Skip to main content
Hide Articles List

7 articles on this Page

----,-ALFRED, YR ARWR IEUANC.…

News
Cite
Share

ALFRED, YR ARWR IEUANC. PENOD XXV. Taa chanol dydd, cyfarfyddodd Al'rel & Rosaline yn yr ardd. Rhoddodd ei llaw yn serchog, ac yntau a'i cododd hi at ei enau. Yna deehreuodd ei holi yn nghylch yr ymddyddan a gymerodd le rhyngddo ef a'i thad. Adroddodd Alfred y cwbl wrthi, ac yea gofynodd os oedd y meddylddrych am ei rieni efyn ei boidloni hi.' Y dyw y mae. Byddwn yn hapus pe J bnasai wedi cael ei brofi.' 'Ond, fy anwylyd, rhaid i ni beidio gobeithio gormod. A ydyw eich tad wedi dweyd y cwbl wrthych ?' 'Credw-!f ei fod. Yna chwi wyddoch fod fy nhynged yn hongian ar rywbefch ag sydd yn ansicr iaWD. Yr oedd y seren addawol yn dysgleirio yn llewyroiit; s neithiwr, ond ar rai prydiau odd jar hyny y mae wedi goleuo lawer yn wanach. Gwyddoch fy mod yn eich cam—fy mod yn eich dal yn werthfawr uwchlaw pob peth daearol. Cred wyf befyd fod eich calon I Yn hollol yn eiddo i chwi,' ebai'r ferch brydfeith, gan bwyso ei phen ar ei ys- gwydd. 'Ac eto,' ychwanegai Alfred, gan dafla ei fraich o'i hamgylch hi a'i gwasgu ato, I y mae ein tjnged yn hongian ar rywbeth yn y dyfodol ag sydd yn ofnadwy o answer. Er fy mod yn eich gwasgu chwi yn awr i'm mynwes, ac yn dweyd fy mod yn eich earn, dichon nad yw yr amser yn mhell pan na chaniateir i mi wneud hyny-pan fydd yr hawlfraint fendigedig yn cael ei gwadu i mi.' C) _-j Na, na/ Hefai Rosaline, gan podi ei phen a syllu yn ei wyneb 1 nis gall hyny fod. Ni fydd fy nhad mor gale3. Gobeith- iai gael ynoch chwi fab i denlu boneddig.' Os na chaiff hyny,' ebai Alfred, efe a dry ymaith bddiwrthyf, ac atch arweinia chwi gydag ef.' Na, ns, Alfred, nid wyf yn meidwl y "gWna hyny. Pe buasai yn bwriadu hyny, ni fnaiai yn caniatan i ni goleddur fath obeithion ag y gwyr yn dda sydd yn Ilanw ein calonan ni. Os ca hyd yn nod fedenw anrhydeddas geaych Enw anrhydeddas ?' ail airoddai Alfred. *Ie; osna cha ragor na hyny, bydd yn sicr o ganiatan i ni fyw a chain ein gilydd.' Neidiodd Alfred fel pe buasai wedi cael brathiad gan nedr, a chafoidei feddyliau afael ar eiriau cyn ei fod yn gwybod beth oedd yn ei ddweyd. A beth os caiff yn wihanol i hyny ? Paham y cuddiwyd fy enw ? Paham y anddiwyd amgylchiadau. fy ngenedig-aeth, a'm mabandod ? Paham y danfonodd fy mam fi ymaith, ac a rhwymodd y rhai a ofalent am danaf trwy Iw i gadw y peth yn ddirgel am byth ? Y Nefoedd I beth os oes rhyw flotyn hagr ar yr enw ddylwn eiarddel? Beth os 'Ust!' Ilefai fiosaliae, gan gydio yn ei fraich, a cbrynu fel dalen. Peidiwch a jieddwl am y fath bethan.' 'Pa fodd y gallaf befdio meddwl am danyDt? O! Rosaline, ar y fynydhon, pan y teimlaf faint b lawenydd a hapus- rwydd sydd yn ymddibynu ar y canlyn- iad er ymchwiliad dyfodol, a faint o ofid a gwae all ganlyn os try allan yn anffafr- iol, y mae fy of-a yn cyfarfod A gelyn yn mhob man, ac yr wyf bron a chilio oddi- wrth y treia1.' 'Nid ydych yn ofni wrth feddwl am yr hyn a ellwch ei enill ?' f Nac ydwyf; ond wrth feddwl am yr hyn allaf ei golli.' I Y mae cariad puraf fy mynwes genych yn barod,' ebai y ferch, gan daflu ei braich am ei wddf, 4 ac nis gall un galln daearol ei gymeryd oddiwrthych. Nid wyf yn eich adnabod ond fel yr Alfred hwnw, yr hwn a'm aohubodd rhag dystryw ac yn yr amser sydd i ddyfod, ni chofiaf am danocb ond fel y dyn dewr hwnw pa un wyf yn ei garu yn gywir. Deued y peth a ddelo, nis gellir troi fy nghalon oddi- r wfthych. 'Fy anwyl gariad.' Tynwyd eu sylw. wrth glywed ceffylau yn croesi y grogbont, ac yn fuan wedi hyny gwelsant nifer o wyr arfogyn march- ogaeth i mewn i'r castell. Pwy all y rhai hyna fod ?' gofynai ein harwr. Nid wyf wedi gweled gwisgoedd fel ag sydd gan y rhai hyna o'r blaen.' Yr wyf fi yn ei adnabod,' atebai Rosa- line. 'Rhan o'r Gwarchodln Brenhinol ydynt.' Ai milwyr y brenin ydynt ?' Ie a rhaid eu bod wedi dyfod yn ddiweddar o Yannes.' Rhaid en bod ar ryw neges bwysig,' awgrymai ein harwr. Nid oedd amhenaeth yn meddwl Rosa- line. Olywais,' ychwanegai Alfred, nad yw y Gwarchodln Brenhinol byth yn myned tdlan ond ar orqchwylion dros y brenin.' Y mae hyna yn wir. Ha! edrych- wch. Dacw fy nhad yn myned allan i'w cyfarfod. Cawn wybod yn fuan beth y maent yn ymofyn.' Yr oedd y Due wedi cael ei hysbysu am ddynesiad y milwyr hyn, a chyrhaedd- odd y Uys mewn pryd i groesawu y blaenor fely gweddai i un o'i sefyllfa ef. Syr Philip de Bavensy oedd y blaenor, a dilynid ef can u^in o filwyr wedi eu harfegi yn dda« Yr oedd Syr Philip yn hen ryfel- wr—gwallt a barf lwyd, pa nn a ddangos- ai ei fod wedimyned trwy lawer o dywydd; ac fel cadben y Gwarchodlu Brenhinol, I'll, efe oedd y swyddog milwrol pwysicaf yn y deyrnas. Yr oedd yn feddianol argorff cryf a chadarn, a dewrder a gwroldeb i'w ateb. Fy anwyl Syr ThiUp,' ebai y Due, pan ddisgynodd y cadben, 'jr 3 dych yn dyfod i ymweled a mi achwmni golygas genych?' 4 Ydwyf,' ebai De Savenay, gan wenu, e y mae y brenin yn hoffi i'w gadben gael cwmni da.' A ydych chwi yn myned yn mhellach na Rtfanee ?' Nis gallaf ddweyd, fy arglwydd. Yr wyf ar neges dros y brenin, a rhaid i mi drafaeln hyd nes y deuaf o hyd i'r hyn wyf yn edrych am dano.' 1 Ac yr ydych wedi aros yma i orphwys. Eithaf da. Y mae yr awr giniaw yn agos, ac y mae pob croesaw i chwi a'ch pcbl.' I Nid yn hollol i orphwys yr arqsais yn eich castell,' fy arglwydd, ebai Syr Philip. Y ffaith yw, -danfonwyd fi i gymeryd dyn i fyny ag y mae y brenin yn awyddtis am ei weled.' i Ha! ac yr oeddych yn meddwl ei gael ef yma ?' (Cynghorwyd fi edrych am dano ef yma.' Pwy ydyw y dyn sydd yn tynn el- maint o sylw y brenin ?' 'Ei enw ydyw Alfred-gelwir ef gan rai yn Alfred de Nord.' A gawsoch chwi eich danfon i'w gy- meryd ef i fyny fel carcbaror ?' I Do; derbyniais y gorchjmyn o enau y brenin ei hun.' A ydych chwi yn gwybod paham y cymerir ef i fyny ?' I Y mae digon o reswm dros hyny os yw haner yr hyn a glywais yn wir.' 'Pwy wnaeth yr aphwyniad yn ei erbvn Y Tywysog Bertrand. St. Michael l' llafai Casimer,{y mae y tywysog yn oracl. With rbeswra, nid yw ef i gael ei anghredn.' Chwi gofiweh, fy arglwydd Dduc, ebai De Savenay, nad ydwyf yn dyfod oddi-1 wrth y tywysog. Nid wyf yn ei wasan-1 aethu ef.' Maddenwch i mi, Syr Philip, wrth ddatgan fy opiniwn am fab ein anffod- us frenin, nid oeddwn yn bwriadn dar- ostwng dim ar gymeriad eich neges bre- j eenol. Y mae Alfred de Nord yn gyfaiil; i mi, ac y mae hyd yn nod yn awr Ha! dyma fe o fewn ein clyw.' Buasai y dyn ieuanc wedi dyfod yn mlaen atynt, ond amneidiodd y Due arno i aros yn y fan lie yr oedd. Y ffam Santaidd llefai De Savenay, wedi iddo weled ein harwr. Y mae yn edrych yn fachgen golygus iawn. Nid oes golwg llofrndd arno.' 'B^th ydyw eich meddwl, De Savenay?' Credwyf fod y tywysog yn ei gyhuddo o| ryw Wfeithredoedd ysgeler. Dywedir ei fod wedF llofruddio Goliath, Baptiste, lie Adolphe.' I. < Felly y gwnaeth.' J. Nis gellid gwneudt hyny mewn ffoijid deg.' Gwn^wd ef yn eithaf teg, Syr Philip ac yn mhellach, yr wyf yn abl i'ch hys- bysu mai hwy a ymosodasant ar Alfred. Yr ydyeh yn rhyfeddu. Felly yr oeddwn ninau pan glywais yr ystori gyntaf, ond pan ddaethum i adnabod y dyn ieuanc, newidiwyd fy syndod i drugaredd. Gwel- aiffef yn diarfogi Nicholas yn rhwydd.' 'Llenwir fi a syndod, fy arglwydd. Bhaid fod yr hanes yn ddyddorol iawn.' Cewch glywed y cwbl ar ol ciniaw, Syr Philip Maddenwch i mi, fy arglwydd Dduc. Y mae fy ngorchymynion yn bendant. Rltwd i mi gymeryd y dyn ienanc i fyny.' 'Ni chymerech ef i fyny yn erbyn fy ewyllys i ?' 1 Nid ydych yn myaed i wrtbwynebu y gorchymyn brenhinol, fy arglwydd ?' Nac ydwyf, Syr Philip. Y mae genyf gynllun a'n boddlona ni yn well. Deuaf gyda chwi i Vannes, a chaff Alfred de Nord fyned gyda mi. Cyflwynaf ef i'r brenin fy hun.' 'Osmei dyna ydyw eich penderfyniad, yn cael ei wneud ar eich cyfrifoldeb chwi eich hun, nid oes genyf ragor i'w ddweyd.' 'Dyna fy mhenderfyniad, ae yr wyf yn cymeryd y cyfrifoldeb arnaf.' Y mae un peth arall, fy arglwydd. Y mae hen wr ac hen wraig—pa rai sydd wedi bod yn byw gyda'r Hanc A Igawsoch chwi orchymya i'w cy- meryd hwy i fyny ?' I Nid fel hyny yn hollol, ond gorchym- ynwyd i mi geisio cael allan pkle yr oedd- ynt.' A orchymynodd y brenin hyny ?' Waddo,' atebai y cadben. Y tywysog a roddodd i mi y tipyn gwaith hwnw.' I Gadewch i mi eich cynghori chwi fy anwyl Syr Philip i adael gorchymynion y tywysog o'r neilldn. Nid oes ganddo ddim i'w wnend a chadben y Gwarchodln Brenhinol.' Ond,' ebai Syr Philip, I bydd y tywys- og yn frenin cyn bo hir—bydd y Gwarch- odla Brenhinol yn weision iddo ef y pryd hwnw, a bydd y gallu ganddo i gosbi —' 'Aroswch, Syr Philip,' llefai y Due. 1 Yr ydych wedi anghofio pa fath waed sydd yn rhedeg trwy wythienau ein bon- eddigion ni. Pan fydd Bertrand yn freniD, bydd rhaid iddo ymddwyn yn deilwng 0 frenin, den fe syrth ei goron oddiamei ben. Yn enw y Forwyn Fendigedig! os na ymddygaatDm fel 'Fy arg wydd p 'Peidiwoh a'm rhwystro, Syr Philip. Gwn beth wyf yn ei ddweyd, ac yr wyf yn atebol am dano ac yn mhellach, dichon nad yw yr amser yn mhell pan y dywedaf y geniau hpl wrth Bertrand ei hun. A ydych chwi yn meddwl y beiddiai Brenin lilydaw gyheeddi rhyfel yn erbyn y Dnc o Rennes ? Tjngsd! chwi y bnasai y fath weithred yn darnio ei orsedd yn deilchion. Buasai fy nghefnder o Anjou yn falch i weled gwaith o'r fath. c Fy arglwydd,' ebai De Savenay, yn bwyllog,1 gellwch chwi siarad eich medd- yliau, gan fod un rhan o dair o'r deyrnas o dan eich awdnrdod, ond rhaid i mi fod yn fwy gofalus. Ni roddodd y tywysog orchjmyn pedant i mi, ond ceisiodd tfooyf, os deiiwn o hyd i'r hen bobl hyny 1- I I betb, Syr Philtp ? Nid oes eisiaH i chwi betruso Eiarad yn eglur wrthyf.' Ceisiodd genyf i anfon rhai o'm milwyr i fyned a hwy i Montefere.' c Nid yw Francesco a Marguerite yma,' ebai y Due, na cherIlaw- yma ychwaitb. Pan fydd y brenin yn gofyn am danynt, rhoddaf hwynt i fyny. A ydyw hyna yn foddhaol V I Os nad yw y bobl gyda Mr. Alfred), atebai De Savanay, ni phoenaf ddim 0'0 plegyd, gan na chefais orchymyn gan y brenin o berthynas iddynt; ond mewn cysylltiad a'r Ila-ne I Cyflwynaf effy hun i'r brenin,' ebai y Due. Ac yn awr, deuwch gyda mi i'r ty, lie y gallwn orphwys tra y byddom yn ymddyddan.'

EISTEDDFOD NADOLIG CALFARIA,…

0 Y PARCH. JOHN ELIAS.

♦:. CYPRUS.

CYPRUS 0 DAN LYWODEAETH PEYDADT…

PETHAU tDEDDFyDDOL.'

PETHAU MEDDYGOL.'"