Skip to main content
Hide Articles List

5 articles on this Page

CATECHISM Y GLOWR.

LLYFRGELL Y BWTIIYN.

I YSTAFELL Y CYSTUDDIEDIG.

+ Y STRIKE A'I IIEFFEITHIAU.

News
Cite
Share

+ Y STRIKE A'I IIEFFEITHIAU. FEL y mae y byd wedi cael teimlo erbyn hyn, y dosbarth gweithiol yw y gallu mawr, ar ysgwyddau yr hwn y gorphwys y byd masnachol, a'r pegynau ar y rhai y mae yn troi. Gallai holl gyfreithwyr y wlad uno i sefyll allan am ddwy flynedd, ond ni atalient fas- nach. Pe unai ein byddinoedd milwrol, morawl a thirol, mewn strike gyffredin- ol, elai masnach yn y blaen yn ei full swing. Gellir dweyd yr un peth am ddosbarthiadaw ereill, y byddai strike yn eu plith yn fwy o enill nag o golled i'r wlad. Ond pan y mae y gallu mawr cynyrchiol yn taflu ei arfau i lawr, y mae yr holl beirianwaith fel pe wedi cael ei barlysu. Efe yw main spring masnach y byd. Yn awr, ar ol y nos gaddngol, hir- faith o afhnyddwch a marweidd-dra, y mae disgyniad y glowr dewr i goluddion tywyll y ddaear yn achosi i haul llwydd- iant i gyfodi yn ein gwlad, ac i dywynu ei belydrau hyfryd arnom. Y mae yn ddrwg genyf weled rhai, personau di- egwyddor yn ymdrechu taenu ensyn- iadau diseiliau am y dynion a weithient mor egniol i gael llafur a chyfalaf un- waith eto i gydweithredu er lies cyfi- redinol y byd, y rhai, ar ol pum' mis o fordaith ystormus, a hwyliasant hen long fawr llafur yn llwyddianus i'r porthladd bwriadedig-cyflafareddiad. Y mae yn wir fod yr hen lestr wedi dyoddef tywydd garw, ac wedi cael ei churo yn enbyd gan y tonau; ond beth gwell allesid ei ddysgwyl wrth gychwyn i'w mordaith fel y gwnaeth yn y gauaf. Dewisiad y teithwyr oedd cychwyn y pryd hwnw yn hytrach nag aros i dywydd mwy ffafriol. Cwyna yr ych- ydig bersonau hyn o eisieu hwylio yn eu blaen pan wedi cyrhaedd y porth- ladd. Nid ydynt yn foddlon i'r teith- wyr i dirio wedi cyrhaedd y lan. Go on, go on, meddent fel gwallgofiaid. Yr wyfyn cynyg fod i'r giwaid gein- tachllyd i gael llong eu hunain, a hwylio i ddifancoll, a gallwn ddweyd yr un modd a'r Germaniaid ar ol mynediad ymaith y J esuitiaid, A'r wlad a gafodd lonydd." Ond er gwaethaf y dosbarth hwn, dyma y glowr eto wrth ei waith, fel y dyn wrth yr olwyn "merry-go round" a phawb yn gyfreithwyr, celf- yddydwyr, masnachwyr, a phob dos- barth arall yn rhedeg o amgylch, ac yn uno yny gan, There goes the wagon" Pan yr ataliodd y dyn wrth yr olwyn ei law yn nechreu Ionawr, ataliwyd mil- oedd o olwynion ereill. Troid penau y pyllau glo yn ffaldau, lie cedwid y trams yn rhesi hirion yn ngerwindeb y tywydd, nes yr oeddynt mor anystwyth a phe buasent wedi cael y crydgymalau. Yr oedd y ceffylau yn marw o segur- dod yn yr ystablau, -a'u coesau yn chwyddo (fel y dywedir am y Royal visitor, Sultan Zanzibar) gymaint arall a'u maint naturiol; cerbydau y rheil- ffyrdd yn garcharorion ar y gwahanol sidings, ac ambell un yn llwyddo i ddyfod yn rhydd yma a thraw, ac yn carlamu ymaith fel ebolion gwyllt, gan wneuthur difrod ar feddianau eu- per- chenogion; yr agerlongau yn rhynu gan oerfel, ac yn methu anadlu; y masnach- wyr yn darllen y papyrau dyddiol a'r DARIAN i gael gwybod barnymeddygon 6 9 ar achosion y strike a'r lock-out, gan obeithio bob dydd gael ar ddeall eu bod hwy wedi trengu; y packmen yn methu casglu digon o arian i dalu eu railway fares; ambell feistr wedi Ilwyr anghofio y ffordd i edrych yn serchus -pob edrychiad o'i eiddo yn arlun o anfoddlonrwydd, a phob gair o'i enau mor annymunol i'r gwrandawydd a'r haint ar y tatws. Clywais am un yn taflu y gath allan drwy y ffenestr, fel bi oad hint i'r morwynion fod croesaw iddynt hwythau ei chanlyn; John y gwas ar ei liniau yn dysgu gostyng- eiddrwydd, rhag ofn cael y cwd; ac ambell amaethwr yn ddigon diegwyddor i gymeryd llafur caled ambell greadur gwirion am gyffog isel yr en. Wel, diolch i'i; glowr am ddyfod a phethau i drefn eto. Y mae ei fyned- iad ef at ei waith yn creu chwyldroad cyffredinol drwy ein gwlad. Da w ymeistr cilwgus i edrych yn serchog. Agora y drws i'r gath ddychwelyd i lywodr- aethu ar y llygod, a bydd groesaw i Gwen yn awr i aros yn ei gwasanaeth, ac ambell i John yn anghofio ei wen ymostyngar, ac atebion jroes ei feistr yn y gorphenol yn dechreu ei chwyddo yn awr fel llyffaint. Y mae yn sefyll mor daisyth a phe buasai wedi llvncu German poker. Y mae pawb a phob peth yn awr ar eu heithaf yn ceisio enill yn [ol yr amser a gollwyd. Masnach yn rhedeg yn gyflymach nag erioed ar edyn yr ager, a phrynwyr arferol gio Cymru, yn gwybod am ei ragoriaethau, yn falch i weled y clwydi cloedig yn cael eu hagor unwaith eto; cyflenw adau o luniaeth yn gyru i mewn o bob cyfeiriad; y gieir yn dodwy mwy nag erioed o wyau; y South Wales fasting girl yn dechreu bwyta eto natur a chelfyddyd fel pe yn ymgystadlu a'u gilydd i uniawni y cam a wnaeth- pwyd, a phawb, gyda'r eithriad o ych- ydig o spirit medium men, yn barod i gynal ball ardderchog ar feddrod y strike a'r lock-out. Trecynon. W. D.

jY GALON DOREDIG.