'. cyfarwyddwyr wedi cyhoeddi eu rhag- idDj ya yr hon yr ny&bysant yn wylaidd eu bod am ffarfio cwmni gwerrn deng mil o Jbiunau, mewn cynifer a hyny o ranau, a ^hum' awllt y rhan fydd y taliad cyntaf, a gelwir y gweddill yn ol yr un swm, os bydd angenrnaid am hyny. Eu bwriad presenol yw agor rhyw dri neu bedwar o dai yn y tbrof, a u gosod allan yn y modd mwyaf cy- Surua er gwrthweithio dylanwad yr ysgol dafarnyddol y sonia y Ficer am dani; a ldm bosibl na ddaw ef i'r maes i bleidio y ttttdiad hwn*& dylanwad eienw, ei dafod, a'i logeU, am y caiff y prynwyr yn y tai hyn bob poik y dadleuai ef drostynt, namyn defnydd y hentlro. Yn awr am gydgordiad rhwng y ,weinidog"!eth a'r hyn a broffesa. Byddai dvla&wad y weinidogaeth—yn Eglwyswyr ac imoe llduwyr—yn un tra effeithiol i osod i lawr y fasnach mewn pethau meddwol, heb -8OB am osod allan mewn gweithrediad y rlunwedd o hunanymwadiad. Boed a fyno amh yua, pe na ddeuai rhagor o-r weinidogaeth i weithio dros y mudiad 7. mae yn sicr o fod mewn dwylaw a'i caria aLLan i fod yn allu mawr i beri i'r fasnach yn y pethau meddwol i deimlo oddiwrtho. Dy- indodd Mr. Raper Manchester, mewn cyf- tefod yn y Mus c Mall, dro yn ol, fod arian fw gwneud yn y fasnach dim ond myned iddi; a chan mai am arian y mae pawb yn ymwroli, dyma le iddynt eu gosnd er elw iddynt eu hunain a ilea i gymdeithas. Ond yn xnlaen yr 4 y mudiad os nag aiff y tro yma^a daw erenl yn mlaen a'i caria i fudd- Ugoliaeth. Y na* rhai ar fwrdd y cyfar- wyddwyr na wyddaut y ffordd i droi eu cefn- au ar ddim a gredant sydd yn dda; ac mor icia a bod gwirionedd i drechu twyll, mor aior a hyny y trecha robrwydd feddwdod, a bydd y rai hynyn help i gyrhaedd yr 3 mean. Yn r-ghyfarfod misol y Cyrghor Trefol, penderfynwyd fod gostyngiad cjl3< gau i gy- aaeryd lie yn mhlith gweision y Cyngbor, a «hlywaf fanllef fawr mai pobl y can' punoedd ac uchod fydd y cyfryw; ond nid felly y l&M i fodw^nd gostyngiad yn hur y gweith- iwr. Efe^Sil ddal y wasgfa leiaf o bob un o weision y Cynghor, ond arno ef y mae i ddisgyn yn eyntaf. Dywedodd un o henur- lald y Cynghor fod gweithwyr y dref yn cael gwaith 1 gael y ddau ben yn ngbyd yn awr -pm yn cyfeirio at ychwacegiad yn y trethi wrth droi maes St. Helen yn bare; ond 4yma y Cynghor yn awr, yn ol eu cyfaddefi xd m hunain, yn gwneud cael y ddau ben i fwrdd yn anmhosibl. Pa awiihriodoldeb aas&i gostwng cyflog gwas pom' cant y flwyddjn i lawr i bedwar cant ? Dyiaa cystal a deg y cant i ffwrdd ar haner cant o wyr y bdnt yr wythnos, a hyny ar un ergj d. Gall- WIai gwr y pum' cant leihau Hawer ar ei dteuliau heb gyffwrdd ai angenrhfidialJ, o- d daw dau swllt y bunt yn agos iawn at apgen- rheidiau y gweithiwr )n y dref uckeldreth d pa un sydd yn cael ei rheoli yn y fath fodd fel yr 3. yn fuan un rfcaa o bed ir o «nill y gweithiwr i dalu am ar.edd lied gan- olig. A ydyw deddf gof^a a chyflenwad yn cydnabod y fath beth a'r posiblrwydd i Wmesu y tlawd neu atal ojsflog y cyflogedig 1 ISTid oes un tebygolrwydd y cydnabyddir fcya gan flaenoriaid gwladol nac eglwysig, aaa an body^lal ar bob eyfle i gwtogi ar ei y iifi'iw" X{.. fywioliaeth nid ces un ystyriaeth arall yn eu llywodraethu. Dyna'r Artisans' Dwelling» Improvement Ant y mae y Cynghor yn nghylch ei rhoddi mewn gweithrediad, nid improve- ment yn ffafr y gweithwyr yw, ond improve- ment er prydferthu a gwychu y dref yw, er ei gwneud yn anhawddach i weithiwr fyw a tbalu ei ffordd ynddi. Bydd cynddrwg, os nid gwaeth, ar y gweithwyr am aneddan, ar ol i'r improvements hyn gynceryd lie, nag yn bresenol. Codir tai, cs mai aneddau godir hefyd, yn lie y rhai dynir i lawr, a gr;s )dir hwynt yn llwyr o'u gafael yn herwydd eu pris ac os cymer rhai o honynt at y cyfryw dai, bydd yno ddau neu dd o deulucedd yn gorfod byw mewn cymaint o le ag a gaiff un teulu i fyw ynddo yn bresenol, ac felly im- provement with a vengeance yw hyn iddo- caiff naill ai ei wthio allan o'r dref i fyw, neu ei wthio yn un o dri neu bedwar o'r tai gwellianol hyn. Y tebygolrwydd yw, mai mgsnachdai godir bob tu i'r heolydd newydd- ion hyn, ac yna'r cyrau fydd ei gartref ef. Ond coron y cynllnn hwn am ei wrthuni ydyw y pr;s a delir am y moethbeth hwn. Maent wedi cael awdurdod eisioes i fenthyca cant a haner o filoedd o bun an i'w cbario allan, ac fe ddywed y proffwydi nad yw hyny yn agos digon, yr hyn sydd yn hawdd ei gredu, am fod pob cysllan o'i eiddo yn myned lawer yn uwch, ac yn ddwbl yn fynych ei amcan-gyfrifon gwreiddiol. Nid yw y ddyled y mae y trethi wedi gwystlo i'w talu fawr iawn, os dim, dan filiwn o bunau, yr hyn, yn ol 3t y cant, yr hyn yw y pris iselaf a dalant am fenthyg arian, a ddaw i fyny i geiniog gryno o pa fiint 1 Cyfrifed plant ysgolion y Bwrdd y swm yna, a gwelir pa mor ba-adwysaidd lie yw tref Abertawe i fyw ynddi. Prifddinas Cymru a'i threthi yn ddeg swllt y bunt yn barod, ac yn debyg o fod yn ychwaneg y tro nesaf, yn herwydd fod yma lawer o feddianau wedi eu gostwng yn eu gwerth trethol, am eu bod yn rhy uchel wrth werth meddianau y gymyd- ogaeth. Caiff y rhai hyny lyddhad oddiwrth y gordrethiad oeddynt dano, ond bydd yn rhaid i'r cyfanswm ddyfod o'r dreth, ac felly gwesdr yr arian hyny ar gefnau mwy o ndfer. Ond y treuliaa ychwanegol yr y dref iddo yn barhaus, yw'r peth sydd i'w ofni. Ni fyddai yn un rhyfeddod i weled troth y dref yn swllt am bob swllt o ardreth, neu yn ol iaith drethawl, yn ugain swllt y bunt, a dy- weded rhywen os nad paradwys o le i fyw ynddo yw Abertawe. Caiff y fraint o dalu yn anrhydeddus am yr fraint o fyw ynddi, ac o fod o dan arweiniad a rheolaeth arweinwyr a iheolwyr uchelgeisiol (hunangeisiol ?) Pethau mawr ac urddasol sydd yn eisieu amynt bob amser-pethau rydd enw, os nid elw iddynt hwy, ymdarawed y gweddill gereu y gallont.

I EISTEDDFOD GADEIRIOL DEHEUDIR…

PETHAU CHWITHIG.

ART UNION LEWYS AFAN.

BURGLAR BARDDOL.

Family Notices

GWEITHFAOL.

MR. MACDONALD A THANCHWA ABERCARN.

Advertising

Y LLOFRUDD PEACE. T